Οι γυναίκες που πάσχουν από αυτοάνοσα νοσήματα είναι πιθανότερο από τους άνδρες να ακούσουν ότι τα συμπτώματά τους οφείλονται σε ψυχολογικά προβλήματα, ενώ συχνά χρειάζεται να περιμένουν πολύ περισσότερο μέχρι να μάθουν από τι πραγματικά πάσχουν. Αυτό διαπιστώνει νέα διεθνής έρευνα των Πανεπιστημίων Κέιμπριτζ και East Anglia, που δημοσιεύτηκε στις 13 Οκτωβρίου στο επιστημονικό περιοδικό eClinicalMedicine του ομίλου Lancet.
Οι ερευνητές εξέτασαν τις εμπειρίες 6.607 ανθρώπων με αυτοάνοσα νοσήματα και εντόπισαν σημαντικές διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλα. Το 43% των γυναικών ανέφερε ότι τα συμπτώματά του είχαν προηγουμένως αποδοθεί λανθασμένα σε ψυχιατρικά αίτια, έναντι 33% των ανδρών. Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η διαφορά στις ψυχοσωματικές διαγνώσεις: το 34% των γυναικών δήλωσε ότι τα σωματικά του συμπτώματα είχαν αποδοθεί λανθασμένα σε ψυχολογικούς παράγοντες, έναντι 22% των ανδρών.
Η διαφορά αποτυπώθηκε και στον χρόνο που μεσολαβούσε από την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων μέχρι την τελική διάγνωση. Για τους άνδρες, η συχνότερη απάντηση ήταν λιγότεροι από τρεις μήνες. Για τις γυναίκες, το αντίστοιχο διάστημα ήταν ένα έως δύο χρόνια, ενώ ανέφεραν και περισσότερες επισκέψεις σε γιατρούς πριν καταλήξουν στη σωστή διάγνωση.
Τα αυτοάνοσα νοσήματα εμφανίζονται όταν το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται λανθασμένα στους ιστούς του ίδιου του οργανισμού. Σε αυτά περιλαμβάνονται η ρευματοειδής αρθρίτιδα, ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος, η σκλήρυνση κατά πλάκας και αυτοάνοσες παθήσεις του θυρεοειδούς, όπως η θυρεοειδίτιδα Χασιμότο και η νόσος Γκρέιβς. Πολλά από αυτά εμφανίζονται συχνότερα στις γυναίκες και μπορούν να προκαλέσουν συμπτώματα όπως επίμονη κόπωση, μυϊκούς πόνους, διαταραχές ύπνου και αλλαγές στη διάθεση, τα οποία δεν είναι πάντα εύκολο να αποδοθούν αμέσως σε συγκεκριμένη πάθηση.
Η επικεφαλής της έρευνας, Μέλανι Σλόαν (Melanie Sloan), επισημαίνει ότι οι ψυχολογικές εξηγήσεις μπορεί να δίνονται υπερβολικά νωρίς, πριν διερευνηθούν επαρκώς άλλες πιθανές αιτίες. Η ίδια προειδοποιεί ότι τέτοιες εμπειρίες μπορούν να επηρεάσουν μακροχρόνια τόσο την εμπιστοσύνη των ασθενών στους γιατρούς όσο και την αυτοεκτίμησή τους.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι ενδέχεται να εξακολουθούν να επηρεάζουν την ιατρική πρακτική παλιές αντιλήψεις που αντιμετωπίζουν τις γυναίκες ως λιγότερο αξιόπιστες όταν περιγράφουν τον πόνο ή τα συμπτώματά τους. Η Σάιστα Ταγιαμπάλι (Shaista Tayabali), ασθενής που συμμετείχε στην ερευνητική ομάδα, σημειώνει ότι, παρότι χαρακτηρισμοί όπως «υστερία» έχουν σχεδόν εξαφανιστεί από τη σύγχρονη ιατρική, οι γυναίκες συνεχίζουν συχνά να δυσκολεύονται να πείσουν ότι αυτό που αισθάνονται χρειάζεται σοβαρή διερεύνηση.
Η μελέτη βασίστηκε στις προσωπικές αναφορές των ασθενών, στην πλειονότητά τους γυναίκες από το Ηνωμένο Βασίλειο, και όχι σε ανεξάρτητη επανεξέταση όλων των ιατρικών διαγνώσεων. Επομένως, τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν ότι κάθε αναφερόμενη λανθασμένη διάγνωση οφειλόταν σε προκατάληψη λόγω φύλου. Οι ερευνητές αναγνωρίζουν επίσης ότι τα αυτοάνοσα νοσήματα παρουσιάζουν διαγνωστικές δυσκολίες και για τους άνδρες.
Το μήνυμά τους, ωστόσο, είναι σαφές: όταν ένας ασθενής εμφανίζει επίμονα ή ανεξήγητα συμπτώματα, οι γιατροί χρειάζεται να συνεχίζουν τη διερεύνηση, ακόμη κι αν οι πρώτες εξετάσεις δεν δίνουν απάντηση. Όπως τονίζει η Σλόαν, μερικές φορές είναι σημαντικό ο γιατρός να πει στον ασθενή κάτι πολύ απλό: «Σας πιστεύω».
Με στοιχεία από The Guardian