Η πενταμελής επιτροπή είναι ξεκάθαρο σήμα ότι το υπουργείο θέλει να βάλει «φρένο» στις καταγγελίες για αυθαιρεσίες των servicers
Σε αυστηρότερη τροχιά εποπτείας μπαίνει η αγορά διαχείρισης μη εξυπηρετούμενων δανείων, καθώς το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ενεργοποιεί έναν πιο «δεμένο» μηχανισμό ελέγχου για τις καταγγελίες που αφορούν πρακτικές εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers).
Η κίνηση έρχεται σε μια περίοδο που πολλαπλασιάζονται οι αναφορές πολιτών και επιχειρήσεων για συμπεριφορές που ξεφεύγουν από τα όρια του θεσμικού πλαισίου.
Τι αλλάζει
Κεντρικό ρόλο στον νέο μηχανισμό αναλαμβάνει η Γενική Διεύθυνση Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, η οποία συγκροτεί πενταμελή επιτροπή με αποστολή την καταγραφή, διερεύνηση και αξιολόγηση κάθε αναφοράς που φτάνει στην υπηρεσία.
Το βασικό στοιχείο είναι ότι η διαδικασία αποκτά τυποποίηση και «ίχνος»: κάθε καταγγελία θα ανοίγει μοναδικό φάκελο, όπου θα συγκεντρώνονται όλα τα σχετικά στοιχεία, τα έγγραφα και οι απαντήσεις των εμπλεκόμενων πλευρών. Παράλληλα, θα τηρείται ψηφιακό αρχείο παρακολούθησης της πορείας κάθε υπόθεσης, με χρονοδιαγράμματα και ενδιάμεσους ελέγχους προόδου, ώστε να περιορίζονται οι καθυστερήσεις και να υπάρχει πλήρης εικόνα πριν από οποιαδήποτε διοικητική κρίση.
Η επιτροπή δεν θα λειτουργεί ως «γραφείο πρωτοκόλλου». Θα εξετάζει την ουσία κάθε καταγγελίας και θα ελέγχει αν τηρούνται οι υποχρεώσεις που απορρέουν από το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο. Με βάση τα ευρήματα, θα μπορεί να εισηγείται ενέργειες που μπορεί να περιλαμβάνουν:
- συστάσεις συμμόρφωσης προς τις εταιρείες,
- ενημέρωση των καταγγελλόντων για το αποτέλεσμα της εξέτασης,
- ή και περαιτέρω διοικητικές πρωτοβουλίες, όπου απαιτείται.
Το πλαίσιο για τους servicers: εγγυήσεις και υποχρεώσεις
Σύμφωνα με το imerisia.gr, το θεσμικό περιβάλλον έχει ήδη ενισχυθεί τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα μετά την ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2021/2167 στο ελληνικό δίκαιο. Στο «πακέτο» υποχρεώσεων περιλαμβάνονται κρίσιμες παράμετροι προστασίας για τους δανειολήπτες, όπως:
- προστασία προσωπικών δεδομένων,
- αποφυγή πρακτικών πίεσης που μπορούν να εκληφθούν ως παρενόχληση,
- σαφής ενημέρωση για το ύψος και τη δομή της οφειλής.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην έγγραφη ενημέρωση μετά από κάθε μεταβίβαση δανείου: ο οφειλέτης πρέπει να γνωρίζει ποιος είναι ο νέος κάτοχος της απαίτησης, το ακριβές υπόλοιπο (διαχωρισμένο σε κεφάλαιο, τόκους και λοιπές χρεώσεις) και σε ποιες αρχές μπορεί να απευθυνθεί σε περίπτωση διαφωνίας. Παράλληλα, οι εταιρείες οφείλουν να διαθέτουν εσωτερικούς μηχανισμούς παραπόνων, χωρίς κόστος για τον πολίτη και με συγκεκριμένες διαδικασίες απάντησης.
Παραμένει υποχρεωτική και η συμμόρφωση με τον Κώδικα Δεοντολογίας της Τράπεζας της Ελλάδος, ο οποίος προβλέπει αξιολόγηση της οικονομικής δυνατότητας του δανειολήπτη και αναζήτηση βιώσιμων λύσεων ρύθμισης πριν κλιμακωθούν μέτρα αναγκαστικής είσπραξης.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η απαίτηση για ψηφιακή ενημέρωση: οι servicers καλούνται να παρέχουν μέσω ειδικής ηλεκτρονικής πλατφόρμας, τουλάχιστον σε μηνιαία βάση, πλήρη εικόνα της οφειλής (υπόλοιπο, δόσεις, ιστορικό πληρωμών, κρίσιμες ημερομηνίες), με στόχο μεγαλύτερη διαφάνεια και λιγότερες «γκρίζες ζώνες» που τροφοδοτούν εντάσεις.