Της Sara Dorn
Ο πόλεμος των ΗΠΑ με το Ιράν έδειξε στο καθεστώς της Τεχεράνη ότι μπορεί να κλείσει το Στενό του Ορμούζ και να έχει αποτελέσματα — απέκτησε ένα νέο εργαλείο που δεν διέθετε πριν από τη σύγκρουση, και δεν υπάρχει τίποτα που να το εμποδίζει να το χρησιμοποιήσει στο μέλλον, σύμφωνα με πληροφορίες από εκτιμήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών.
Το Ιράν έχει αρχίσει να σχεδιάζει τη διεύρυνση της στρατηγικής του για την παρεμπόδιση της παγκόσμιας ναυσιπλοΐας, σε περίπτωση που οι διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ ναυαγήσουν, από το Στενό του Ορμούζ προς το Στενό του Μπαμπ-ελ-Μαντέμπ, το οποίο συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Ινδικό Ωκεανό, με τη βοήθεια των ανταρτών Χούθι στη Υεμένη, σύμφωνα με το CNN, που επικαλείται τρεις ανώνυμες πηγές με γνώση των πληροφοριών που έχουν οι μυστικές υπηρεσίες.
Παρά τους ισχυρισμούς του Τραμπ ότι οι ΗΠΑ έχουν αποδεκατίσει τον ιρανικό στρατό, το Ιράν εξακολουθεί να διαθέτει σημαντικά αποθέματα οπλισμού, ανάμεσά τους: υποβρύχιες νάρκες, καθώς και σκάφη που μπορεί να τα χρησιμοποιήσει για να ελέγξει το Στενό και ποια πλοία επιχειρούν να διέλθουν από αυτήν τη θάλασσια οδό.
Μια άλλη αποτελεσματική στρατηγική άσκησης πίεσης που έμαθε το Ιράν κατά τη διάρκεια του πολέμου είναι η επίθεση σε γειτονικά κράτη του Κόλπου, όπως το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Η επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ θα είναι μία από τις προϋποθέσεις που πρέπει να εκπληρώσει το Ιράν στο πλαίσιο της συμφωνίας με τις ΗΠΑ για τον τερματισμό του πολέμου, αν και οι λεπτομέρειες της συμφωνίας —όπως ο τρόπος και ο χρόνος επαναλειτουργίας του Ορμούζ— δεν έχουν ακόμη δημοσιοποιηθεί.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι το Στενό θα επαναλειτουργήσει πλήρως μέχρι την Παρασκευή, αλλά ορισμένοι επικεφαλής ναυτιλιακών εταιρειών έχουν εκφράσει τις επιφυλάξεις τους για την επανέναρξη των ναυτιλιακών δραστηριοτήτων χωρίς συγκεκριμένες εγγυήσεις ασφάλειας, ενώ το Ιράν δεν έχει αποναρκοθετήσει πλήρως το Στενό.
Το Ιράν έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να συνεχίσει να επιβάλλει “διόδια” στα πλοία για τη διέλευσή τους από το Ορμούζ. Το Ιράν έβαλε τέλη διέλευσης στα πλοία όταν έκλεισε το Στενό. Ο Τραμπ υποστηρίζει ότι η διέλευση από το Ορμούζ θα είναι δωρεάν, ενώ ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκάι, δήλωσε τη Δευτέρα ότι το Ιράν θα μπορούσε να συνεχίσει να επιβάλλει τέλη “ως αντάλλαγμα για τις υπηρεσίες που παρέχει”.
Ανώνυμος ανώτερος αξιωματούχος των ΗΠΑ δήλωσε στο CNN ότι οι ΗΠΑ δεν θα άρουν τις οικονομικές κυρώσεις ούτε θα καταργήσουν τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, αν το Ιράν δεν ανοίξει ξανά το Στενό και δεν εκπληρώσει και τους άλλους όρους της συμφωνίας με τις ΗΠΑ. Η παράταση του αποκλεισμού του Στενού θα μπορούσε να εξοργίσει την Κίνα και άλλες χώρες του Κόλπου, από τις οποίες εξαρτάται η ιρανική οικονομία, όπως ανέφερε στο CNN άλλη ανώνυμη πηγή.
“Έχουμε πλέον παραδώσει στο Ιράν τον de facto έλεγχο του Στενού — ένα όπλο πιο ισχυρό και από πυρηνικό όπλο”, σχολίασε στο CNN μία από τις πηγές.
Οι ΗΠΑ και το Ιράν υπέγραψαν ηλεκτρονικά την Κυριακή μια συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης και αναμένεται να την υπογράψουν επισήμως την Παρασκευή στη Γενεύη. Λίγες λεπτομέρειες για το περιεχόμενό της έχουν γίνει γνωστές, αλλά το Ιράν θα μπορούσε να εξασφαλίσει αρκετά οφέλη που δεν είχε πριν από τον πόλεμο — ενώ δεν είναι σαφές αν θα επιτευχθούν βασικοί στόχοι των ΗΠΑ, όπως η αλλαγή του καθεστώτος και ο τερματισμός του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν.
