Οι Βρυξέλλες ζητούν στρατιωτική εγρήγορση απέναντι στον ρωσικό έλεγχο των νέων θαλάσσιων οδών και των ενεργειακών κοιτασμάτων.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να αναπροσαρμόσει ριζικά τη στρατηγική της στάση στην Αρκτική, καθώς η Ρωσία ενισχύει ραγδαία τη στρατιωτική της παρουσία στην περιοχή και οι ισορροπίες στις οποίες βασιζόταν μέχρι σήμερα η ευρωπαϊκή ασφάλεια δεν μπορούν πλέον να θεωρούνται δεδομένες. Αυτό δήλωσε την Τρίτη η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν (Ursula von der Leyen).
«Η Αρκτική είναι ένα από τα μέρη όπου συγκρούονται οι τεκτονικές πλάκες της γεωπολιτικής. Και δεν αποτελεί σύνορο κάποιου άλλου. Είναι μέρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης», τόνισε χαρακτηριστικά η επικεφαλής της Κομισιόν, παρουσιάζοντας τη νέα στρατηγική της ΕΕ για την περιοχή, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters.
Το υπόβαθρο της σύγκρουσης στους πάγους
Η στροφή αυτή των Βρυξελλών δεν είναι τυχαία. Η κλιματική αλλαγή και η σταδιακή υποχώρηση των πάγων ανοίγουν νέους, εξαιρετικά κρίσιμους εμπορικούς διαύλους, με κυριότερο το Βόρειο Θαλάσσιο Πέρασμα (Northern Sea Route), το οποίο συντομεύει δραστικά τη διαδρομή μεταξύ Ευρώπης και Ασίας σε σύγκριση με τη Διώρυγα του Σουέζ. Ταυτόχρονα, κάτω από τον πυθμένα της Αρκτικής βρίσκονται τεράστια ανεκμετάλλευτα κοιτάσματα πετρελαίου, φυσικού αερίου, αλλά και κρίσιμων σπάνιων γαιών.
Η στρατιωτικοποίηση από τη Μόσχα
Η Μόσχα έχει ήδη επενδύσει δισεκατομμύρια στην περιοχή τα τελευταία χρόνια: Επαναλειτούργησε και εκσυγχρόνισε δεκάδες σοβιετικές στρατιωτικές βάσεις και αεροδρόμια κατά μήκος των βόρειων ακτών της. Ανέπτυξε προηγμένα αντιαεροπορικά και παράκτια πυραυλικά συστήματα.
Διατηρεί τον μεγαλύτερο και ισχυρότερο στόλο πυρηνοκίνητων παγοθραυστικών στον κόσμο, διασφαλίζοντας τον απόλυτο de facto έλεγχο της ναυσιπλοΐας στον Αρκτικό Ωκεανό. Η ευρωπαϊκή ηγεσία εκφράζει έντονη ανησυχία ότι η Ρωσία επιδιώκει να μετατρέψει την περιοχή σε κλειστή ζώνη επιρροής, αποκλείοντας δυτικά εμπορικά και ερευνητικά σκάφη, ενώ παράλληλα ενισχύει τη στρατηγική συνεργασία της με το Πεκίνο για τον λεγόμενο «Πολικό Δρόμο του Μεταξιού».
Υπό αυτό το πρίσμα, η δήλωση της φον ντερ Λάιεν σηματοδοτεί την πρόθεση των Βρυξελλών να εγκαταλείψουν την παθητική στάση του παρελθόντος και να εντάξουν την Αρκτική στον σκληρό πυρήνα της ευρωπαϊκής πολιτικής άμυνας και ασφάλειας.
