Ο Ζόχραν Μαμντάνι έχει καταφέρει πολλά μέσα σε ένα σύντομο χρονικό διάστημα. Πρόκειται για έναν πολιτικό που ξεκίνησε από το μηδέν, έχοντας ελάχιστη στήριξη από το πολιτικό κατεστημένο και χρησιμοποιώντας τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έγινε η κύρια επιλογή αρκετών ψηφοφόρων.
Ταυτόχρονα, έχει γίνει εξαιρετικά δημοφιλής κι αυτό δεν φαίνεται να αλλάζει στο άμεσο μέλλον. Παρά αυτή τη δυναμική, ο Μαμντάνι δεν θα γίνει ποτέ πρόεδρος της χώρας και γι’ αυτό, φταίει το Σύνταγμα των Ηνωμένων Πολιτειών.
Τι ορίζει το αμερικανικό σύνταγμα
Όταν «γεννήθηκαν» οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, η έννοια του μετανάστη δεν υπήρχε με τη σημερινή σημασία. Άλλωστε, στην αμερικανική ιστοριογραφία, υπάρχουν αρκετά παραδείγματα ανθρώπων που πρόσφεραν πολλά για την επίτευξη της ανεξαρτησίας και αν ζούσαν σήμερα στην Αμερική, θα τους κυνηγούσε η ICE.
Στα στόματα αρκετών προέδρων παρ’ όλα αυτά, υπήρχε η φράση «έθνος μεταναστών και προσφύγων» για να περιγράψει τις ευκαιρίες που προσφέρουν οι Ηνωμένες Πολιτείες. Υπάρχουν και όρια σε αυτές τις ευκαιρίες.
Με τη θέσπιση του συντάγματος, οι Πατέρες του Αμερικανικού Έθνους έθεσαν σαφείς όρους για το ποιος μπορεί να εκλεγεί στο ύπατο αξίωμα της χώρας. Σύμφωνα με το Άρθρο 2, πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών μπορεί να εκλεγεί οποιοσδήποτε έχει κλείσει τα 35 έτη, μένει στη χώρα για 14 συναπτά χρόνια και (το κυριότερο) έχει γεννηθεί σε αμερικανική επικράτεια ή από Αμερικανούς γονείς.
Ο Ζόχραν Μαμντάνι γεννήθηκε στην Ουγκάντα και μετανάστευσε στις ΗΠΑ σε ηλικία επτά ετών. Συνεπώς, δεν δύναται να θέσει υποψηφιότητα για τον Λευκό Οίκο.
Οι οριακές περιπτώσεις και τα πιστοποιητικά γέννησης
O Μαμντάνι, όπως είναι αναμενόμενο, δεν έχει εκφράσει ποτέ προεδρικές φιλοδοξίες. Έχει υπάρξει όμως μια συζήτηση για το αν αυτή η συνταγματική διάταξη θα μπορούσε να καταργηθεί ανοίγοντάς του τον δρόμο για τον Λευκό Οίκο.
Έχει αρνηθεί κατηγορηματικά. Το θέμα γύρω από την υπηκοότητα ενός υποψήφιου έχει απασχολήσει και στο παρελθόν την αμερικανική κοινωνία. Όταν ο Μπαράκ Ομπάμα ήταν πρόεδρος, είχε ξεκινήσει μια κουβέντα για το πιστοποιητικό γέννησης και το αν ήταν πραγματικά Αμερικανός πολίτης.
Ποιος είχε ξεκινήσει αυτή τη συζήτηση; Φυσικά ο Ντόναλντ Τραμπ! Είναι κάτι σαν ταμπού για την αμερικανική Δεξιά η υπηκοότητα ενός προέδρου. Στο παρελθόν, δεν έχουν υπάρξει υποψήφιοι που παραβίασαν τη συνταγματική διάταξη. Υπήρξαν όμως περιπτώσεις που ήταν οριακές.
Ο Τζον Μακέιν γεννήθηκε στη Διώρυγα του Παναμά (όταν ήταν υπό αμερικανική δικαιοδοσία) από Αμερικανούς γονείς. Για ορισμένους αντιπάλους του, η υποψηφιότητά του το 2008 ήταν προβληματική.
Ανάλογη περίπτωση ήταν ο Τζόρτζ Ρόμνεϊ, πατέρας του Μιτ Ρόμνεϊ. Γεννήθηκε στο Μεξικό (από Αμερικανούς γονείς) και όταν διεκδίκησε το ρεπουμπλικανικό χρίσμα για τον Λευκό Οίκο το 1968 δεν ήταν λίγοι εκείνοι που τον αντιμετώπισαν με καχυποψία.
Παρ’ όλα αυτά, ακόμη κι αν κάποιος έχει γεννηθεί σε αμερικανικό έδαφος από μετανάστες γονείς που δεν έχουν πολιτογραφηθεί, έχει τη δυνατότητα να διεκδικήσει το προεδρικό αξίωμα. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο δικός μας, Μάικλ Δουκάκης.
Γεννήθηκε στη Μασαχουσέτη από Έλληνες μετανάστες και διεκδίκησε την αμερικανική προεδρία χωρίς επιτυχία το 1988. Εν τέλει, αν ο Μαμντάνι είχε γεννηθεί σε αμερικανική επικράτεια, η συζήτηση και το πολιτικό σκηνικό θα ήταν διαφορετικά.
