Από την Παρασκευή (10/2), το τοπίο των ευρωπαϊκών ταξιδιών μεταβάλλεται, καθώς σε λειτουργία τίθεται στα αεροδρόμια 29 χωρών το νέο Σύστημα Εισόδου και Εξόδου (ΣΕΕ – EES) της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο αφορά όλους τους υπηκόους τρίτων χωρών που εισέρχονται ή εξέρχονται από τη Ζώνη Σένγκεν.
Πρόκειται για μια νέα διαδικασία καταχώρησης ατομικών και βιομετρικών υπηκόων τρίτων χωρών που ταξιδεύουν για βραχεία διαμονή έως 90 ημερών μέσα σε διάστημα 180 ημερών. Η καταγραφή πραγματοποιείται κάθε φορά που οι ταξιδιώτες διασχίζουν τα εξωτερικά σύνορα της Ε.Ε. και των χωρών Σένγκεν.
Οι πολίτες του Ηνωμένου Βασιλείου υπάγονται στην κατηγορία αυτή, καθώς και ταξιδιώτες που δεν χρειάζονται βίζα, είτε ταξιδεύουν για τουρισμό είτε για άλλους λόγους (π.χ. επαγγελματικούς). Ισχύει, επίσης, και για άτομα που διατηρούν ακίνητα εντός ΕΕ, αλλά δεν έχουν άδεια παραμονής.
Ουσιαστικά το σύστημα αντικαθιστά τη διαδικασία σφράγισης διαβατηρίου, ενώ οι ταξιδιώτες καλούνται να δώσουν βιομετρικά που περιλαμβάνουν δακτυλικά αποτυπώματα και φωτογραφία του προσώπου.
Τουλάχιστον κατά το πρώτο στάδιο υποχρεωτικής εφαρμογής, η διαδικασία αυτή θα παίρνει χρόνο καθώς περιλαμβάνει και συνεντεύξεις των επιβατών των τρίτων χωρών. Έτσι, οι επιβάτες θα πρέπει να προσέρχονται στα αεροδρόμια τουλάχιστον 2μιση ώρες πριν την αναχώρησή τους.
Οι εξαιρέσεις
- Υπήκοοι από Ιρλανδία, Κύπρο, Ανδόρα, Αγίο Μαρίνο, Πόλη του Βατικανό και Μονακό.
- Πολίτες κρατών μελών της ΕΕ και της ζώνης Σένγκεν.
- Άτομα με μακροχρόνιες βίζες ή άδειες διαμονής από τις παραπάνω χώρες, συμπεριλαμβανομένων υπηκόων εκτός ΕΕ.
- Μέλη οικογενειών υπηκόων της ΕΕ που κατέχουν άδεια παραμονής από μία από αυτές τις χώρες, μαζί με τους κατοίκους της περιοχής που διαθέτουν έγκυρες άδειες τοπικής διασυνοριακής κυκλοφορίας.
- Μέλη πληρωμάτων τρένων και αεροπλάνων που ταξιδεύουν σε διεθνή ταξίδια.
- Προσωπικό των ενόπλων δυνάμεων και οι οικογένειές τους που εργάζονται στο πλαίσιο της Σύμπραξης για την Ειρήνη ή του ΝΑΤΟ.
- Ενδέχεται επίσης να υπάρχουν ορισμένες εξαιρέσεις για ημερήσιες εκδρομές για κρουαζιέρες που ξεκινούν και τελειώνουν εκτός της ζώνης Σένγκεν.
Βιομετρικά διαβατήρια: Τι ισχύει
Οι αλλαγές εισάγουν και τα βιομετρικά διαβατήρια που δεν απαιτούνται αυστηρά από το νέο σύστημα, αλλά χρειάζονται μόνο για τη χρήση στα γκισέ αυτοεξυπηρέτησης για ταχύτερη εγγραφή και είσοδο.
Σε περίπτωση κατοχής τυπικού διαβατηρίου, οι ταξιδιώτες θα πρέπει να χρησιμοποιούν τα ειδικά γκισέ για τις αρχικές εγγραφές και να παρέχουν φωτογραφία και δακτυλικά αποτυπώματα.
Αυτά τα δεδομένα θα αποθηκεύονται για τρία χρόνια, καθιστώντας τους μελλοντικούς ελέγχους σημαντικά ταχύτερους. Στους ταξιδιώτες που αρνούνται να παράσχουν βιομετρικά δεδομένα θα απαγορεύεται αυτόματα η είσοδος.
Τα παιδιά κάτω των 12 ετών δεν υποχρεούνται να δώσουν δακτυλικά αποτυπώματα, αλλά εξακολουθούν να χρειάζονται φωτογραφία.
Η εφαρμογή Travel to Europe
Η εφαρμογή Travel to Europe, είναι η επίσημη εφαρμογή για κινητά της ΕΕ που έχει σχεδιαστεί ειδικά για το σύστημα EES και επιτρέπει στους ταξιδιώτες τρίτων χωρών να προεγγράφουν βιομετρικές φωτογραφίες και δεδομένα διαβατηρίου έως και 72 ώρες πριν από την άφιξη τους, ώστε να επιταχύνουν τους συνοριακούς ελέγχους.
Πάντως, δεν αντικαθιστά την απαιτούμενη συνέντευξη για τον έλεγχο των συνόρων και προς το παρόν, είναι διαθέσιμη μόνο σε ορισμένες χώρες, με σχέδια επέκτασης της εφαρμογής σε ολόκληρη την ΕΕ.
Τι είναι το ETIAS
Στο πλαίσιο των αλλαγών, η ΕΕ εισάγει και σύστημα απαλλαγής από τη βίζα, το Ευρωπαϊκό Σύστημα Πληροφοριών και Εξουσιοδότησης Ταξιδιού (ETIAS).
Οι πολίτες των τρίτων χωρών που δεν χρειάζονται βίζα για να περάσουν στην ΕΕ (π.χ. Ηνωμένο Βασίλειο), θα μπορούν πλέον να υποβάλουν αίτηση online για εξουσιοδότηση πριν το ταξίδι τους.
Το ETIAS αναμένεται να ξεκινήσει στο τέλος του 2026, αν και η ακριβής ημερομηνία δεν έχει ακόμα επιβεβαιωθεί. Η αίτηση θα κοστίζει 20 ευρώ και θα είναι έγκυρη για τρία χρόνια.
Οι επιβάτες κάτω των 18 και άνω των 70 θα πρέπει να υποβάλουν αίτηση, αλλά δεν θα χρειαστεί να πληρώσουν.
Να σημειωθεί ότι για πολίτες που θέλουν να ταξιδέψουν στη Βρετανία, η διαδικασία βρίσκεται ήδη σε ισχύ.
