Του Κώστα Ράπτη
Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν βρήκε χρόνο για τον Μπενιαμίν Νετανιάχου – ασυζητητί τον στενότερο σύμμαχό του στην διεθνή σκηνή. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ υπήρξε απασχολημένος με την υποδοχή του Κινέζου ηγέτη Σι Τζινπίνγκ στη Ουάσιγκτον, όσο ο Ισραηλινός πρωθυπουργός βρισκόταν επί αμερικανικού εδάφους, με την ευκαιρία της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη.
Αλλά, παραδόξως, ούτε και με τους ηγέτες των αμερικανο-εβραϊκών οργανώσεων συναντήθηκε ο Νετανιάχου. Προφανώς, τόσο αυτοί όσο και ο ένοικος του Λευκού Οίκου δεν θέλησαν, έναν μήνα πριν από τις βουλευτικές εκλογές του Ισραήλ, να εμφανισθούν καθ’ οιονδήποτε τρόπο εμπλεκόμενοι στον προεκλογικό πυρετό του εβραϊκού κράτους. Αλλά υπάρχουν βαθύτεροι λόγοι για τους οποίους η συνάφεια με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό κρίνεται τοξική.
Οι μεν αμερικανο-εβραϊκές οργανώσεις, οι οποίες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για άνοδο του αντισημιτισμού, δεν μπορούν να αγνοήσουν το γεγονός ότι ένας από τους τροφοδότες του είναι και η εμπρηστική στάση του Νετανιάχου, ο οποίος, όπως έδειξε η παρουσία του στη Νέα Υόρκη, διαρκώς κόβει γέφυρες όχι μόνο με πιθανούς διεθνείς συνομιλητές, αλλά και με την βάση του Δημοκρατικού Κόμματος των ΗΠΑ. Άλλωστε, σε έρευνα του Mellman Group αυτόν τον μήνα για λογαριασμό του Jewish Electorate Institute το 54% των ερωτηθέντων Αμερικανο-Εβραίων ψηφοφόρων (ποσοστό που φθάνει το 65% όσων δηλώνουν Δημοκρατικοί) εκτιμά ότι “οι ενέργειες του Ισραήλ υπό τον Νετανιάχου ενίσχυσαν τον αντισημιτισμό και τα αντι-ισραηλινά αισθήματα στις ΗΠΑ”.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, πάλι, έχει μεγαλύτερους πονοκεφάλους. Μόλις δύο μήνες πριν από τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές και ενώ η ιρανική περιπέτειά του αναζητά διέξοδο, η είσοδος του Νετανιάχου στο κάδρο δεν θα τον διευκόλυνε καθόλου. Ήδη τον Ιούνιο σε έρευνα του ινστιτούτου Quinnipiac το 60% των Αμερικανών ψηφοφόρων έκρινε ότι η στρατιωτική δράση κατά του Ιράν δεν έπρεπε να έχει αναληφθεί.
Είναι βέβαιο ότι ο Τραμπ, ο οποίος δεν αρέσκεται στις αποτυχίες, μνησικακεί κατά του Νετανιάχου για τις ανεδαφικές ισραηλινές εκτιμήσεις που τον ώθησαν στο μοιραίο βήμα της 28ης Φεβρουαρίου. Κυρίως όμως, ο Ρεπουμπλικανός μεγιστάνας δυσφορεί για την άνεση με την οποία ο Νετανιάχου παραβλέπει τις προτεραιότητες και τους σχεδιασμούς των ΗΠΑ.
Διόλου τυχαία, υπήρξε χλιαρή η αντίδραση της Ουάσιγκτον στην κίνηση Βρετανίας και Γαλλίας να υιοθετήσουν κάποιες κυρώσεις εναντίον των εξτρεμιστών εποίκων της Δυτικής Όχθης του Ιορδάνη. Αντίστοιχη κίνηση προετοιμάζεται και στο Κογκρέσο με πρωτοβουλία Δημοκρατικών.
Ο Νετανιάχου απέρριψε το σχέδιο του Τραμπ για τη Γάζα τον Αύγουστο και αντιστέκεται στην προοπτική αποχώρησης του Ισραήλ από τη Γάζα και τον Λίβανο, παράλληλα με τον αφοπλισμό της Χαμάς και της Χεζμπολάχ. Στην δε ομιλία του στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, δεν έκανε καμία αναφορά στο ειρηνευτικό σχέδιο του Τραμπ για τη Γάζα ούτε στο Συμβούλιο Ειρήνης που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ.
Αλλά και ο Νετανιάχου έχει τους δικούς του προεκλογικούς λόγους να κρατά αποστάσεις από τον Τραμπ, καθώς στο εκλογικό του σώμα πιστεύεται ευρέως ότι ο Αμερικανός πρόεδρος διστάζει έναντι του Ιράν και επιθυμεί να τερματίσει την σύγκρουση, ακόμη και αν αυτό σημαίνει να αφήσει στα κρύα του λουτρού το Ισραήλ.
Σε κάθε περίπτωση, η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, ενώπιον της οποίας έχει κατά καιρούς παρουσιάσει με διαγράμματα την “ιρανική απειλή”, αποτελεί αγαπημένο βήμα του Νετανιάχου. Επέμεινε δε και φέτος, που οι προσδοκίες του για ανάληψη στρατιωτικής δράσης κατά του Ιράν έχουν εκπληρωθεί, να εμφανίζεται δικαιωμένος, υποστηρίζοντας (χωρίς, είναι η αλήθεια, να επεκταθεί ιδιαιτέρως) ότι η “πυρηνική απειλή” αποκρούσθηκε.
Όμως το τίμημα για την διπλωματική θέση του Ισραήλ υπήρξε μεγάλο. Το φανερώνει αυτό η (μετά γιουχαϊσμάτων) αποχώρηση 77 αντιπροσωπειών από τη Γενική Συνέλευση την ώρα που αγόρευε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός, όπως και πραγματοποιήση διαδηλώσεων εναντίον του στη Νέα Υόρκη, με τη συμμετοχή ακόμη και μετεγκατεστημένων Ισραηλινών. Αλλά για τον ίδιο, φαίνεται πως άξιζε το κόπο: Η ομιλία του απευθυνόταν πρωτίστως στο εγχώριο ακροατήριό του. Όσοι θέλουν να πεισθούν από το αφήγημα του “εξαιρετισμού” (exceptionalism) που εκπέμπει ο Νετανιάχου, ασφαλώς δεν δυσκολεύονται να αποδεχθούν ότι περίπου οι πάντες, από τη Βρετανία και τη Γαλλία, μέχρι τον δήμαρχο της φιλοξενούσας πόλης Ζοχράν Μαμντάνι και τις αμερικανικές πανεπιστημιουπόλεις, περνώντας από το δίδυμο Τουρκίας-Κατάρ για τα οποίο επιφύλαξε ιδιαίτερη αναφορά (παρά το Qatargate, ήτοι τις αποκαλύψεις για τους δεσμούς καταριανών κεφαλαίων με το ισραηλινό πρωθυπουργικό γραφείο) κινούνται απλώς από ξέφρενο αντισημιτισμό.
