Στην πρώτη τους μετωπική αναμέτρηση ενόψει των προεδρικών εκλογών της επόμενης χρονιάς, επτά από τους βασικούς διεκδικητές της γαλλικής προεδρίας βρέθηκαν στον ίδιο χώρο, παρουσιάζοντας το όραμά τους για την επόμενη ημέρα της Γαλλίας.
Η τηλεμαχία, η οποία φιλοξενήθηκε στο κεντρικό κορτ του Ρολάν Γκαρός υπό τη διοργάνωση της ισχυρής εργοδοτικής ένωσης MEDEF, είχε ως στόχο να αναδείξει τις θέσεις των υποψηφίων για τη γαλλική βιομηχανία, ωστόσο γρήγορα μετετράπη σε πεδίο σφοδρών αντιπαραθέσεων.
Ενώ οι κεντρώοι και συντηρητικοί υποψήφιοι, όπως ο Γκαμπριέλ Ατάλ, ο Εντουάρ Φιλίπ και ο Μπρυνό Ρεταγιό, επιχείρησαν να πείσουν για τη δημοσιονομική τους πειθαρχία, το πολιτικό σκηνικό δυναμιτίστηκε από τις ριζοσπαστικές προτάσεις του Ζαν-Λικ Μελανσόν και την αμφιλεγόμενη οικονομική ατζέντα της Μαρίν Λε Πεν, συνθέτοντας ένα επικίνδυνο και εκρηκτικό «κοκτέιλ» για τη διαδοχή του Εμανουέλ Μακρόν.
Την επτάδα συμπλήρωσαν η Μαρίν Τοντελιέ και ο Ραφαέλ Γκλυκσμάν, σε μια συζήτηση που ξεπέρασε κατά πολύ τον προγραμματισμένο χρόνο και από την οποία δεν προέκυψε κανένας ξεκάθαρος νικητής, όπως σχολιάζει και το Politico.
Χωρίς κοινό όραμα για την Ευρώπη
Οι βαθιές ρωγμές γύρω από την πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης φάνηκαν μόλις λίγες ώρες αφότου η Πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, χρησιμοποίησε την ομιλία της στην ίδια εκδήλωση για να υπερασπιστεί το τεράστιο ευρωπαϊκό σχέδιο δαπανών, ύψους 2 τρισ. ευρώ.
Ο Εντουάρ Φιλίπ, ένας υποψήφιος της Κεντροδεξιάς που διετέλεσε πρωθυπουργός του Προέδρου Εμανουέλ Μακρόν την περίοδο 2017-2020, κατέκρινε σφοδρά την απόφαση της Ευρωπαίας αξιωματούχου να υπογράψει μια «αξιολύπητη συνθήκη στη Σκωτία» με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, αναφερόμενος στην εμπορική συμφωνία του Τέρνμπερι, ενώ παράλληλα εκθείασε την αποφασιστικότητα του Μαρκ Κάρνεϊ στη διαχείριση του Τραμπ. Επιπλέον, εξέφρασε την πλήρη στήριξή του σε μια πανευρωπαϊκή ένωση κεφαλαιαγορών.
«Πρέπει να πείσουμε τους Ευρωπαίους εταίρους μας να μιλήσουν τη γλώσσα της ισχύος στην Κίνα και τις Ηνωμένες Πολιτείες», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Φιλίπ.
Από την πλευρά του, ο Κεντροαριστερός ευρωβουλευτής Ραφαέλ Γκλυκσμάν επισήμανε ότι η Γαλλία απέτυχε να εκμεταλλευτεί τη σημερινή γεωπολιτική συγκυρία ώστε να αναλάβει τα ηνία μιας περισσότερο στρατηγικά αυτόνομης Ευρώπης, ένα δόγμα που κηρύττει εδώ και καιρό ο Μακρόν.
«Η Γαλλία μπορεί να αποτελέσει την κινητήρια δύναμη πίσω από αυτή την αυτόνομη ευρωπαϊκή δύναμη που ξέρει πώς να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της. Αλλά για να το πετύχει αυτό, πρέπει να σταματήσει να φοβάται να υπερασπιστεί τα ίδια της τα συμφέροντα», τόνισε ο Γκλυκσμάν.
