Οι πάρα πολύ πλούσιοι προκαλούν περισσότερη ρύπανση από άνθρακα από ό,τι πάνω από το μισό της ανθρωπότητας, σύμφωνα με νέα έκθεση τηςμη κυβερνητικής οργάνωσης Oxfam στη Γερμανία.
«Βλέπουμε τους τρόπους με τους οποίους οι πάρα πολύ πλούσιοι στις ΗΠΑ και σε όλο τον κόσμο συμβάλλουν δυσανάλογα στη δημιουργία της κλιματικής κρίσης», σχολίασε η Ρέιτσελ Κάρλε της Oxfam America. «Είναι, επίσης, προστατευμένοι από τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης και αποκομίζουν κέρδη από τις καταστροφές που οι ίδιοι προκαλούν».
Οι δισεκατομμυριούχοι και οι πάρα πολύ πλούσιοι προκαλούν μεγαλύτερες εκπομπές άνθρακα από το μεγαλύτερο μέρος του παγκόσμιου πληθυσμού. Σύμφωνα με την έκθεση, το πλουσιότερο 1% του κόσμου —μόλις 8 εκατομμύρια άνθρωποι με μέσο ετήσιο εισόδημα 442.000 δολάρια— παράγει πολύ περισσότερες εκπομπές από ό,τι τα φτωχότερα 3,5 δισεκατομμύρια άνθρωποι. Ένα άτομο που ανήκει στο πλουσιότερο 0,1% εκπέμπει, σε ετήσια βάση, 48 φορές περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα (CO2) από ό,τι ένας μέσος άνθρωπος στις ΗΠΑ.
Η Oxfam χρησιμοποίησε μοντέλα απόδοσης της κλιματικής αλλαγής, καθώς και ένα σύνολο δεδομένων για τις εκπομπές που βασίζεται στην κατανάλωση —το οποίο αναπτύχθηκε από το Ινστιτούτο Περιβάλλοντος της Στοκχόλμης, προκειμένου να υπολογίσει τις εκπομπές ανά εισοδηματική ομάδα. Ο περιορισμός των εκπομπών αποτελεί βασικό στοιχείο για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης.
Έρευνες έχουν δείξει ότι οι πλουσιότερες χώρες ευθύνονται για ένα δυσανάλογα μεγάλο μέρος των παγκόσμιων εκπομπών. Ωστόσο, στο εσωτερικό αυτών των χωρών δεν παρατηρείται ομοιομορφία ως προς τις εκπομπές.
Οι ΗΠΑ, για παράδειγμα, αποτελούν τον δεύτερο μεγαλύτερο ρυπαντή άνθρακα παγκοσμίως, μετά την Κίνα — ωστόσο, δεν φέρουν όλοι την ευθύνη για το ίδιο μερίδιο των εκπομπών. Η έκθεση διαπιστώνει ότι, σε διάστημα λίγο μικρότερο των τεσσάρων μηνών (118,3 ημέρες), ένα άτομο που ανήκει στο πλουσιότερο 0,1% του πληθυσμού των ΗΠΑ —με μέσο ετήσιο εισόδημα 1,98 εκατομμύρια δολάρια— εκλύει περισσότερο CO2 από ό,τι ένα άτομο που ανήκει στο φτωχότερο μισό της χώρας (με μέσο ετήσιο εισόδημα 25.600 δολάρια) έχει εκλύσει συνολικά τα τελευταία 30 χρόνια.
Τα ιδιωτικά τζετ επιβαρύνουν τον πλανήτη με 16 εκατ. τόνους CO2 τον χρόνο
Μία από τις μεγαλύτερες πηγές εκπομπών ρύπων είναι τα ιδιωτικά αεροσκάφη, τα οποία, το 2025, ευθύνονταν για 16 εκατομμύρια μετρικούς τόνους CO2, ποσότητα που αντιστοιχεί στις εκπομπές που προκύπτουν από την ετήσια κατανάλωση ενέργειας πάνω από 2 εκατομμυρίων νοικοκυριών.
Οι ΗΠΑ παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη συγκέντρωση χρήσης ιδιωτικών αεροσκαφών, καθώς η πλειονότητα αυτών (68%) απογειώνεται από αμερικανικό έδαφος. Συνολικά, όλα τα ιδιωτικά αεροσκάφη παγκοσμίως εκπέμπουν μέσα σε μόλις 2 δευτερόλεπτα περισσότερους ρύπους από ό,τι θα εξέπεμπε σε ένα ολόκληρο έτος ένα άτομο του φτωχότερου 50% του πληθυσμού σε έναν ολόκληρο χρόνο (με μέσο ετήσιο εισόδημα 1.500 δολαρίων).
Σύμφωνα με την έκθεση, πέρυσι τα ιδιωτικά αεροσκάφη πέρασαν περισσότερες από 6,5 εκατομμύρια ώρες στον αέρα. Το 2025 έγιναν πάνω από 55.000 αναχωρήσεις ιδιωτικών αεροσκαφών από γερμανικά αεροδρόμια και οι εκλύσεις CO2 ξεπέρασαν τους 182.000 μετρικούς τόνους.
Πάντα σύμφωνα με τους υπολογισμούς της Oxfam, τα αεριωθούμενα αυτά εκλύουν περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα σε μισή ώρα από ό,τι ο μέσος κάτοικος της Γερμανίας σ’ έναν ολόκληρο χρόνο. Η οργάνωση βασίζει τον υπολογισμό αυτό στο ότι οι μέσες ετήσιες εκπομπές κατά κεφαλήν φθάνουν τα 9,9 μετρικούς τόνους στη Γερμανία.
Ωστόσο η οργάνωση δεν κάνει συγκρίσεις των εκπομπών ανά επιβάτη των πτήσεων ιδιωτικών αεροσκαφών και των εμπορικών πτήσεων.
Σύμφωνα με την ανάλυση, μόλις 250.000 άνθρωποι σε παγκόσμια κλίμακα χρησιμοποιούν ιδιωτικά αεροσκάφη. Η Oxfam τονίζει πως πρόκειται για το πλουσιότερο 0,0003% του πληθυσμού του πλανήτη.
«Οι υπερπλούσιοι οδηγούν τον κόσμο προς την κλιματική κατάρρευση», στηλίτευσε η οργάνωση, επιχειρηματολογώντας πως πολύ μικρή μειονότητα ευθύνεται για δυσανάλογα μεγάλο μέρος των εκπομπών αερίων, λόγω της κατανάλωσης ειδών και υπηρεσιών πολυτελείας και άλλες δραστηριότητες. Κάλεσε να εφαρμοστούν υψηλότεροι φόροι στις πολύ μεγάλες περιουσίες.
«Παρατηρούμε ότι οι υπερπλούσιοι καταναλώνουν με διαφορετικό τρόπο από τους απλούς ανθρώπους», ανέφερε η Κάρλε, προσθέτοντας ότι οι υπερπλούσιοι είναι επίσης πολύ πιο πιθανό να επενδύσουν σε εταιρείες που ρυπαίνουν. Μια λίστα με 217 εταιρείες —οι οποίες, όπως αναλύεται στην έκθεση, «κερδοφορούν είτε προκαλώντας κλιματικές καταστροφές, είτε προετοιμαζόμενες για αυτές, είτε μέσω της αποκατάστασης από αυτές»— δείχνει ότι οι εν λόγω εταιρείες αποκόμισαν κατά μέσο όρο 1,8 δισεκατομμύρια δολάρια το 2025 και κατέβαλαν περισσότερα από 1 δισεκατομμύριο δολάρια στους μετόχους τους.
