Ενημερωτικό Portal του Ράδιο Γάμμα 94 FM, Πάτρα
RadioGamma Live

 

Ένας νέος τρόπος να δούμε ένα πολύ παλιό κρανίο

Αυτό το φύλλο που μοιάζει με mylar (μια μορφή πολυεστερικής ρητίνης που χρησιμοποιείται για την κατασκευή πλαστικών μεμβρανών και φύλλων ανθεκτικών στη θερμότητα), τοποθετημένο σε χαρτόνι, βοήθησε στη δημιουργία ενός πρωτοποριακού εξωφύλλου περιοδικού στο αποκορύφωμα της μανίας των ολογραμμάτων της δεκαετίας του 1980 – μία από τις τρεις εικόνες που παρήγγειλε το National Geographic κατά τη διάρκεια εκείνης της δεκαετίας.

Για να το δημιουργήσει, ο αείμνηστος οπτικός επιστήμονας Kenneth Haines πέρασε έξι εβδομάδες σε ένα σκοτεινό εργαστήριο στην Πρετόρια της Νότιας Αφρικής, ρίχνοντας συγκεντρωμένες δέσμες φωτός σε ένα απολιθωμένο κρανίο του πρώιμου ανθρωποειδούς Australopithecus africanus.

 

Το κρανίο, γνωστό πλέον ως το Παιδί Taung, έχει μια αξιοσημείωτη ιστορία. Βρέθηκε το 1924 σε ένα λατομείο ασβεστόλιθου στο Taung της Νότιας Αφρικής και εκτιμάται ότι είναι περίπου 2,5 εκατομμυρίων ετών, αλλά η ανακάλυψή του πυροδότησε μια δεκαετή συζήτηση σχετικά με την ηλικία και τη σημασία του – μια συζήτηση που τελικά αντέκρουσε τους εθνοκεντρικούς ισχυρισμούς ότι οι πρώτοι πρόγονοί μας προέρχονταν από την Ευρώπη ή την Ασία, όχι από την Αφρική.

Η λήψη ενός ολογράμματος του απολιθώματος ήταν τρομακτική πρόκληση. Η ολογραφία απαιτεί αυστηρές συνθήκες: ένα απόλυτα ακίνητο, χωρίς φως εργαστήριο λέιζερ και ένα αντικείμενο που εκπέμπει ελάχιστες επιφανειακές αντανακλάσεις. Για να ξεκινήσει η διαδικασία, μια δέσμη λέιζερ χωρίζεται σε δύο — η μία δέσμη ταξιδεύει απευθείας σε μια φωτοευαίσθητη γυάλινη πλάκα, ενώ η άλλη αντανακλάται από το αντικείμενο. Όταν αυτές οι δέσμες επανενώνονται, τα κύματά τους αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, δημιουργώντας ένα μοτίβο που καταγράφεται στην πλάκα.

Ένα ολόγραμμα με επικάλυψη από αλουμινόχαρτο, που φυλάσσεται στα αρχεία του National Geographic, τιμά τα πειράματα του περιοδικού με την ολογραφία σε μια εποχή που η τεχνολογία ήταν πρωτοποριακή. REBECCA HALE, NATIONAL GEOGRAPHIC

Η Λίντα Λο, ειδικός στην ολογραφία που βοήθησε τον Χέινς, εξηγεί ότι, κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας, οτιδήποτε μετακινεί το αντικείμενο περισσότερο από το ένα εκατοστό του πλάτους μιας ανθρώπινης τρίχας θα θολώσει ή θα σβήσει εντελώς την εικόνα. Ακόμα και ένα φορτηγό που περνάει από έξω μπορεί να προκαλέσει αρκετή δόνηση για να καταστρέψει μια μέρα δουλειάς.

Όταν ο Χέινς έφτασε στις εγκαταστάσεις της Πρετόρια, αντιμετώπισε αρκετά προβλήματα: Το εργαστήριο δεν ήταν ανθεκτικό στο φως. Η δομή στήριξης των απολιθωμάτων έτρεμε πολύ και το απολίθωμα είχε επικαλυφθεί με ένα γυαλιστερό συντηρητικό. Το χειρότερο, το λέιζερ του εργαστηρίου χαλούσε επανειλημμένα, αναγκάζοντας τον Χέινς να πετάξει με τον δικό του εξοπλισμό από τη Νέα Υόρκη.

Μετά από πολλές προσπάθειες, κατάφερε να δημιουργήσει μια αποδεκτή εικόνα του κρανίου – μικροσκοπικές κορυφές και κοιλότητες χαραγμένες σε μια φωτοευαίσθητη πλάκα. Αυτές οι αποτυπώσεις μεταφέρθηκαν σε μια κύρια πλάκα από νικέλιο, η οποία στη συνέχεια μετατράπηκε σε πλάκες παραγωγής που σκάλιζαν πλαστικά φύλλα με μικροσκοπικά ανάγλυφα. Τα φύλλα υποστηρίχθηκαν με ένα λεπτό, ανακλαστικό στρώμα αλουμινίου, προκαλώντας μετατόπιση των χρωμάτων της εικόνας σαν λάδι σε μια λακκούβα, δημιουργώντας την ψευδαίσθηση του βάθους.

Η παραγωγή 11 εκατομμυρίων από αυτά τα ολογράμματα ήταν ένα βιομηχανικό κατόρθωμα. Αλλά όταν το τεύχος του Νοεμβρίου 1985 έφτασε σε γραμματοκιβώτια σε όλο τον κόσμο, υπήρχε το παιδί Taung, που φαινόταν να αιωρείται πάνω από κάθε εξώφυλλο, ατενίζοντας το μακρινό παρελθόν.

Μοιραστείτε το άρθρο
Χωρίς σχόλια

Αφήστε ένα σχόλιο

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.