Για την Ορθόδοξη Εκκλησία το επίκεντρο της ημέρας είναι ο Ακάθιστος Ύμνος προς την Υπεραγία Θεοτόκο, η κορυφαία υμνολογική στιγμή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής που γεμίζει τους ναούς με «Χαίρε» και ελπίδα.
Παράλληλα τιμώνται Άγιοι που διακρίθηκαν για την πίστη και τη μαρτυρία τους
Η Αγία Ματρώνα η εν Θεσσαλονίκη
Η Αγία Ματρώνα έζησε στη Θεσσαλονίκη και υπήρξε δούλη σε ειδωλολάτρισσα κυρία. Παρά τις πιέσεις που δεχόταν να αρνηθεί την πίστη της, παρέμεινε σταθερή στον Χριστό.
Η κυρία της, εξοργισμένη από την επιμονή της, τη βασάνισε σκληρά και τελικά τη θανάτωσε. Η Αγία Ματρώνα αναδείχθηκε έτσι σε φωτεινό παράδειγμα πίστης και αντοχής, τιμώμενη ως Μάρτυς της Εκκλησίας.
Οι υπόλοιποι Άγιοι της ημέρας
Την ίδια ημέρα τιμώνται ο Άγιος Φιλητός ο Συγκλητικός και η Λυδία, σύζυγός του, οι οποίοι μαζί με την οικογένειά τους μαρτύρησαν για την πίστη τους, παραμένοντας ενωμένοι στην ομολογία του Χριστού.
Τιμάται ακόμη ο Άγιος Εφραίμ, Αρχιεπίσκοπος Ροστώβ της Ρωσίας, σημαντική μορφή της Εκκλησίας, που ξεχώρισε για τη διδασκαλία και το ποιμαντικό του έργο.
Ε΄ Εβδομάδα Νηστειών – Ακάθιστος Ύμνος
Η σημερινή ημέρα κορυφώνεται με την τέλεση του Ακαθίστου Ύμνου, ενός από τα σπουδαιότερα και πιο αγαπητά υμνογραφικά κείμενα της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Ο Ακάθιστος Ύμνος ψάλλεται ολόκληρος αυτή τη βραδιά, σε αντίθεση με τις προηγούμενες Παρασκευές της Σαρακοστής όπου ψάλλονταν τμηματικά οι Χαιρετισμοί. Οι πιστοί παραμένουν όρθιοι καθ’ όλη τη διάρκειά του – εξ ου και η ονομασία «Ακάθιστος» – ως ένδειξη σεβασμού και εγρήγορσης.
Ο ύμνος αυτός, αφιερωμένος στην Παναγία, αποτελεί έναν ύμνο δοξολογίας, ευγνωμοσύνης και θεολογικής βαθύτητας. Με τους γνωστούς στίχους «Χαίρε Νύμφη Ανύμφευτε», η Εκκλησία υμνεί το μυστήριο της Ενανθρώπησης και τον καθοριστικό ρόλο της Θεοτόκου στη σωτηρία του κόσμου.
Η παράδοση συνδέει τον Ακάθιστο Ύμνο με τη θαυματουργική σωτηρία της Κωνσταντινούπολης από εχθρικές επιδρομές, όταν ο λαός αγρυπνούσε και προσευχόταν όρθιος στην Παναγία. Έτσι, ο ύμνος καθιερώθηκε ως έκφραση εμπιστοσύνης και προστασίας.
Στο μέσο της Σαρακοστής, ο Ακάθιστος Ύμνος λειτουργεί ως πνευματική ανάσα και ενίσχυση. Θυμίζει ότι ο αγώνας δεν είναι μοναχικός, αλλά συνοδεύεται από τη μεσιτεία της Παναγίας, που στέκεται ως μητέρα, προστάτιδα και οδηγός.
Σε ποιους λέμε «χρόνια πολλά»
Σήμερα γιορτάζουν οι:
- Λυδία
- Ματρώνα
- Μακεδόνιος, Μακεδόνας, Μακεδονία
- Φιλητός, Φιλήτη