Ο Ζαν-Λικ Μελανσόν, ο οποίος επικρίνει διαχρονικά την ΕΕ ως όχημα για τον ανεξέλεγκτο καπιταλισμό γερμανικού τύπου, αντέτεινε ότι η Ευρώπη δεν θα μπορέσει ποτέ να επιβάλει την ισχύ της απέναντι σε παγκόσμιες υπερδυνάμεις, όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα, εφόσον παραμένει προσκολλημένη «στον ελεύθερο και ανόθευτο ανταγωνισμό και την ιδεολογία του ελεύθερου εμπορίου».
Ο Μελανσόν υπογράμμισε ότι, εάν εκλεγεί, η Γαλλία θα «παρακούσει» τους κανόνες της ΕΕ σχετικά με το εμπόριο και την οικονομική πολιτική, επιμένοντας παράλληλα στις εκκλήσεις του για ριζική αναθεώρηση των συνθηκών που στηρίζουν το μπλοκ.
Η γνωστή για τον ευρωσκεπτικισμό της Μαρίν Λε Πεν, η οποία στο παρελθόν επιθυμούσε την αποχώρηση της Γαλλίας από την ΕΕ, δεσμεύτηκε ότι ως πρόεδρος θα περικόψει τη συνεισφορά του Παρισιού στις Βρυξέλλες κατά 5 δισεκατομμύρια ευρώ.
Το οικονομικό σχέδιο της Λε Πεν παίρνει μορφή
Ένα από τα πιο φλέγοντα ερωτήματα κατά την έναρξη της προεκλογικής περιόδου ήταν ο βαθμός στον οποίο η Λε Πεν και το ακροδεξιό κόμμα της, ο Εθνικός Συναγερμός, θα προσάρμοζαν τη λαϊκιστική οικονομική τους πλατφόρμα προκειμένου να προσελκύσουν μια ευρύτερη βάση δεξιόστροφων ψηφοφόρων.
Το κόμμα αναμενόταν να ακολουθήσει πολιτικές πιο φιλικές προς τις επιχειρήσεις, όταν φαινόταν ότι η Λε Πεν θα αποκλειόταν από την κούρσα λόγω της καταδίκης της για υπεξαίρεση και θα αναγκαζόταν να παραδώσει τα ηνία στον 30χρονο προστατευόμενό της, Ζορντάν Μπαρντελά. Ωστόσο, μια απροσδόκητη δικαστική απόφαση τον Ιούλιο της άνοιξε τον δρόμο για να συμμετάσχει στην εκλογική διαδικασία, θέτοντας υπό αμφισβήτηση την οικονομική πλατφόρμα του κόμματος.
Λίγο πριν από την έναρξη του debate, η γαλλική εφημερίδα Le Figaro μετέδωσε ότι ο επενδυτής Φρανσουά Ντιρβιέ, ο οποίος είχε προσληφθεί ως οικονομικός σύμβουλος από τον δεύτερο στην ιεραρχία Ζορντάν Μπαρντελά, δεν θα συμμετείχε τελικά στην εκστρατεία. Η εξέλιξη αυτή σηματοδότησε μια απομάκρυνση από τη φιλοεπιχειρηματική γραμμή που προωθούσε ο Μπαρντελά.
Κατά τη διάρκεια του debate, η Λε Πεν έμεινε πιστή στις μακροχρόνιες πολιτικές της οι οποίες έχουν δεχθεί επικρίσεις ως μη ρεαλιστικές, συμπεριλαμβάνοντας ταυτόχρονα και ορισμένες προτάσεις που θα μπορούσαν να ικανοποιήσουν τον επιχειρηματικό κόσμο.
Δεσμεύτηκε να προχωρήσει σε εξοικονόμηση πόρων ύψους 125 δισεκατομμυρίων ευρώ, κάτι που, όπως υποστήριξε, θα μπορούσε να επιτευχθεί μέσω της μείωσης των δαπανών για τη μετανάστευση, της συρρίκνωσης του αριθμού των κρατικών φορέων και της περικοπής των ευρωπαϊκών εισφορών της Γαλλίας.
Σε ό,τι αφορά τις συντάξεις, επιβεβαίωσε τα σχέδιά της να επαναφέρει το ελάχιστο όριο ηλικίας συνταξιοδότησης στα 62 έτη για τους περισσότερους εργαζομένους, ακυρώνοντας την αμφιλεγόμενη μεταρρύθμιση του Μακρόν το 2023 — ένα ζήτημα που έχει προκαλέσει έντονες εσωτερικές συζητήσεις στους κόλπους του Εθνικού Συναγερμού.
