Ένα μικρό, ακατοίκητο νησί στο Εσωτερικό Αρχιπέλαγος του Ιονίου επαναπροσδιορίστηκε ως ένα από τα καίρια σημεία προστασίας της θαλάσσιας ζωής στην Ελλάδα.
Ο λόγος για τη Φορμίκουλα (ή Φερμέκουλο), στα νοτιοανατολικά της Λευκάδας, έναν πολύτιμο πυρήνα φυσικής κληρονομιάς για τη Μεσόγειο, που φιλοξενεί σπάνια είδη κι ευαίσθητα οικοσυστήματα που επιβιώνουν μακριά από την έντονη ανθρώπινη δραστηριότητα.
Καταφύγιο για τη φώκια monachus monachus – Φυσική «αποθήκη» μπλε άνθρακα
Με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρας Ωκεανών, η περιβαλλοντική οργάνωση iSea φέρνει στο φως το μυστικό «καταφύγιο» της Μεσογείου που αναδεικνύεται σε έναν αθόρυβο αλλά κρίσιμο σύμμαχο της βιοποικιλότητας.

Είναι γνωστή κυρίως ως σημαντικό καταφύγιο της Μεσογειακής φώκιας Monachus monachus, ενός από τα πιο απειλούμενα θαλάσσια θηλαστικά στον κόσμο. Ωστόσο, σύμφωνα με την iSea, η σημασία της περιοχής δεν περιορίζεται σε αυτό. Τα νερά γύρω από το νησί φιλοξενούν εκτεταμένα λιβάδια Ποσειδωνίας Posidonia oceanica, έναν από τους σημαντικότερους οικοτόπους της Μεσογείου που λειτουργεί ως φυσική «αποθήκη» Μπλε Άνθρακα συμβάλλοντας στη δέσμευση διοξειδίου του άνθρακα και στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης.
Ένα νησί-«θησαυρός» που προστατεύει το μέλλον της Μεσογείου

Παράλληλα, στην περιοχή έχουν καταγραφεί κοραλλιγενείς σχηματισμοί, θαλάσσιες σπηλιές, και σημαντικοί πληθυσμοί ψαριών κι ασπόνδυλων, σε μεγαλύτερη μάλιστα πυκνότητα από την υπόλοιπη περιοχή, αλλά και είδη θαλασσοπουλιών που χρησιμοποιούν τη νησίδα για ανάπαυση κι αναπαραγωγή.
Η οικολογική αξία της Φορμίκουλας αναγνωρίστηκε και θεσμικά μέσα από την Υπουργική Απόφαση για την προστασία της, η οποία προβλέπει συγκεκριμένα μέτρα διατήρησης της με στόχο να διασφαλιστεί ότι η ανθρώπινη παρουσία δεν θα διαταράξει τα ιδιαίτερα ευαίσθητα οικοσυστήματα της νησίδας και των γύρω θαλάσσιων περιοχών. Έτσι, κάτοικοι κι επισκέπτες της περιοχής μετατρέπονται από απλούς κληρονόμους του φυσικού αυτού πλούτου, σε θεματοφύλακες του μέλλοντός του.
Με στόχο τη μακροπρόθεσμη προστασία του τόπου αυτού, που παραμένει άγνωστος στο ευρύ κοινό, αλλά εξαιρετικά σημαντικός για τη θαλάσσια βιοποικιλότητα της Ελλάδας και της Μεσογείου, η περιβαλλοντική οργάνωση iSea, σε συνεργασία με τον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), τις λιμενικές αρχές, επιστημονικούς φορείς και την τοπική κοινωνία, ενισχύει και φέτος την παρουσία της στη Φορμίκουλα.
Μαζί με την υποστήριξη της επιτήρησης στη θαλάσσια περιοχή της Φορμίκουλας και τις δράσεις πεδίου, σε συνεργασία με τον ΟΦΥΠΕΚΑ και το Λιμενικό Σώμα, συνεχίζονται οι επιστημονικές καταγραφές για την παρακολούθηση της περιοχής και οι δράσεις ενημέρωσης κι ευαισθητοποίησης για κατοίκους, επισκέπτες κι άλλες ομάδες στόχους, όπως οι τουριστικές επιχειρήσεις και οι αλιείς.
Λέλα: Η φώκια με το λευκαδίτικο όνομα
Στο επίκεντρο της περιβαλλοντικής οργάνωσης τίθεται η ίδια η φύση και η ζωή της Φορμίκουλας, με πρωταγωνίστρια τη «Λέλα», τη φώκια με το Λευκαδίτικο όνομα, που θέλουμε όλοι να γνωρίσουν για να φέρει μικρούς και μεγάλους πιο κοντά στον κόσμο της και να υπενθυμίσει ότι η προστασία της φύσης ξεκινά από τη γνώση, τον σεβασμό και τη σύνδεση με αυτήν.
Οδηγίες για τους επισκέπτες
Ωστόσο, όπως επισημαίνει η iSea, η προστασία της Φορμίκουλας εξαρτάται από τη συμπεριφορά των επισκεπτών της. Γι’ αυτό, όσοι βρεθούν στην περιοχή καλούνται να:
- προσεγγίζουν τη νησίδα αποκλειστικά από την ενδεδειγμένη ζώνη και πάντα σύμφωνα με τις ρυθμίσεις που προβλέπονται,
- διατηρούν απόσταση 30 μέτρων από τις φώκιες και να μην παρενοχλούν κανένα είδος άγριας ζωής,
- ακολουθούν τις ρυθμίσεις για την ταχύτητα και τον θόρυβο,
- μην αγκυροβολούν,
- μη διαταράσσουν/συλλέγουν/ καταστρέφουν οργανισμούς και φυσικά υλικά,
- μην αφήνουν απορρίμματα.