Η υπόθεση Βαγγέλη Λιόλιου–Προμηθέα έχει πλέον δύο διακριτά επίπεδα, τα οποία δεν πρέπει να συγχέονται.
Το πρώτο είναι η καταγγελία της ΚΑΕ Αμαρουσίου, η οποία στις 27 Απριλίου 2026 απευθύνθηκε στη FIBA Ethics Committee και υποστήριξε ότι η παράλληλη ιδιότητα του προέδρου της ΕΟΚ και η φερόμενη de facto διοικητική εμπλοκή του στον Προμηθέα δημιουργούσαν σύγκρουση συμφερόντων.
Αυτό ακριβώς είναι που αλλάζει τη φύση της συζήτησης.
Από την καταγγελία του Αμαρουσίου στην απόφαση της ΕΕΑ
Στην καταγγελία που κατατέθηκε στη FIBA, το Μαρούσι υποστήριξε ότι ο Βαγγέλης Λιόλιος, παρά τη μεταβίβαση των μετοχών του Προμηθέα πριν από την εκλογή του στην προεδρία της ΕΟΚ, εξακολουθούσε να ασκεί de facto διοικητικό ρόλο στην ΚΑΕ.
Η καταγγελία συνέδεσε ευθέως αυτή τη φερόμενη διπλή ιδιότητα με τις διατάξεις περί Conflict of Interest του FIBA Code of Ethics and Integrity.
Μέχρι την κρίση της ΕΕΑ, αυτό αποτελούσε ισχυρισμό της καταγγέλλουσας ΚΑΕ.
Σήμερα υπάρχει ένα νέο δεδομένο: ελληνικό θεσμικό όργανο εξέτασε πραγματικά περιστατικά σχετικά με τη διοίκηση του Προμηθέα και κατέληξε σε διαπιστώσεις για τη συμμετοχή του Λιόλιου στη λειτουργία της ΚΑΕ.
Στην απόφαση που είχε ανακοινωθεί τον Ιούλιο αναφέρεται μάλιστα ρητά η «άτυπη και με ανοχή της Διοίκησης ανάθεση» στον Ευάγγελο Λιόλιο «διαχείρισης και εκπροσώπησης της ΚΑΕ με έργα που σχετίζονται με τη διοίκηση αυτής». Η ΕΕΑ έκρινε κατά πλειοψηφία ότι τελέστηκε η σχετική πράξη.
Αυτό είναι το σημείο στο οποίο η υπόθεση αποκτά άμεση σύνδεση με όσα είχε επικαλεστεί το Μαρούσι ενώπιον της FIBA.
Τι λέει πραγματικά ο Κώδικας της FIBA
Ο ισχύων FIBA Code of Ethics and Integrity είναι ιδιαίτερα συγκεκριμένος ως προς την έννοια της σύγκρουσης συμφερόντων.
Η FIBA ορίζει ως Conflict of Interest όχι μόνο την περίπτωση κατά την οποία η λήψη μιας απόφασης πράγματι επηρεάζεται από προσωπικά, οικονομικά ή επιχειρηματικά συμφέροντα, αλλά και εκείνη κατά την οποία ένας λογικός παρατηρητής θα μπορούσε να θεωρήσει ότι ενδέχεται να επηρεάζεται. Στον ορισμό περιλαμβάνεται ακόμη και δυνητική σύγκρουση συμφερόντων.
Και στη συνέχεια τα άρθρα 139-144 γίνονται ακόμη σαφέστερα.
Η FIBA αναφέρει ότι οι Basketball Parties πρέπει να επιδιώκουν τη μείωση και εξάλειψη των περιπτώσεων conflict of interest, ενώ προβλέπει ότι όσοι ενεργούν θεσμικά πρέπει να λειτουργούν με integrity, impartiality and honesty.
Το άρθρο 142 συνοψίζει την αρχή σε μία πρόταση: Basketball Parties shall avoid Conflicts of Interest.»
Ακόμη πιο συγκεκριμένο είναι το άρθρο 144.
Ο Κώδικας απαγορεύει, μεταξύ άλλων, οικονομικό ή άλλο προσωπικό συμφέρον ασύμβατο με τα επίσημα καθήκοντα, προνομιακή μεταχείριση προσώπων ή οργανισμών με τους οποίους υπάρχει σύνδεση, προσωπικό όφελος από μη δημόσια πληροφορία και εξωτερική δραστηριότητα που συγκρούεται –ή εμφανίζεται να συγκρούεται– με τα θεσμικά καθήκοντα.
