Παλαιοντολόγοι στην Αργεντινή παρουσιάζουν την ανακάλυψη ενός άγνωστου είδος δεινοσαύρου της οικογένειας των Ουνενλαγιδών το οποίο περιπλανιόταν σε υγροτόπους γλυκού νερού κατά την Ύστερη Κρητιδική περίοδο προσθέτοντας νέα στοιχεία ότι ορισμένοι δεινόσαυροι είχαν εξειδικευτεί στο ψάρεμα.
Το νέο είδος που ονομάστηκε Kank australis ζούσε πριν από περίπου 70 εκατομμύρια χρόνια. Κατοικούσε σε ένα περιβάλλον με ελικοειδή ποτάμια, ρυάκια και εποχικές λίμνες όπου υπήρχαν υδρόβια φυτά όπως τα νούφαρα καθώς και ψάρια, έντομα και διάφορα μαλάκια.
Το K. australis έφθανε σε μήκος περίπου 2,5 έως 3 μέτρα. Ανήκε στους Ουνενλαγίδες, μια ομάδα φτερωτών, πτηνόμορφων θηρόποδων δεινοσαύρων που συγγένευαν με τον γνωστό Velociraptor και έχουν βρεθεί στη Νότια Αμερική, την Ανταρκτική, την Αυστραλία και τη Μαδαγασκάρη.
Σύμφωνα με τον Δρ. Ματίας Μότα του Μουσείου Φυσικών Επιστημών Bernardino Rivadavia και τους συνεργάτες του, οι καλύτερα γνωστές μορφές αυτής της ομάδας προέρχονται από τη λεκάνη του Νεουκέν στη βόρεια Παταγονία. Μέχρι σήμερα έχουν αναγνωριστεί τουλάχιστον οκτώ είδη όμως γνωρίζουμε ελάχιστα πράγματα για την εξελικτική ιστορία και η ποικιλομορφία των Ουνενλαγιδών στη Νότια Αμερική.
Ο Kank australis βοηθά να καλυφθεί ένα γεωγραφικό κενό στα απολιθωμένα ευρήματα της Ύστερης Κρητιδικής της νότιας Παταγονίας συνδέοντας γνωστά ευρήματα της βόρειας Παταγονίας με εκείνα της Ανταρκτικής και δείχνοντας ότι η οικογένεια αυτή ήταν διαδεδομένη σε διαφορετικά γεωγραφικά πλάτη της Νότιας Αμερικής.
Τα απολιθώματα του ζώου, που περιλαμβάνουν δόντια, σπονδύλους και οστά των δακτύλων του ποδιού, βρέθηκαν στον σχηματισμό Chorrillo, κοντά στην πόλη Ελ Καλαφάτε της Παταγονίας. Οι ανασκαφές στην περιοχή διεξάγονται από το 2018 και έχουν αποκαλύψει μεγάλη ποικιλία απολιθωμένων φυτών και ζώων.
Η ανακάλυψη
Τα πρώτα ευρήματα του Kank australis εντοπίστηκαν το 2018, αλλά ήταν πολύ αποσπασματικά για να αναγνωριστούν ως νέο είδος. Νεότερες αποστολές έφεραν στο φως επιπλέον υλικό, ενώ η ανακάλυψη ενός αυχενικού σπονδύλου το 2024 αποδείχθηκε καθοριστική για την ταυτοποίησή του.
Τα απολιθώματα προσφέρουν επίσης σημαντικές πληροφορίες για τον τρόπο ζωής του. Οι αυχενικοί σπόνδυλοι παρουσιάζουν ειδικές δομές για την πρόσφυση μυών και την προστασία των αιμοφόρων αγγείων του λαιμού, χαρακτηριστικά που συναντώνται σε σύγχρονα πτηνά με ιδιαίτερα ευκίνητο λαιμό, όπως οι ερωδιοί.
Αυτό υποδηλώνει ότι το Kank australis πιθανότατα ήταν ενεργός ψαράς σε αντίθεση με τη συνηθισμένη εικόνα των «αρπακτικών» δεινοσαύρων ως ευκίνητων κυνηγών της ξηράς όπως ο Βελισοράπτορας. Όπως και άλλοι Ουνενλαγίδες διέθετε το χαρακτηριστικό μεγάλο νύχι στο δεύτερο δάκτυλο του ποδιού. Ωστόσο ξεχώριζε λόγω των δοντιών του, τα οποία είχαν έντονες διαμήκεις ακμές, καθώς και λόγω των αυχενικών σπονδύλων του που περιείχαν εσωτερικούς αεροθαλάμους. Ήταν επίσης μικρότερο και πιο λεπτόσωμο από άλλους Ουνενλαγίδες της ίδιας εποχής όπως ο Austroraptor cabazai.
Η ανακάλυψη ενισχύει την άποψη ότι οι Ουνανλαγίδες ήταν κυρίως ιχθυοφάγοι. Τα επιμήκη ρύγχη τους, τα πολυάριθμα δόντια και οι μακριοί, ευκίνητοι λαιμοί τους παραπέμπουν σε προσαρμογές παρόμοιες με εκείνες των σημερινών ερωδιών.
Στην περίπτωση του Kank australis, τα απολιθώματά του βρέθηκαν μαζί με απολιθώματα ψαριών, γεγονός που ενισχύει την υπόθεση ότι τρεφόταν κυρίως με αυτά. Παρ’ όλα αυτά, πιθανότατα κυνηγούσε και άλλα ζώα του ίδιου οικοσυστήματος όπως βατράχους, σαύρες, χελώνες και μικρά θηλαστικά, μεταξύ των οποίων το ημιυδρόβιο Patagorhynchus pascuali που είναι συγγενής των σύγχρονων εχιδνών και πλατύποδων.
Ο Kank australis συνυπήρχε επίσης με πολύ μεγαλύτερους θηρευτές, όπως το Maip macrothorax, έναν γιγάντιο μεγαραπτορίδη δεινόσαυρο μήκους άνω των 10 μέτρων, ο οποίος ενδεχομένως μπορούσε να το κυνηγήσει.