«Το προπέτασμα καπνού του Μπαρντελά έχει σίγουρα διαλυθεί», σχολίασε ο Γκαμπριέλ Ατάλ, πρώην πρωθυπουργός και ηγέτης του κόμματος Αναγέννηση του Μακρόν.
Από την άλλη, η Λε Πεν ανακοίνωσε ότι θα προτείνει συνταγματική αναθεώρηση που θα αναγκάζει τις κυβερνήσεις να διατηρούν τα δημοσιονομικά ελλείμματα κάτω από ένα ορισμένο επίπεδο, στα πρότυπα του γερμανικού «φρένου χρέους».
Συμφωνία για το τεράστιο χρέος της Γαλλίας, ασυμφωνία για τη λύση
Κανένας από τους υποψηφίους που βρέθηκαν στη σκηνή δεν ισχυρίστηκε ότι η διατήρηση ενός δημόσιου χρέους που ξεπερνά τα 3,5 τρισεκατομμύρια ευρώ είναι βιώσιμη. Ωστόσο, οι προτεινόμενες λύσεις κυμαίνονταν από την έκκληση του Μελανσόν να παγώσουν οι πληρωμές τόκων για το χρέος που κατέχει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, μέχρι την περικοπή των δαπανών κοινωνικής πρόνοιας.
Οι κεντρώοι Φιλίπ και Ατάλ, των οποίων η αντιπαλότητα γίνεται όλο και πιο οξεία, προσπάθησαν να προβάλουν το προφίλ των «γερακιών» της δημοσιονομικής πειθαρχίας, δηλώνοντας αποφασισμένοι να περικόψουν τις δημόσιες δαπάνες. Δέχθηκαν όμως τα άμεσα πυρά των αντιπάλων τους, οι οποίοι υπενθύμισαν το επιπλέον χρέος άνω του 1 τρισεκατομμυρίου ευρώ που έχει συσσωρευτεί από το 2017, όταν ο Μακρόν ανέλαβε την προεδρία.
Στο μεταξύ, ο Μελανσόν υπεραμύνθηκε της πρότασής του και ξεκαθάρισε ότι αφορά αποκλειστικά τα ομόλογα που βρίσκονται στα χέρια της ΕΚΤ.
«Δεν λέω ότι θα θέσουμε υπό αμφισβήτηση τίτλους χρέους που ανήκουν σε ιδιώτες πιστωτές… τουλάχιστον όχι σε αυτό το στάδιο», ανέφερε χαρακτηριστικά, προκαλώντας τα γέλια του κοινού.
Κανένας υποψήφιος δεν εξασφάλισε μεγάλη νίκη
Η ασύνδετη μορφή της εκδήλωσης, με επτά προεδρικούς υποψηφίους να μοιράζονται τη σκηνή και να δίνουν μακροσκελείς απαντήσεις, δεν ευνόησε την ανάδειξη ενός ξεκάθαρου νικητή.
Ο Μπρυνό Ρεταγιό, επικεφαλής των Ρεπουμπλικανών, παρουσίασε τον εαυτό του ως έναν φιλοεπιχειρηματικό, συντηρητικό υποστηρικτή του μικρού κράτους στο πρότυπο του Ρόναλντ Ρίγκαν, υποσχόμενος ότι θα «θέσει το κράτος στην υπηρεσία των επιχειρήσεων».
Οι προτάσεις των δύο πιο αριστερών υποψηφίων, του Μελανσόν και της Τοντελιέ, επικεφαλής του κόμματος των Πρασίνων, αντιμετωπίστηκαν με μικρότερο ενθουσιασμό σε σχέση με τους υπόλοιπους. Κάτι τέτοιο, ωστόσο, ήταν απολύτως αναμενόμενο, δεδομένου ότι το ακροατήριο απαρτιζόταν ως επί το πλείστον από κορυφαία στελέχη επιχειρήσεων.
Με οκτώ μήνες να απομένουν μέχρι τις κάλπες, η κούρσα παραμένει ορθάνοιχτη για μια εκλογική αναμέτρηση που θα μπορούσε να διαμορφώσει βαθιά το μέλλον της Γαλλίας, αλλά και της Ευρώπης συνολικά.
