Πλέον ίσως είμαστε ένα βήμα πιο κοντά στο να απαντήσουμε σε ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα της ανθρωπότητας, δηλαδή το αν είμαστε μόνοι στο σύμπαν. Στο ερώτημα αν υπάρχει ζωή στον Άρη προσπαθεί να δώσει απάντηση το Perseverance, που πρόσφατα έγινε και ο πρώτος μαραθωνοδρόμος του Άρη.
Από την δεκαετία του 1970 έχουμε rovers στην επιφάνεια του Άρη, για να αναζητήσουν στοιχεία ζωής. Βέβαια, υπάρχει και μια πιθανότητα τα πρώτα rovers που στείλαμε, τα Viking, να βρήκαν ζωή και να την κατέστρεψαν, όμως αυτό το έχουμε αναλύσει σε άλλο άρθρο.
Γιατί το Perseverance βρίσκεται τον κρατήρα Jezero του Άρη;
Τώρα όμως, έχουμε το πιο σύγχρονο και πιο καλά εξοπλισμένο rover που έχουμε στείλει στον Άρη, το Perseverance. Το rover μελετάει τον κρατήρα Jezero, που κάποτε υπήρχε μια αρχαία λίμνη και άρα είχε πολλές πιθανότητες ύπαρξης ζωής.
Στον κρατήρα Jezero έχουμε δει πως πριν από 3.7 δισεκατομμύρια χρόνια υπήρχε ένα τεράστιο σώμα νερού, αλλά και ένα δέλτα ποταμού. Όλα αυτά προέρχονται από μια εποχή που ο Κόκκινος Πλανήτης πιθανότατα ήταν πιο μπλε και αρκετά πιο υδάτινος, με χαρακτηριστικά παρόμοια με τη Γη.
Η τοποθεσία επιλέχθηκε γιατί πριν από πολλά εκατομμύρια χρόνια, το νερό σε συνδυασμό με τις ροές μάγματος, θα μπορούσαν να έχουν δημιουργήσει διάφορα μόρια, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που αποτελούν τον πρόδρομο για τη δημιουργία ζωής.
Τι ακριβώς βρήκε το Perseverance που σχετίζεταιμε την ζωή στον Άρη;
Τώρα όμως, το Perseverance με το όργανο SHERLOC, μελετάει ορισμένες ξεχωριστές πολύπλοκές ενώσεις άνθρακα, μέσα στα πετρώματα που βρίσκονται στον Jezero. Αυτό που βρήκαν οι επιστήμονες στα πετρώματα είναι πραγματικά εντυπωσιακό.
«Η ανίχνευση μακρομοριακού άνθρακα στην καθαρισμένη από σκόνη, αλλά κατά τα άλλα απροετοίμαστη, επιφάνεια του βράχου «Cheyava Falls» αντιπροσωπεύει την πιο ρηχή ανίχνευση οργανικής ύλης στην επιφάνεια του Άρη», δήλωσε στο ScienceAlert μέσω email ο Kyle Uckert, αστροβιολόγος και επιστήμονας οργάνων στο Jet Propulsion Lab της NASA.
«Υποδηλώνει ότι αυτές οι οργανικές ουσίες μπορεί να έχουν εκτεθεί σχετικά πρόσφατα ή μπορεί να έχουν προστατευθεί από ορυκτά με φωτοπροστατευτικές ιδιότητες».
Οι επιστήμονες κατάφεραν να ανιχνεύσουν μακρομοριακό άνθρακα (MMC) σε δύο πετρώματα, στην περιοχή Bright Angel της κοιλάδας Neretva, ενός ποταμού που τροφοδοτούσε με νερό το δυτικό δέλτα του Jezero.
