Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά σήμερα, Σάββατο 31 Οκτωβρίου, τη μνήμη έξι Αποστόλων εκ των Εβδομήκοντα: του Στάχυος, του Απελλή, του Αμπλία, του Ουρβανού, του Ναρκίσσου και του Αριστοβούλου.
Την ίδια ημέρα τιμώνται ο Άγιος Επίμαχος ο Αιγύπτιος, ο Άγιος Νικόλαος ο Νεομάρτυρας που μαρτύρησε στη Χίο, καθώς και οι Άγιοι Σέλευκος και Στρατονίκη, οι οποίοι τιμώνται ως σύζυγοι και Μάρτυρες.
Οι Έξι Απόστολοι – Οι άνθρωποι που διέδωσαν τον Χριστιανισμό
Η σημερινή ημέρα είναι αφιερωμένη σε έξι μορφές που η εκκλησιαστική παράδοση συγκαταλέγει στους Εβδομήκοντα Αποστόλους, τους μαθητές που συνέβαλαν στη διάδοση του χριστιανικού μηνύματος πέρα από την Ιουδαία.
Τα ονόματα αρκετών από αυτούς εμφανίζονται στην Προς Ρωμαίους Επιστολή του Αποστόλου Παύλου, προσφέροντας μια πολύτιμη μαρτυρία για τις πρώτες χριστιανικές κοινότητες.
Ο Άγιος Στάχυς αναφέρεται από τον Παύλο ως αγαπητός του. Σύμφωνα με μεταγενέστερη εκκλησιαστική παράδοση, χειροτονήθηκε από τον Απόστολο Ανδρέα και υπηρέτησε ως πρώτος επίσκοπος Βυζαντίου, της πόλης που αργότερα εξελίχθηκε στην Κωνσταντινούπολη.
Ο Άγιος Αμπλίας συγκαταλέγεται στους Χριστιανούς τους οποίους ο Παύλος χαιρετά προσωπικά. Η εκκλησιαστική παράδοση τον συνδέει με την επισκοπή της Οδυσσού, στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας.
Ο Άγιος Ουρβανός αναφέρεται ως συνεργάτης του Παύλου, ενώ μεταγενέστερες παραδόσεις τον παρουσιάζουν να υπηρετεί ως επίσκοπος στη Μακεδονία.
Ο Άγιος Νάρκισσος μνημονεύεται επίσης στην ίδια επιστολή. Ο Παύλος απευθύνει χαιρετισμό στους πιστούς που ανήκαν στον οίκο του, στοιχείο που μαρτυρεί την ύπαρξη οργανωμένων χριστιανικών ομάδων ήδη από τον 1ο αιώνα.
Τέλος, ο Άγιος Αριστόβουλος συνδέεται στην εκκλησιαστική παράδοση με την εξάπλωση του Χριστιανισμού στη Βρετανία. Η ιστορική τεκμηρίωση αυτής της αποστολής, ωστόσο, παραμένει περιορισμένη.
Οι έξι Απόστολοι αντιπροσωπεύουν την πρώτη γενιά των ανθρώπων που μετέφεραν το χριστιανικό μήνυμα σε διαφορετικές περιοχές της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.
Άγιος Επίμαχος ο Αιγύπτιος – Το μαρτύριο στην Αλεξάνδρεια
Ο Άγιος Επίμαχος ο Αιγύπτιος έζησε κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες και συνδέεται με τους διωγμούς στην Αλεξάνδρεια.
Σύμφωνα με τον συναξαριακό του βίο, είχε επιλέξει αρχικά την ασκητική ζωή, απομακρυνόμενος από τις κοσμικές επιδιώξεις.
Όταν πληροφορήθηκε τους διωγμούς εναντίον των Χριστιανών, παρουσιάστηκε δημόσια και ομολόγησε την πίστη του.
Η παράδοση αναφέρει ότι συνελήφθη, βασανίστηκε και τελικά θανατώθηκε.
Η Εκκλησία τον τιμά ως Μάρτυρα, ενώ η μνήμη του συνδέεται με την ιστορία των χριστιανικών κοινοτήτων της Αιγύπτου.
Άγιος Νικόλαος ο Νεομάρτυρας – Το μαρτύριο στη Χίο
Ο Άγιος Νικόλαος ο Νεομάρτυρας τιμάται για το μαρτύριό του στη Χίο κατά την περίοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, βρέθηκε αντιμέτωπος με πιέσεις να εγκαταλείψει τη χριστιανική πίστη, αλλά αρνήθηκε να υποχωρήσει.
Η στάση του οδήγησε στη σύλληψη και τελικά στη θανάτωσή του.
Η μνήμη του διατηρείται στην τοπική εκκλησιαστική παράδοση της Χίου, ενός νησιού που συνδέεται με τη ζωή και το μαρτύριο πολλών Νεομαρτύρων.
Άγιοι Σέλευκος και Στρατονίκη – Οι σύζυγοι Μάρτυρες
Οι Άγιοι Σέλευκος και Στρατονίκη τιμώνται ως σύζυγοι που μαρτύρησαν για τη χριστιανική τους πίστη.
Οι ιστορικές πληροφορίες για τη ζωή τους είναι περιορισμένες, ωστόσο τα ονόματά τους διασώζονται στα εκκλησιαστικά συναξάρια.
Η κοινή τους μνήμη αναδεικνύει τη θέση που κατέχουν στην παράδοση της Εκκλησίας οι οικογένειες και τα ζευγάρια που αντιμετώπισαν μαζί τους διωγμούς.
Το μήνυμα της ημέρας
Οι έξι Απόστολοι που τιμώνται σήμερα δεν είναι από τις περισσότερο γνωστές μορφές της Καινής Διαθήκης. Ωστόσο, τα ονόματά τους διασώθηκαν επί δύο χιλιετίες, επειδή συνδέθηκαν με τις πρώτες κοινότητες που διαμόρφωσαν την ιστορία του Χριστιανισμού.
Η μνήμη τους υπενθυμίζει ότι οι μεγάλες αλλαγές δεν είναι πάντοτε έργο των πιο προβεβλημένων προσώπων, αλλά και ανθρώπων που εργάζονται αθόρυβα, με συνέπεια και αφοσίωση.
Σε ποιους λέμε «χρόνια πολλά»
Την ονομαστική τους γιορτή έχουν όσοι φέρουν τα ονόματα:
- Απελλής, Απέλλης.
- Αμπλίος, Αμπλία.
- Νάρκισος, Νάρκισσος.
- Αριστόβουλος, Αριστοβούλη.
- Στρατονίκη, Στρατή, Νίκη.
