Ο Βρετανός πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ υπαναχωρεί από τη μακροχρόνια θέση του υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα, παραπέμποντας την υπόθεση στο Βρετανικό Μουσείο, ενώ παράλληλα δηλώνει ένθερμος υποστηρικτής της αξιοποίησης του πολιτισμού ως εργαλείου βρετανικής διπλωματίας.
Ο ίδιος, το 2023, είχε δηλώσει ότι τα Γλυπτά του Παρθενώνα θα πρέπει να επιστραφούν στην Ελλάδα «χωρίς όρους», ενώ ήδη από το 2002 είχε στηρίξει την αλλαγή της νομοθεσίας προκειμένου να διευκολυνθεί η επιστροφή τους. Η ανάληψη της πρωθυπουργίας από τον Μπέρναμ είχε δημιουργήσει προσδοκίες ότι θα μπορούσε να παρέμβει στο ζήτημα.
Ωστόσο, σε συνέντευξή του στους Financial Times (FT) αυτή την εβδομάδα, ο Βρετανός πρωθυπουργός δήλωσε: «Τελικά, είναι ένα ζήτημα για το Βρετανικό Μουσείο, έτσι δεν είναι; Νομικά, εκεί βρίσκεται το ζήτημα, αλλά είμαι απόλυτα υπέρ της αξιοποίησης της βρετανικής πολιτιστικής διπλωματίας. Αυτό είναι κάτι που υποστηρίζω σθεναρά».
Βρετανός αξιωματούχος του Βρετανικού Μουσείου σχολίασε σχετικά με την αλλαγή στάσης του Μπέρναμ: «Νομίζω ότι αυτό ήταν κάτι που θα μπορούσε να συμβεί. Υπάρχει διαφορά ανάμεσα σε αυτά που λες ως βουλευτής και σε αυτά που λες όταν γίνεσαι πρωθυπουργός… Φαίνεται ότι αυτό δεν πρόκειται να είναι ένα ζήτημα για το οποίο θα δαπανηθεί πολιτικό κεφάλαιο».
Το Βρετανικό Μουσείο ανέφερε σε ανακοίνωσή του: «Οι συζητήσεις με την Ελλάδα σχετικά με μια Συνεργασία για τον Παρθενώνα συνεχίζονται και είναι εποικοδομητικές. Πιστεύουμε ότι αυτού του είδους η μακροπρόθεσμη συνεργασία θα πετύχει τη σωστή ισορροπία ανάμεσα στο να μοιραζόμαστε τα σημαντικότερα αντικείμενά μας με το κοινό σε όλο τον κόσμο και στη διατήρηση της ακεραιότητας της εκπληκτικής συλλογής που φιλοξενούμε στο μουσείο».
Η Ταπισερί της Μπαγιέ ξαναφέρνει τα Γλυπτά στο προσκήνιο
Η συζήτηση αναμένεται να αποκτήσει νέα δυναμική τις επόμενες ημέρες, καθώς στις 10 Σεπτεμβρίου ανοίγει στο Βρετανικό Μουσείο η πολυαναμενόμενη έκθεση της Ταπισερί της Μπαγιέ. Το εμβληματικό έργο του 11ου αιώνα βρίσκεται για πρώτη φορά στη Βρετανία εδώ και σχεδόν μία χιλιετία, στο πλαίσιο μιας ιστορικής συμφωνίας δανεισμού με τη Γαλλία.
Η έκθεση προβάλλεται ως υπόδειγμα διεθνούς πολιτιστικής συνεργασίας, ακριβώς το μοντέλο που ορισμένοι θεωρούν ότι θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί και για τα Γλυπτά του Παρθενώνα.
Στα εγκαίνια αναμένεται, σύμφωνα με τους FT, να βρεθούν μεταξύ άλλων ο Εμανουέλ Μακρόν, ο βασιλιάς Κάρολος και ο ίδιος ο Μπέρναμ, γεγονός που αναμένεται να επαναφέρει αναπόφευκτα το ελληνικό αίτημα στο επίκεντρο.
Υπέρ της επιστροφής η πλειονότητα των Βρετανών
Η μετατόπιση του Βρετανού πρωθυπουργού έρχεται την ώρα που η βρετανική κοινή γνώμη εμφανίζεται περισσότερο θετική από ποτέ στην επιστροφή των Γλυπτών.
Σε δημοσκόπηση της JL Partners για την πρωτοβουλία «Parthenon Project» το 2025, το 56% των Βρετανών δήλωνε ότι σε ένα υποθετικό δημοψήφισμα θα ψήφιζε υπέρ της επιστροφής τους στην Ελλάδα, έναντι 22% που θα επέλεγε την παραμονή τους στο Λονδίνο.
Ο λόρδος Εντ Βέιζι, πρώην υπουργός Πολιτισμού των Συντηρητικών και πρόεδρος του Parthenon Project, χαρακτήρισε στους FT «απογοητευτική» την εμφανή μεταστροφή του Μπέρναμ, υπενθυμίζοντας ότι τόσο ως βουλευτής όσο και ως δήμαρχος είχε μιλήσει με σαφήνεια για τα οφέλη που θα είχε για τη Βρετανία η επιστροφή των Γλυπτών.
