301 χρηματοπιστωτικοί θεσμοί χρηματοδότησαν ή επένδυσαν σε εταιρίες που εμπλέκονται στην κατασκευή τους σε εννέα χώρες
Κάποιος θα μπορούσε να το χαρακτηρίσει «απίστευτο», αλλά -εκτός από τρομακτικό- είναι και πέρα για πέρα αληθινό! Μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2025, ούτε μία ούτε δύο, αλλά 301 τράπεζες, συνταξιοδοτικά ταμεία, ασφαλιστικές εταιρίες και άλλοι χρηματοπιστωτικοί θεσμοί χρηματοδότησαν ή επένδυσαν σε εταιρίες εμπλεκόμενες στην… παραγωγή πυρηνικών όπλων! Ο αριθμός τους, μάλιστα, είναι αυξημένος κατά 15% σε σύγκριση με την προηγούμενη ετήσια έκθεση, ενώ -μέσα σε ένα ιδιαιτέρως ασταθές γεωπολιτικό περιβάλλον- σηματοδοτεί παράλληλα και την αντιστροφή της πολυετούς τάσης συρρίκνωσης.
Το γεγονός καταγγέλλεται από μη κυβερνητικές οργανώσεις, ενώ ειδικοί επισείουν τον κίνδυνο νέας κούρσας πυρηνικών εξοπλισμών, καθώς χώρες που διαθέτουν ήδη πυρηνικά οπλοστάσια έχουν εμπλακεί σε πολέμους στην Ευρώπη, στην Ασία και τη Μέση Ανατολή, ενώ οι κοπιώδεις, μακρόχρονες προσπάθειες υπέρ του πυρηνικού αφοπλισμού και της μη διάδοσης ανάλογων όπλων μαζικής καταστροφής ασθμαίνουν. Συγκεκριμένα, σε μελέτη τους, που δόθηκε στη δημοσιότητα χθες, η Διεθνής Εκστρατεία για την Κατάργηση των Πυρηνικών Όπλων (ICAN), που έχει τιμηθεί με Νόμπελ Ειρήνης, όπως όμως και η PAX, μια άλλη οργάνωση που επίσης τάσσεται κατά των πυρηνικών όπλων, υπογραμμίζουν τα μεγεθυνόμενα συμφέροντα πολλών χρηματοπιστωτικών οργανισμών σε εταιρίες που κατασκευάζουν ή εκσυγχρονίζουν τα πυρηνικά οπλοστάσια των εννέα χωρών που διαθέτουν τέτοια όπλα.
«Για πρώτη φορά εδώ και χρόνια ο αριθμός των επενδυτών που επιδιώκουν να αποκομίσουν κέρδη από κούρσα εξοπλισμών αυξάνεται» τόνισε η Σούζι Σνάιντερ, διευθύντρια προγραμμάτων της ICAN, ενώ πρόσθεσε πως «πρόκειται για βραχυπρόθεσμη στρατηγική που ενέχει κίνδυνο, η οποία συμβάλλει σε επικίνδυνη κλιμάκωση».
Η έκθεση αναφέρεται σε 25 εταιρίες που εμπλέκονται στην παραγωγή πυρηνικών όπλων. Η Honeywell International, η General Dynamics και η Northrop Grumman είναι μάλιστα αυτές που αποκομίζουν τα υψηλότερα κέρδη, εξαιρουμένων άλλων κοινοπραξιών και συμπράξεων. Ανάμεσα σε άλλες εταιρίες, όμως, που έχουν εξασφαλίσει συμβάσεις παραγωγής ή συντήρησης οπλοστασίων είναι οι BAE Systems, Bechtel και Lockheed Martin. Όσο για τους τρεις κυριότερους επενδυτές στις εταιρίες αυτές σε όρους αξίας μετοχών ή αξιογράφων, είναι τα αμερικανικά κεφάλαια Vanguard, BlackRock και Capital Group.
Δάνεια και εγγυήσεις
Κατά την περίοδο που αναλύθηκε, δηλαδή από τον Ιανουάριο του 2023 ως τον Σεπτέμβριο του 2025, επενδυτές διακρατούσαν πάνω από 709 δισ. δολάρια σε μετοχές και αξιόγραφα, σε μία ή περισσότερες από τις 25 εταιρίες που παράγουν πυρηνικά όπλα – ποσό αυξημένο κατά 195 δισ. δολάρια και πλέον σε σύγκριση με την προηγούμενη περίοδο.
Παράλληλα, σχεδόν 300 δισ. δολάρια χορηγήθηκαν, υπό μορφή δανείων ή εγγυήσεων, σε εταιρίες που κατασκευάζουν πυρηνικά όπλα – πρόκειται για ποσό αυξημένο δηλαδή κατά σχεδόν 30 δισ. δολάρια σε σύγκριση με την προηγούμενη έκθεση.
Οι τρεις κυριότεροι δανειστές είναι οι αμερικανικοί τραπεζικοί κολοσσοί Bank of America, JPMorgan Chase και Citigroup, αναφέρει σχετικά ο πίνακας που παρατίθεται στην έκθεση, η οποία βλέπει το φως της δημοσιότητας μερικές ημέρες πριν από τη απολογιστική σύνοδο των κρατών-συμβαλλομένων μερών στη σύμβαση για τη μη διάδοση των πυρηνικών όπλων (NPT), που αρχίζει τη Δευτέρα στη Νέα Υόρκη.
