Οι ΗΠΑ επιθυμούν να διαπιστώσουν τον βαθμό αφοσίωσης κάθε συμμάχου του ΝΑΤΟ στις πολιτικές του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, προτού προχωρήσουν σε περικοπές των στρατιωτικών μέσων για την άμυνα της Συμμαχίας, μεταδίδει το Bloomberg.
Σε έγγραφο που στάληκε πρόσφατα στα μέλη του ΝΑΤΟ και περιήλθε σε γνώση του Bloomberg, οι ΗΠΑ θέτουν μια σειρά ερωτημάτων για να αξιολογήσουν τη στήριξη προς την προσέγγιση του προέδρου. Έχει εκφράσει η χώρα “δημόσια στήριξη” στην αμερικανική εξωτερική πολιτική; Ποιους “περιορισμούς” έχει επιβάλει η χώρα στη χρήση των βάσεών της από τον αμερικανικό στρατό;
Το έγγραφο επιχειρεί επίσης να αξιολογήσει αν οι χώρες δαπανούν κονδύλια σε αμερικανικές εταιρείες του αμυντικού κλάδου. Παράλληλα, ερωτά εάν έχουν “αντιταχθεί δημόσια σε κανονισμούς” που “παρεμποδίζουν” τη σύναψη συμβάσεων με αμερικανικές επιχειρήσεις. Συνολικά, το ερώτημα που τίθεται είναι: “Έχει επιδείξει η χώρα ευθυγράμμιση με την αμερικανική προσέγγιση περί “ισχυρής, ξεκάθαρης και στοχευμένης στάσης;” — μια αναφορά σε δήλωση του υπουργού Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ.
Οι σύμμαχοι αντέδρασαν αρνητικά στην κίνηση αυτή καθώς την είδαν ως προσπάθεια εξαναγκασμού τους σε ιδεολογική ευθυγράμμιση με αντάλλαγμα την αμερικανική προστασία, αναφέρει το Bloomberg επικαλούμενο άτομα που γνωρίζουν το θέμα και ζήτησαν να τηρηθεί η ανωνυμία τους προκειμένου να συζητήσουν το εν λόγω εμπιστευτικό έγγραφο.
Η σύνδεση των μακροχρόνιων δεσμεύσεων ασφαλείας της Αμερικής με μια τέτοια απαίτηση αφοσίωσης θα ανέτρεπε τη διατλαντική σχέση της μεταπολεμικής περιόδου, η οποία οικοδομήθηκε πάνω σε αμερικανικές στρατιωτικές εγγυήσεις που υπερέβαιναν πολλές πολιτικές διαφωνίες, σημειώνει το πρακτορείο. Ήδη, η ομάδα του Τραμπ έχει επιχειρήσει να ενισχύσει δεξιές δυνάμεις σε χώρες όπως η Γερμανία και η Ουγγαρία, ενώ πρόσφερε επιπλέον στρατεύματα αφού ένας υποψήφιος της προτίμησής της κέρδισε την προεδρία στην Πολωνία.
Το ερωτηματολόγιο έρχεται ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη η εξάμηνη επανεξέταση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη από τη διοίκηση Τραμπ, διαδικασία που αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τον Δεκέμβριο. Η κίνηση αυτή έχει προκαλέσει ανησυχία στους συμμάχους του ΝΑΤΟ, οι οποίοι προετοιμάζονται για δραστικές περικοπές στην αμερικανική υποστήριξη, συμπεριλαμβανομένων των στρατευμάτων που σταθμεύουν στην Ευρώπη και των στρατιωτικών μέσων που θα απέστειλαν οι ΗΠΑ σε περίπτωση επίθεσης.
Αξιωματούχος του ΝΑΤΟ επιβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ συνεργάζονται με τους συμμάχους στο πλαίσιο της επανεξέτασης, ωστόσο δεν σχολίασε την επιστολή.
Το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ δεν προέβη σε κάποιο σχόλιο.
Το έγγραφο θίγει έμμεσα πολυάριθμα ζητήματα που έχουν προκαλέσει διχασμό ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και τους συμμάχους της στο ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένων των αμερικανικών πληγμάτων κατά του Ιράν, της επιχείρησης σύλληψης του ηγέτη της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο και της ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας για την ανάθεση αμυντικών συμβάσεων σε ευρωπαϊκές εταιρείες.
