Του Γιώργου Χαρβαλιά
Η κακόγουστη φάρσα που επιφύλαξε στους χαροκαμένους γονείς των Τεμπών η κυβέρνηση Μητσοτάκη με την αίθουσα-μινιατούρα για τη διεξαγωγή της «μητέρας των δικών» δείχνει ταυτόχρονα και το σημείο κατάπτωσης στο οποίο έχει περιέλθει η ελληνική Δικαιοσύνη.
Το γεγονός ότι οι ανώτεροι δικαστικοί λειτουργοί της χώρας ανέχονται ως πολιτικό προϊστάμενο του κλάδου μία ευτελή φυσιογνωμία όπως αυτή του υπουργού Δικαιοσύνης Γιώργου Φλωρίδη, αντί να έχουν κατασκηνώσει έξω από το γραφείο του απαιτώντας την έξωσή του, δείχνει πολλά για την πορεία παρακμής ενός άλλοτε αξιοσέβαστου θεσμού.
Αλλά και το γεγονός επίσης ότι η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων, αντί να καυτηριάσει τον εμπαιγμό της κυβέρνησης εις βάρος των συγγενών, έσπευσε εμμέσως να επιτεθεί στη Μαρία Καρυστιανού, προδίδει τη διάβρωση των συνδικαλιστικών ενώσεων που άλλοτε λειτουργούσαν ως ασφαλιστική δικλίδα στις παρεκτροπές της εκτελεστικής εξουσίας.
Κατά την ίδια έννοια η στήριξη του Άρειου Πάγου στην κυβερνητική μεθόδευση ουσιαστικής υπονόμευσης και εκφυλισμού της δικαστικής διαδικασίας μέσω της επιλογής μιας εξόφθαλμα ακατάλληλης αίθουσας για τη διεξαγωγή της δίκης των Τεμπών συνιστά στρέβλωση της ανεξαρτησίας των θεσμών. Η επικεφαλής του Ανώτατου Δικαστηρίου έφτασε να κατηγορήσει για παρακώλυση της Δικαιοσύνης τους… συγγενείς των θυμάτων ονομάζοντάς τους «δήθεν αγανακτισμένους πολίτες», χωρίς φυσικά να λάβει υπόψη της τον εμπαιγμό που έχουν υποστεί όλο αυτό το διάστημα από τις ανακριτικές Αρχές.
Ασφαλώς δεν είναι η πρώτη φορά τα τελευταία χρόνια που η Δικαιοσύνη κάνει τα στραβά μάτια στις αυθαιρεσίες ή και στις εκτροπές της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Εδώ υπήρξε εισαγγελέας του Αρείου Πάγου που έκανε ότι δεν… είδε την πασιφανή κυβερνητική ενορχήστρωση στην υπόθεση των υποκλοπών. Πλην όμως, όταν αυτή η περίεργη φιλοκυβερνητική κάλυψη τείνει να γίνει κρατούσα τάση στα ανώτερα κλιμάκια του δικαστικού σώματος, μιλάμε πλέον για γενικευμένη παθογένεια που χρήζει περαιτέρω διάγνωσης και δραστικής αντιμετώπισης.
Η πρόσφατη περίπτωση με την αίθουσα διεξαγωγής της δίκης για την τραγωδία των Τεμπών αποτελεί την κορωνίδα της κυβερνητικής αυθάδειας που εκδηλώνεται υπό τη συγκατάνευση της δικαστικής εξουσίας.
Το γεγονός επίσης ότι η «ανακαίνιση» του συγκεκριμένου -προδήλως ακατάλληλου- χώρου προκειμένου να προσαρμοστεί για τις συνθήκες μίας δίκης που συγκεντρώνει το ενδιαφέρον σύσσωμου του ελλαδικού κόσμο κόστισε μία μικρή περιουσία αποτελεί χλευασμό εις βάρος του Έλληνα φορολογουμένου.
Η ανικανότητα ενός σύγχρονου κράτους να κατασκευάσει μία αξιοπρεπή αίθουσα κατάλληλη για να στεγάσει μία ακροαματική διαδικασία με 36 κατηγορουμένους και εκατοντάδες άμεσα ή έμμεσα εμπλεκομένους, δηλαδή διαδίκους (δικηγόρους, μάρτυρες, συγγενείς θυμάτων), αλλά και διοικητικούς υπαλλήλους, προσωπικό ασφαλείας, αστυνομικούς και φυσικά εκπροσώπους της μέσων ενημέρωσης είναι πραγματικά εντυπωσιακή. Βέβαια, τίποτα δεν είναι εντυπωσιακό σε μία Ελλάδα που διαπρέπει -υποτίθεται-στην επιχειρηματική καινοτομία, αλλά δυσκολεύεται τα τελευταία…πέντε χρόνια να ξαναθέσει σε λειτουργία τον Ισθμό της Κορίνθου και διακόπτει επ’ αόριστον τα δρομολόγια του οδοντωτού των Καλαβρύτων για «λόγους ασφαλείας» έπειτα από απρόσκοπτη χρήση ενός και πλέον αιώνα!
