Η λέξη «τοξικότητα» έχει καταντήσει καραμέλα τη σήμερον ημέρα, όμως όταν η καθημερινότητα με έναν άνθρωπο αρχίζει να μοιάζει με ναρκοπέδιο, το πρόβλημα παύει να είναι απλώς ένα πιασάρικο κλισέ. Εξάλλου, οι σύγχρονες σχέσεις είναι πιο πολύπλοκες από ποτέ, καθώς όλοι ψάχνουν την τελειότητα και κανείς δεν είναι διατεθειμένος να κάνει συμβιβασμούς.
Είτε ερωτική είτε φιλική είτε ακόμη και οικογενειακή, μία σχέση μπορεί να ξεκίνησε με ενθουσιασμό, καθώς σε σπάνιες περιπτώσεις τα προειδοποιητικά σημάδια εμφανίζονται από την πρώτη μέρα.
Όταν, όμως, η τριβή της καθημερινότητας και των χρόνων, φέρνει κακές στιγμές, εντάσεις ή αθόρυβα red flags που εσύ τα αποδίδεις στο πάθος ή την έντονη προσωπικότητα του άλλου, τότε ίσως πρέπει να επαναξιολογήσεις τη σχέση σου.
Αν η ενέργειά σου εξαντλείται στο να αποκωδικοποιείς συμπεριφορές αντί να απολαμβάνεις τη συντροφικότητα, ίσως δεν φταις εσύ, αλλά οι δυναμικές που έχουν στηθεί γύρω σου.
Μία κρύο, μια ζέστη
Τα λεγόμενα στα αγγλικά mixed signals. Τη μία ημέρα είσαι το επίκεντρο του σύμπαντος, με μηνύματα κάθε πέντε λεπτά και υποσχέσεις για το μέλλον, και την επόμενη αντιμετωπίζεις ψυχρή συμπεριφορά χωρίς καμία προφανή αιτία.
Αυτή η διαρκής εναλλαγή ανάμεσα σε κρατά σε μόνιμη εγρήγορση, να κυνηγάς την επόμενη «καλή φάση» και να αναρωτιέσαι διαρκώς τι έκανες λάθος.
Kαταλήγεις να θες διαρκώς να ευχαριστείς τον άλλο, να μην έχεις επαρκή αυτοεκτίμηση και παράλληλα να νομίζεις ότι μπορείς να «φτιάξεις» τον σύντροφό σου.
Gaslighting: Η συστηματική αμφισβήτηση της λογικής σου
Ξεκινά με αθώες φράσεις όπως «υπερβάλλεις», «δεν έγιναν ποτέ έτσι τα πράγματα» ή «είσαι υπερβολικά ευαίσθητος».
Σταδιακά, το gaslighting διαβρώνει την εμπιστοσύνη που έχεις στην ίδια σου την κρίση και τη μνήμη.
Όταν κάθε προσπάθεια να εκφράσεις μια ενόχληση καταλήγει στο να απολογείσαι εσύ επειδή «παρεξήγησες» ή επειδή τόλμησες να νιώσεις έτσι, η πραγματικότητα παύει να είναι κοινή και γίνεται αποκλειστικό προνόμιο του άλλου.
Καλώς ή κακώς, οι καυγάδες και οι εντάσεις είναι πάντα μέσα στο πρόγραμμα μες στη σχέση. Το πώς τους αντιμετωπίζει η κάθε πλευρά δείχνει πολλά για το ποιόν του χαρακτήρα της.
Χειριστικότητα: Το απόλυτο red flag σε μια σχέση
Δεν υπάρχει κάτι πιο ενοχλητικό από το να είναι ανασφαλής ο σύντροφός σου και να σε ελέγχει συνεχώς.
Συνήθως, μάλιστα, ο έλεγχος δεν γίνεται με απειλές, αλλά με χειριστικές φράσεις όπως «Το λέω για το καλό σου» ή «Δεν θέλω να βγεις με αυτούς τους φίλους γιατί δεν σου κάνουν καλό». Μετά από λίγο, αρχίζει να σου δημιουργεί ενοχές.
Όταν κάθε απόφαση, έξοδος ή επαγγελματικό βήμα πρέπει να περάσει από μια αόρατη επιτροπή έγκρισης για να μην προκληθεί ένταση, η σχέση παύει να είναι συνεργασία και γίνεται εξουσιαστική.
Η έλλειψη επικοινωνίας
Σε μια λειτουργική σχέση, οι δύσκολες συζητήσεις είναι άβολες αλλά απαραίτητες. Σε ένα τοξικό περιβάλλον, η επικοινωνία είτε απουσιάζει εντελώς, είτε μετατρέπεται σε όπλο.
Η παθητική επιθετικότητα, η τιμωρητική σιωπή για μέρες και η άρνηση συζήτησης οποιουδήποτε σοβαρού ζητήματος αφήνουν κάθε πρόβλημα ανοιχτό να κακοφορμίζει.
Αν κάθε φορά που προσπαθείς να μιλήσεις εισπράττεις ειρωνεία, αποφυγή ή μια έκρηξη θυμού που σε αναγκάζει να υποχωρήσεις, δεν υπάρχει διάλογος, αλλά στρατηγική φίμωσης.
Μετά από ένα σημείο, το ίδιο σου το σώμα αντιδρά αλλιώς: μετράς τον τόνο της φωνής σου, λογοκρίνεις τις σκέψεις σου και ζυγίζεις κάθε σου κίνηση από τον φόβο μην πυροδοτήσεις την επόμενη κρίση, η σχέση έχει γίνει πηγή χρόνιου στρες.
Η ηρεμία δεν μπορεί να εξαρτάται αποκλειστικά από τις διαθέσεις ενός ανθρώπου και καμία σχέση δεν αξίζει το τίμημα της δικής σου ψυχικής ασφάλειας.