Το ερώτημα σχετικά με τη δημόσια υποστήριξη προς την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ, για παράδειγμα, αναφέρεται συγκεκριμένα σε “πρωτοβουλίες” στη Μέση Ανατολή και στο Δυτικό Ημισφαίριο — περιοχές όπου ο Τραμπ έχει εξαπολύσει πλήγματα χωρίς την υποστήριξη του ΝΑΤΟ.
Στην περίπτωση του Ιράν, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκίνησαν τον πόλεμο χωρίς να διαβουλευτούν με τους συμμάχους τους στο ΝΑΤΟ. Αρκετές χώρες, όπως η Ισπανία, απαγόρευσαν αργότερα στην Ουάσιγκτον τη χρήση βάσεων στο έδαφός τους για την εξαπόλυση πληγμάτων κατά του Ιράν.
Το έγγραφο ζητά να διευκρινιστεί εάν κάθε χώρα έχει επιβάλει τέτοιες απαγορεύσεις και περιλαμβάνει ένα συμπληρωματικό ερώτημα: “Είναι πρόθυμες να μειώσουν ή να καταργήσουν τυχόν τέτοιους περιορισμούς;”
Αντίστοιχα, οι ΗΠΑ αιφνιδίασαν τους συμμάχους τους στο ΝΑΤΟ τον Ιανουάριο, όταν προχώρησαν στη σύλληψη του Μαδούρο, του ηγέτη της Βενεζουέλας, στο πλαίσιο μιας προσπάθειας ανάκτησης της αμερικανικής επιρροής στο Δυτικό Ημισφαίριο. Πολλές ευρωπαϊκές χώρες θεώρησαν την επιχείρηση αυτή ως παραβίαση του διεθνούς δικαίου.
Το ερωτηματολόγιο εξετάζει επίσης το ακανθώδες ζήτημα των αμυντικών προϋπολογισμών, ζητώντας στοιχεία που να αποδεικνύουν τη συμμόρφωση με την απαίτηση για επίτευξη υψηλότερων δαπανών και για την αντικατάσταση αμερικανικών στρατιωτικών μέσων από ευρωπαϊκά. Αξιοσημείωτο είναι ότι ζητείται να διευκρινιστεί εάν οι χώρες προμηθεύονται εξοπλισμό από αμερικανικές εταιρείες και εάν έχουν εκφράσει αντιρρήσεις για τις νέες πολιτικές υπέρ προϊόντων “ευρωπαϊκής κατασκευής”. “Σε αντίθετη περίπτωση, θα ήταν πρόθυμες να το πράξουν;” ερωτά το έγγραφο.
Το έγγραφο κυκλοφόρησε αρχικά στην Ουάσιγκτον, προτού φτάσει αυτή την εβδομάδα στα κεντρικά γραφεία του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες. Οι ΗΠΑ θα συναντηθούν με συμμάχους του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες αργότερα αυτόν τον μήνα για να συζητήσουν την εν εξελίξει επανεξέταση.
Η αξιολόγηση αναμένεται να οδηγήσει σε περαιτέρω μείωση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη. Ήδη, οι ΗΠΑ έχουν ανακοινώσει ότι θα αποσύρουν 5.000 στρατιώτες από τη Γερμανία και θα αναδιατάξουν άλλες δυνάμεις χωρίς να τις αντικαταστήσουν. Ωστόσο, ο Τραμπ δεσμεύτηκε να στείλει επιπλέον στρατεύματα στην Πολωνία, επικαλούμενος την εκλογή του εθνικιστή Κάρολ Ναβρότσκι στη θέση του προέδρου.
Οι ΗΠΑ προχωρούν επίσης σε δραστικές περικοπές των στρατιωτικών μέσων που προορίζονται για την υπεράσπιση των συμμάχων του ΝΑΤΟ. Οι μειώσεις ενδέχεται να επηρεάσουν τα στρατηγικά βομβαρδιστικά —τα οποία δεν διαθέτει η Ευρώπη— καθώς και τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) όπως και το ναυτικό.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, υποστήριξε ότι η επανεξέταση αποτελεί μια λογική και θετική απόφαση, δεδομένης της σημαντικής αύξησης των αμυντικών προϋπολογισμών της Ευρώπης και του Καναδά.
“Πιστεύω ότι αυτό μας φέρνει όλους μας στο ΝΑΤΟ πιο κοντά”, δήλωσε σε δημοσιογράφους τον Ιούλιο. “Και θεωρώ ότι αυτή η τακτική επανεξέταση είναι μια συνετή κίνηση”.
