Το νέο υπερηχητικό αεροσκάφος X-59 της NASA πραγματοποίησε τη δεύτερη δοκιμαστική πτήση του που αν και διήρκεσε λίγο θεωρείται πετυχημένη.
Το X-59 που θεωρείται επαναστατικoύ σχεδιασμού προσγειώθηκε μόλις εννέα λεπτά μετά την απογείωση καθώς η δεύτερη δοκιμή διακόπηκε λόγω προειδοποιητικής ένδειξης στο πιλοτήριο. «Παρά την πρόωρη προσγείωση ήταν μια καλή μέρα για την ομάδα. Συλλέξαμε περισσότερα δεδομένα και ο πιλότος προσγειώθηκε με ασφάλεια. Ανυπομονούμε να επιστρέψουμε στις πτήσεις το συντομότερο δυνατό» δήλωσε η Κάθι Μπαλμ υπεύθυνη του προγράμματος Low-Boom Flight Demonstrator στο Κέντρο Πτήσης Άρμστρονγκ της NASA στην Καλιφόρνια.
Οι πολιτικές υπερηχητικές πτήσεις δηλαδή αυτές που ξεπερνούν την ταχύτητα του ήχου έχουν απαγορευτεί εδώ και αρκετά χρόνια πάνω από τις ΗΠΑ λόγω ηχορύπανσης. Η ταχύτητα του ήχου στο επίπεδο της θάλασσας είναι περίπου 1.225 χλμ./ώρα. Η NASA ελπίζει να αλλάξει αυτό το καθεστώς με το X-59, που αποτελεί βασικό στοιχείο της αποστολής Quesst. Το αεροσκάφος, με τη μακριά και λεπτή μύτη του, έχει σχεδιαστεί ώστε να παράγει απλούς «κρότους» αντί για ισχυρά ηχητικά κύματα όταν πετά με υπερηχητική ταχύτητα.
Με βάση τα δεδομένα του Quesst, θα μπορούσαν να καθοριστούν νέα αποδεκτά όρια θορύβου για υπερηχητικές πτήσεις πάνω από ξηρά ανοίγοντας τον δρόμο για εμπορικές πτήσεις επιβατών και φορτίων ταχύτερες από τον ήχο.
Το X-59, μήκους περίπου 30,5 μέτρων, πέταξε για πρώτη φορά στις 29 Οκτωβρίου 2025 από τις εγκαταστάσεις Lockheed Martin Skunk Works στην Καλιφόρνια. Το αεροσκάφος είναι κοινό εγχείρημα της NASA και της Lockheed Martin. Η πρώτη πτήση, διάρκειας 67 λεπτών, θεωρήθηκε επιτυχής, με τον πιλότο Νιλς Λάρσον να φτάνει σε ύψος 3,660 μέτρων και ταχύτητα 370 χλμ./ώρα.
Για τη δεύτερη πτήση η NASA ήθελε να επεκτείνει τα όρια δοκιμών. Ο πιλότος Τζιμ Λες επρόκειτο να φτάσει μεγαλύτερο ύψος και ταχύτητα αλλά αυτό δεν κατέστη δυνατό. Το X-59 απογειώθηκε από τη βάση Edwards στην Καλιφόρνια και επέστρεψε με ασφάλεια μόλις εννέα λεπτά αργότερα.
«Η απογείωση και η άνοδος ήταν ομαλές, αλλά λάβαμε μια προειδοποίηση που απαιτούσε άμεση επιστροφή. Παρότι δεν σχεδίαζα τόσο άμεση προσγείωση, το αεροσκάφος λειτούργησε άψογα» ανέφερε ο Λες. Είναι ακόμη νωρίς για να καθοριστεί η αιτία της προειδοποίησης. Οι μηχανικοί εξετάζουν το ζήτημα, όπως και ένα μικρότερο τεχνικό πρόβλημα που είχε εμφανιστεί πριν την απογείωση.
Παρά τα προβλήματα, η ομάδα παραμένει αισιόδοξη. «Αυτή είναι μόνο η αρχή μιας μακράς σειράς δοκιμαστικών πτήσεων. Συλλέξαμε νέα δεδομένα και έχουμε πολλές ακόμη πτήσεις μπροστά μας» είπε ο Λες.
Το ιστορικό
Όταν το 2003 το Κονκόρντ πραγματοποίησε την τελευταία του πτήση οι περισσότεροι πίστευαν ότι η εποχή των υπερηχητικών εμπορικών πτήσεων τελείωσε οριστικά. Το υψηλό κόστος, ο υπερβολικός θόρυβος, το μεγάλο μέγεθος των αεροσκαφών έμοιαζαν με αξεπέραστα εμπόδια για να μπορεί ο τομέας αυτός να υπάρξει.
Όμως τα τελευταία χρόνια άρχισαν να ξεπετάγονται η μια μετά την άλλη νεοφυείς εταιρείες που κατασκευάζουν νέας γενιάς υπερηχητικά αεροσκάφη. Στο παιχνίδι μπήκαν γρήγορα και παραδοσιακές δυνάμεις της αεροναυπηγικής βιομηχανίας καθώς και επιστημονικοί φορείς και ιδρύματα. Ανάμεσα σε εκείνους που ασχολούνται με την δημιουργίας νέων υπερηχητικών αεροσκαφών είναι και η NASA με το Χ-59.
Το Χ-59 προορίζεται για χρήση ως επιβατηγό όπως το Κονκόρντ αλλά όπως λέει και το όνομα της τεχνολογίας του θα παράγει ελάχιστο θόρυβο. Η NASA έχει ξοδέψει μέχρι στιγμής περίπου 550 εκατ. δολάρια στην κατασκευή του X-59.