Υπάρχει και υποχρέωση γνωστοποίησης
Εδώ βρίσκεται ένα ακόμη κρίσιμο τμήμα της καταγγελίας του Αμαρουσίου.
Τα άρθρα 145-148 του FIBA Code of Ethics and Integrity αφορούν ειδικά το Disclosure of Conflict of Interests.
Το άρθρο 145 προβλέπει δήλωση των conflicts of interest κατά την ανάληψη καθηκόντων, ενώ το 146 προβλέπει έγγραφη γνωστοποίηση νέας σύγκρουσης συμφερόντων μόλις αυτή γίνει αντιληπτή. Η ίδια διάταξη αναφέρεται και στη γνωστοποίηση σχέσεων με άλλους οργανισμούς του μπάσκετ, συμπεριλαμβανομένων ρόλων όπως manager, official, employee ή director.
Γι’ αυτό η καταγγελία του Αμαρουσίου δεν περιορίζεται στο ερώτημα εάν υπήρχε τυπική μετοχική σχέση. Θέτει το ζήτημα της πραγματικής άσκησης διοίκησης. Και αυτό είναι ακριβώς το πεδίο στο οποίο αποκτά ιδιαίτερη σημασία η μεταγενέστερη κρίση της ΕΕΑ.
Η ίδια η FIBA προβλέπει αναφορά τέτοιων περιπτώσεων
Υπάρχει και μία διάταξη που αποκτά ξεχωριστή σημασία μετά την απόφαση της ΕΕΑ.
Σύμφωνα με το άρθρο 95 του Code of Conduct, όταν Basketball Party θεωρεί ότι Basketball Official μπορεί να βρίσκεται σε κατάσταση σύγκρουσης συμφερόντων –ακόμη και perceived conflict– προβλέπεται υποχρέωση αναφοράς του ζητήματος στη FIBA.
Άρα η προσφυγή του Αμαρουσίου στη FIBA δεν αφορά μια έννοια ξένη προς τους κανονισμούς της διεθνούς ομοσπονδίας. Η ίδια η FIBA έχει δημιουργήσει μηχανισμό αναφοράς και διερεύνησης τέτοιων ζητημάτων.
Το κομβικό σημείο της καταγγελίας
Στο έγγραφο του Αμαρουσίου που έχει τεθεί ενώπιον της FIBA, η νομική επιχειρηματολογία φτάνει σε ένα συγκεκριμένο συμπέρασμα: εφόσον το ίδιο πρόσωπο ασκεί τις εξουσίες του προέδρου της εθνικής ομοσπονδίας και παράλληλα διαχειρίζεται –τυπικά ή de facto– επαγγελματικό σύλλογο ή έχει άμεσο ή έμμεσο συμφέρον σε αυτόν, η καταγγελία υποστηρίζει ότι προκύπτει manifest conflict of interest.
Το Μαρούσι υποστηρίζει επίσης ότι σε μια τέτοια περίπτωση γεννάται υποχρέωση γνωστοποίησης της διπλής ιδιότητας και αποχής από ενέργειες στις οποίες συγκρούονται οι δύο ρόλοι.
Η καταγγελία χρησιμοποιεί μάλιστα τη φράση: «the same person decides and benefits».
Αυτό αποτελεί τη νομική θέση του Αμαρουσίου προς τη FIBA — όχι ακόμη κρίση της ίδιας της FIBA. Η διάκριση είναι ουσιώδης.
Και εδώ μπαίνει πλέον η απόφαση της ΕΕΑ
Η μεγάλη διαφορά σε σχέση με τον Απρίλιο είναι ότι η FIBA έχει πλέον μπροστά της –εφόσον το σχετικό υλικό τεθεί επισήμως υπόψη της– όχι μόνο τους ισχυρισμούς μιας ΚΑΕ.
Υπάρχει πλέον και απόφαση της αρμόδιας ελληνικής Επιτροπής Επαγγελματικού Αθλητισμού.
Η ΕΕΑ ανακάλεσε το πιστοποιητικό του Προμηθέα για την περίοδο 2025-26, επέβαλε χρηματικές κυρώσεις και διαβίβασε την υπόθεση στα αρμόδια αθλητικά όργανα. Παράλληλα, στο σκεπτικό της εξετάζεται η πραγματική σχέση του προέδρου της ΕΟΚ με τη διοίκηση της ΚΑΕ.
Αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η FIBA δεσμεύεται από τη νομική αξιολόγηση της ΕΕΑ, ούτε ότι έχει ήδη κρίνει πως παραβιάστηκε ο δικός της Κώδικας.
Σημαίνει όμως ότι υπάρχει πλέον ένα επίσημο ελληνικό διοικητικό πόρισμα με πραγματικές διαπιστώσεις που μπορούν να αξιολογηθούν ανεξάρτητα από τα αρμόδια όργανα της FIBA υπό το δικό τους κανονιστικό πλαίσιο.
Και ο Κώδικας της ΕΟΚ
Η καταγγελία του Αμαρουσίου επικαλείται παράλληλα το άρθρο 18 του Καταστατικού της ΕΟΚ και τα άρθρα 1, 2 και 4 του Κώδικα Δεοντολογίας της Ομοσπονδίας, συνδέοντας την υπόθεση με θεμελιώδεις υποχρεώσεις ακεραιότητας, αμεροληψίας, αποφυγής κατάχρησης θέσης και γνωστοποίησης σύγκρουσης συμφερόντων.
Επομένως προκύπτει και ένα ιδιαίτερο θεσμικό ερώτημα: η ΕΟΚ έχει παραλάβει το σκεπτικό της ΕΕΑ και καλείται να το αντιμετωπίσει ενώ πρόεδρος της ίδιας της Ομοσπονδίας είναι το πρόσωπο στο οποίο αναφέρονται οι κρίσιμες διαπιστώσεις της απόφασης. Η διαβίβαση στην ΕΟΚ έχει επιβεβαιωθεί και από το ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Η θέση Λιόλιου
Υπάρχει, βεβαίως, και η άλλη πλευρά, η οποία πρέπει να καταγράφεται.
Ο Βαγγέλης Λιόλιος έχει απορρίψει την κρίση της ΕΕΑ, χαρακτηρίζοντας τις αποφάσεις της «αυθαίρετες και παράνομες», και έχει υποστηρίξει δημόσια ότι ο αθλητικός νόμος δεν προβλέπει ασυμβίβαστο που να του απαγορεύει ως πρόεδρο Ομοσπονδίας να είναι μέτοχος ή ακόμη και μέλος ΔΣ ΚΑΕ.
Αυτό, ωστόσο, είναι διαφορετικό νομικό ζήτημα από το εάν συγκεκριμένη συμπεριφορά εμπίπτει στους κανόνες σύγκρουσης συμφερόντων και δεοντολογίας της FIBA και της ΕΟΚ.
Και ακριβώς αυτή τη διάκριση καλούνται πλέον να εξετάσουν τα αρμόδια όργανα.
Η υπόθεση πλέον δεν τελειώνει στην ΕΕΑ
Η απόφαση της ΕΕΑ δεν αποτελεί απόφαση της FIBA και δεν μπορεί από μόνη της να προδικάσει την κρίση της Ethics Committee.
Αλλά μετά την απόφαση της Επιτροπής, το πραγματικό υπόβαθρο πάνω στο οποίο στηρίχθηκε η καταγγελία του Αμαρουσίου έχει αλλάξει ουσιωδώς.
Το Μαρούσι κατήγγειλε ότι υπήρχε de facto διοικητική εμπλοκή στον Προμηθέα.
Η ΕΕΑ αργότερα εξέτασε την πραγματική διοικητική κατάσταση της ΚΑΕ και κατέληξε σε δικές της διαπιστώσεις για συμμετοχή του Λιόλιου στη διοίκησή της.
Και ο FIBA Code of Ethics προβλέπει ρητά κανόνες για πραγματική, φαινομενική και δυνητική σύγκρουση συμφερόντων, αμεροληψία, προνομιακή μεταχείριση και γνωστοποίηση συγκρούσεων.
Γι’ αυτό το επόμενο κεφάλαιο δεν αφορά πλέον μόνο το τι κατήγγειλε το Μαρούσι. Αφορά το πώς θα αξιολογήσουν η FIBA και τα αρμόδια ελληνικά όργανα τις διαπιστώσεις της ΕΕΑ υπό τους δικούς τους κανόνες δεοντολογίας — και ποιες θεσμικές συνέπειες, εάν υπάρξουν, απορρέουν από αυτή την αξιολόγηση.