Στην περίπτωση των Τεμπών, ωστόσο, δεν φαίνεται να πρόκειται για ανικανότητα, αλλά για επιλογή. Επιλογή με στόχο το αφόρητο «στριμωξίδι», ουσιαστικά δηλαδή το στοίβαγμα των συγγενών και όλων των οιονεί και δυνάμει «ενοχλητικών», δικηγόρων, δημοσιογράφων, αλλά και απλών ακροατών της δίκης, προκειμένου η ατμόσφαιρα να καταστεί αφόρητη και να αποθαρρυνθούν από την παρακολούθηση της διαδικασίας εντός της κύριας αίθουσας συνεδριάσεων.
Απώτερος στόχος είναι η απαξίωση και ο εκφυλισμός της δίκης με μύχια επιδίωξη και την απόσειση του ενδιαφέροντος της κοινής γνώμης γύρω από αυτήν.
Η μεθόδευση ωστόσο είναι αφελής και μάλλον το αντίθετο αποτέλεσμα εξυπηρετεί. Γιατί από τις τηλεοπτικές εικόνες και ο τελευταίος Έλληνας αντιλαμβάνεται ότι αυτή η «ειδικά διαμορφωμένη» αίθουσα συνεδριάσεων είναι ακατάλληλη για μία δίκη τέτοιου μεγέθους. Είναι ιδανική για μια σχολική ημερίδα ή την παρουσίαση απολογισμού ενός εξωραϊστικού συλλόγου, αλλά μέχρις εκεί.
Η τριτοκοσμική εικόνα, σε συνδυασμό με την εμμονή της κυβέρνησης να γίνει η δίκη στη Λάρισα και όχι αλλού, όπου υπάρχουν καταλληλότερες εγκαταστάσεις, ενισχύει την άποψη ότι κάποιοι αισθάνονται άβολα με την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας και θέλουν να την υποβαθμίσουν.
Το ότι η κυβέρνηση και προσωπικά ο υπουργός Δικαιοσύνης επιμένουν να συνεχιστεί η δίκη των Τεμπών στη συγκεκριμένη αίθουσα δεν προκαλεί ιδιαίτερη αίσθηση, αν αναλογιστεί κανείς τη διαχρονική αναίδεια του κυρίου Φλωρίδη εις βάρος των συγγενών των θυμάτων. Αυτό που καταπλήσσει είναι η αφωνία ή και έμμεση στήριξη αυτής της απόφασης από την πλευρά των δικαστικών, που πρώτοι έπρεπε να διαμαρτυρηθούν γιατί αυτές οι συνθήκες υπονομεύουν την αξιοπρεπή άσκηση του λειτουργήματός τους.
Το γεγονός ότι εκτός από τους δοτούς ούτε οι άλλοι μιλούν είναι κάτι που δημιουργεί απορίες. Βέβαια, απορίες υπάρχουν συνολικότερα για μια Δικαιοσύνη που «συγχωρεί» τον πρόεδρο της ΓΣΕΕ επειδή «ξέχασε» για πέντε συναπτά χρόνια να υποβάλει δήλωση «πόθεν έσχες» και αποδίδει την αμέλεια σε συγγνωστή πλάνη λόγω έλλειψης ενημέρωσης και… προχωρημένης ηλικίας!
Θυμάμαι νεαρός δημοσιογράφος, μόλις είχε πρωτοκαθιερωθεί η υποχρέωση υποβολής «πόθεν έσχες» στον κλάδο το 1996 από τον πάντα επινοητικό Ευάγγελο Βενιζέλο, δέχτηκα ένα τηλεφώνημα από μια αυστηρή εισαγγελέα που μου ζητούσε επίμονα να περάσω από το γραφείο της, χωρίς να μου εξηγεί τον λόγο. Επιχείρησα να διαμαρτυρηθώ γιατί δεν είχα και τίποτα να δηλώσω, λέγοντας «εμένα βρήκατε να ταλαιπωρήσετε;». Η απάντηση στο άλλο άκρο του ακουστικού ήταν ξερή: «Θα έρθετε ή θα φωνάξω να σας πάρουν;»
Τελικά, το αμάρτημά μου ήταν ότι είχα ξεχάσει να βάλω… υπογραφή στο κατά το άλλα συμπληρωμένο «πόθεν έσχες». Και σήμερα διερωτώμαι πώς αυτή η ευσυνειδησία (σε βαθμό τυπολατρίας) συνάδει με την πανηγυρική… συγχώρεση ενός υπερπροβεβλημένου δημόσιου παράγοντα που ξέχασε να εκπληρώσει την «αυτονόητη» υποχρέωσή του. Τόσα χρόνια δεν αναρωτήθηκε κανείς γιατί δεν δηλώνει τα εισοδήματά του;
Δημιουργείται δυστυχώς η εντύπωση ότι ορισμένα κλιμάκια της Δικαιοσύνης (ευτυχώς όχι η σιωπηρή πλειονότητα των λειτουργών της που εκτελούν αγόγγυστα τα καθήκοντά τους αμειβόμενοι με μνημονιακούς μισθούς πείνας) λειτουργούν ως «μακρά χειρ» του καθεστώτος και διάφορων προνομιούχων ταγών του και εις βάρος των απλών πολιτών. Στην περίπτωση της τραγωδίας των Τεμπών η ατελής λειτουργία της Δικαιοσύνης σε συνδυασμό με την αλαζονεία της κυβέρνησης τείνουν να πάρουν χαρακτήρα προσβολής εις βάρος όχι μόνο των νεκρών και των συγγενών τους, αλλά και ολόκληρου του ελληνικού λαού…
