Μια δικαστική διαμάχη-μεγατόνων ξεσπά στον κόσμο της τεχνολογίας και των γραμμάτων, φέρνοντας το βιβλίο στην καρδιά της σύγκρουσης ανάμεσα στους πνευματικούς δημιουργούς και τους κολοσσούς της τεχνητής νοημοσύνης.
Μεγάλοι εκδοτικοί οίκοι και διακεκριμένοι συγγραφείς κατέθεσαν ομοσπονδιακή αγωγή στη Νέα Υόρκη κατά της Google, κατηγορώντας την ότι εκπαίδευσε το μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης Gemini πάνω σε εκατομμύρια βιβλία και επιστημονικά συγγράμματα, χωρίς καμία άδεια ή αμοιβή. Στο κοινό μέτωπο των εναγόντων συμμετέχουν οι εκδοτικοί κολοσσοί Hachette Book Group, Cengage Learning και Elsevier, ο γνωστός Αμερικανός συγγραφέας νομικών θρίλερ Scott Turow, καθώς και η εταιρεία S.C.R.I.B.E.
Από το Google Books στην εκπαίδευση του Gemini
Το πιο επιβαρυντικό στοιχείο της αγωγής είναι ο τρόπος με τον οποίο η Google φέρεται να απέκτησε πρόσβαση σε αυτό το υλικό. Σύμφωνα με το δικόγραφο, η εταιρεία δεν περιορίστηκε σε κείμενα ελεύθερης πρόσβασης από το διαδίκτυο. Αντίθετα, κατηγορείται ότι αξιοποίησε βιβλία και επιστημονικά κείμενα που της είχαν παραχωρηθεί για πολύ συγκεκριμένες και περιορισμένες χρήσεις μέσα από τις δικές της πλατφόρμες, όπως το Google Books, το Google Play Books και το Google Scholar.
Με απλά λόγια, έργα που δόθηκαν στην Google με σκοπό να είναι αναζητήσιμα, να εμφανίζονται σε μικρά αποσπάσματα ή να πωλούνται ως e-books, μετατράπηκαν κρυφά σε «καύσιμη ύλη» για την εκπαίδευση των εμπορικών της μοντέλων AI. Η αγωγή κάνει λόγο για μία από τις μεγαλύτερες παραβιάσεις πνευματικών δικαιωμάτων στην ιστορία, υποστηρίζοντας μάλιστα ότι στο εσωτερικό της Google υπήρχαν σαφείς προειδοποιήσεις και συζητήσεις για τους τεράστιους νομικούς κινδύνους αυτής της πρακτικής.
Η απειλή της «βιομηχανικής αντιγραφής»
Για τους εκδότες και τους συγγραφείς, το Gemini δεν λειτουργεί απλώς ως ένα εργαλείο που «μαθαίνει» τη γλώσσα γενικά. Η τεχνητή νοημοσύνη εκπαιδεύεται πάνω σε συγκεκριμένες εκδοτικές επενδύσεις και συγγραφικές φωνές, με αποτέλεσμα να μπορεί να παράγει ανταγωνιστικά υποκατάστατα των ίδιων των βιβλίων.
Όπως επισημαίνεται στην αγωγή, το Gemini έχει τη δυνατότητα να δημιουργήσει μέσα σε λίγα λεπτά ένα μυθιστόρημα μυστηρίου εκατό σελίδων, με κόστος μικρότερο από μισό δολάριο, μιμούμενο το ύφος συγκεκριμένων δημιουργών. Στα έργα που χρησιμοποιήθηκαν χωρίς άδεια περιλαμβάνονται δημοφιλή βιβλία, όπως το «The Fifth Season» της N.K. Jemisin και το «Who Could That Be at This Hour?» του Lemony Snicket.
Ένα ανοιχτό νομικό μέτωπο και οι διεκδικήσεις των δημιουργών
Η κίνηση αυτή προστίθεται σε ένα μπαράζ δικαστικών προσφυγών από δημιουργούς περιεχομένου και Μέσα Ενημέρωσης κατά των OpenAI, Meta και Anthropic. Ενώ οι εταιρείες τεχνολογίας οχυρώνονται πίσω από το επιχείρημα της «θεμιτής χρήσης», οι δημιουργοί ξεκαθαρίζουν ότι υπάρχει τεράστια διαφορά ανάμεσα στην ανάγνωση ενός έργου και στη βιομηχανική του αντιγραφή με σκοπό την παραγωγή ανταγωνιστικών προϊόντων.
Στο πλαίσιο αυτό, οι ενάγοντες διεκδικούν πλέον την καταβολή σημαντικών χρηματικών αποζημιώσεων, καθώς και τη μόνιμη απαγόρευση των συγκεκριμένων πρακτικών της Google. Παράλληλα, ζητούν την έκδοση δικαστικής εντολής που θα υποχρεώνει τον τεχνολογικό κολοσσό να καταστρέψει κάθε μη εξουσιοδοτημένο αντίγραφο έργου που χρησιμοποιήθηκε για την εκπαίδευση των μοντέλων του.
Αν το Google Books ξεκίνησε κάποτε με την υπόσχεση να κάνει τη γνώση πιο εύκολα προσβάσιμη σε όλους, σήμερα γεννά τον φόβο ότι η λογοτεχνική μνήμη και η πνευματική εργασία μετατρέπονται σε μια ανώνυμη βάση δεδομένων, έτοιμη να θυσιαστεί στον βωμό της τεχνολογικής κυριαρχίας.