Η οδική ασφάλεια είναι υποχρέωση της Πολιτείας. Η οικονομική εξόντωση του πολίτη δεν μπορεί να αποτελεί μέσο επιβολής της.
Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας, με τον Ν. 5209/2025, εισάγει ένα αυστηρότερο πλαίσιο κυρώσεων, με σημαντικά χρηματικά πρόστιμα και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για συγκεκριμένες παραβάσεις.
Κανείς δεν αμφισβητεί την ανάγκη αντιμετώπισης της επικίνδυνης οδήγησης. Η προστασία της ανθρώπινης ζωής είναι αδιαπραγμάτευτη.
Υπάρχει, όμως, ένα σοβαρό κοινωνικό ζήτημα που η κυβέρνηση οφείλει να αντιμετωπίσει.
Τι συμβαίνει όταν η ποινή για μια τροχαία παράβαση στερεί από έναν εργαζόμενο τη δυνατότητα να εξασφαλίσει το εισόδημά του;
Ένας οδηγός ταξί, ένας διανομέας, ένας τεχνικός ή ένας αυτοαπασχολούμενος που χρησιμοποιεί καθημερινά το όχημά του για να εργαστεί μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπος με διπλή οικονομική επιβάρυνση.
Πρώτα καλείται να πληρώσει το πρόστιμο. Στη συνέχεια, λόγω αφαίρεσης της άδειας οδήγησης, ενδέχεται να χάσει και τη δυνατότητα εργασίας του.
Πώς θα πληρώσει το πρόστιμο όταν δεν μπορεί να εργαστεί; Πώς θα ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του; Πώς θα συντηρήσει την οικογένειά του;
Ο νέος ΚΟΚ προβλέπει, μεταξύ άλλων, για παραβάσεις της κατηγορίας Ε2-Β πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 20 ημέρες, ενώ στην Ε3-Β προβλέπονται 350 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες, καθώς και πρόσθετες κυρώσεις όπου ορίζονται από τον νόμο.
Παρότι ο νέος ΚΟΚ διαβαθμίζει τις κυρώσεις ανάλογα με την επικινδυνότητα των παραβάσεων, παραμένει ένα κρίσιμο ερώτημα: έχει συνεκτιμηθεί επαρκώς το ενδεχόμενο η αφαίρεση της άδειας οδήγησης να στερήσει από έναν εργαζόμενο το μοναδικό μέσο βιοπορισμού του;
Η ποινή οφείλει να είναι ανάλογη της παράβασης, όχι να μετατρέπεται σε απειλή για την οικονομική επιβίωση μιας οικογένειας.
Η κυβέρνηση οφείλει να επανεξετάσει την αναλογικότητα των διοικητικών κυρώσεων, ιδιαίτερα στις παραβάσεις μικρότερης επικινδυνότητας, λαμβάνοντας υπόψη τις πιθανές επαγγελματικές συνέπειες.
Χρειάζονται αντικειμενικά κριτήρια, ουσιαστική δυνατότητα αμφισβήτησης των παραβάσεων και δίκαιη αντιμετώπιση των πολιτών, χωρίς εκπτώσεις στην οδική ασφάλεια.
Η αυστηρότητα δεν πρέπει να μετατρέπεται σε αυτοσκοπό.
Η οδική ασφάλεια προστατεύει ζωές. Η δυσανάλογη τιμωρία, όμως, μπορεί να καταστρέψει ζωές.
Η Ελλάδα χρειάζεται έναν Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας που να προστατεύει τον άνθρωπο, όχι να απειλεί την οικονομική του επιβίωση.