Ένας από αυτούς τους βράχους ήταν ο λασπόλιθος των καταρρακτών Cheyava, ο οποίος περιέχει τις ενδιαφέρουσες κηλίδες που μοιάζουν με λεοπάρδαλη και πυροδότησαν συζητήσεις σχετικά με την πιθανή βιολογική τους προέλευση. Η ένωση MMC συμπληρώνει άλλες ενδιαφέρουσες ενώσεις στα πετρώματα, συμπεριλαμβανομένων των ανθρακικών, θειικών και φωσφορικών αλάτων που μπορούν να παρέχουν απαραίτητα συστατικά για τα δομικά στοιχεία της ζωής όπως την γνωρίζουμε.
Παλαιότερα, το Curiosity είχε ανακαλύψει πηλό με οργανικές ενώσεις, σε απόσταση 3.500 χιλιομέτρων από τον Jezero, στον κρατήρα Gale. Αυτό δείχνει πως τόσο οι συνθήκες όσο και τα υλικά που χρειάζονται για τη δημιουργία ζωής, ήταν ευρέως διαδεδομένα στον Άρη, δισεκατομμύρια χρόνια πριν.
Αυτό που κάνει πιο εντυπωσιακό το εύρημα του Perseverance είναι πως όταν αναλύθηκε η MMC, οι επιστήμονες είδαν πως είναι πιο πολύπλοκη από άλλα οργανικά μόρια που έχουν βρεθεί στον Άρη.
Αυτό σημαίνει πως βρήκαμε ζωή στον Άρη;
Βέβαια, θα πρέπει να πούμε πως η ύπαρξη οργανικής ύλης στον Άρη δε σημαίνει αυτόματα πως έχουμε και βιολογικές διεργασίες. Δυστυχώς όμως το Perseverance δεν έχει τα απαραίτητα εργαλεία για να αξιολογήσει αν αυτές οι οργανικές ενώσεις προέρχονται από βιολογικές ή μη βιολογικές διεργασίες. Αυτό θα μπορούσε να γίνει μόνο σε κάποιο μεγάλο εργαστήριο στη Γη.
Αν και η MMC που αναφέρεται εδώ δεν μπορεί να αποδοθεί σε κανέναν συγκεκριμένο μηχανισμό σχηματισμού, οι ερευνητές παρουσίασαν αρκετές πιθανές προελεύσεις. Μπορεί να μεταφέρθηκε στον Άρη μέσω διαπλανητικών σωματιδίων σκόνης ή μέσα σε μετεωρίτες. Από την άλλη πλευρά, μπορεί να παραχθεί in situ μέσω αβιοτικών διεργασιών, όπως ηφαιστειακές , ηλεκτροχημικές ή υδροθερμικές δυνάμεις που δρουν σε βράχους.
Βέβαια, υπάρχει και η πιθανότητα αυτές οι ενώσεις να έχουν παραχθεί από βιολογικές διεργασίες, για αυτό και είναι ένα πολύ σημαντικό εύρημα.
Οι περικοπές στη NASA φρενάρουν την επιστήμη
Εδώ όμως έρχεται ένα πολύ μεγάλο πρόβλημα, που είναι οι πολιτικές αποφάσεις που φρενάρουν την επιστήμη. Η NASA είναι αντιμέτωπη με τις μεγαλύτερες περικοπές χρηματοδότησης στην ιστορία της. Οι περικοπές προκάλεσαν την ακύρωση του προγράμματος επιστροφής των δειγμάτων από τον Άρη και αυτό είναι ένα τεράστιο εμπόδιο στην έρευνα.
Την ίδια στιγμή το κόστος μόνο του πολέμου στο Ιράν έχει κοστίσει στις ΗΠΑ πάνω από 200 δισεκατομμύρια δολάρια. Αυτό είναι και το λυπηρό σημείο των ημερών μας. Υπάρχουν χρήματα για πόλεμο και θάνατο, όμως όταν έρχεται στην πρόοδο της ανθρωπότητας και τις επιστήμης, τότε θυμόμαστε να κάνουμε οικονομία. Κάτι κάνουμε πολύ λάθος σαν είδος. Μέχρι να επικεντρωθούμε σε αυτά που έχουν σημασία, η απάντηση στο αν υπήρχε ζώη στον Άρη και στο σύμπαν θα παραμένει ένα μυστήριο.
