Ενεργειακός συναγερμός: Ο ΔΟΕ προτείνει 10 μέτρα-σοκ για να πέσει η πίεση από το πετρέλαιο
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας εκπέμπει νέο ισχυρό σήμα κινδύνου για την πορεία της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς, παρουσιάζοντας δέκα άμεσες προτάσεις που, όπως εκτιμά, μπορούν να περιορίσουν την πίεση που ασκούν οι τιμές του πετρελαίου σε καταναλωτές, επιχειρήσεις και κυβερνήσεις. Το βασικό μήνυμα του Οργανισμού είναι ότι η σημερινή κατάσταση δεν αποτελεί μια απλή διαταραχή της αγοράς, αλλά συνδέεται με μια βαθιά κρίση εφοδιασμού, που ήδη επηρεάζει τις τιμές και πυροδοτεί ντόμινο επιπτώσεων σε ολόκληρη την οικονομία. Σύμφωνα με την έκθεση, η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει τη μεγαλύτερη διακοπή εφοδιασμού στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου, με τη ναυτιλία μέσω των Στενών του Ορμούζ να έχει περιοριστεί σε ελάχιστα επίπεδα. Το σημείο αυτό είναι απολύτως κρίσιμο, καθώς από εκεί περνά συνήθως περίπου το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου, δηλαδή περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια αργού και προϊόντων πετρελαίου καθημερινά. Η απώλεια αυτών των ροών έχει οδηγήσει σε σημαντική σύσφιξη των αγορών, με το αργό να ξεπερνά τα 100 δολάρια ανά βαρέλι και με ακόμη εντονότερες πιέσεις σε προϊόντα όπως το ντίζελ, τα καύσιμα αεροσκαφών και το υγραέριο.
Τα 10 μέτρα του ΔΟΕ για εξοικονόμηση ενέργειας
Μπροστά σε αυτήν την κατάσταση, ο ΔΟΕ υποστηρίζει ότι δεν αρκούν μόνο οι παρεμβάσεις από την πλευρά της προσφοράς. Παρότι στις 11 Μαρτίου τα κράτη μέλη του Οργανισμού συμφώνησαν να διαθέσουν 400 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης, σε μια κίνηση που χαρακτηρίζεται ως η μεγαλύτερη άντληση αποθεμάτων στην ιστορία του, η έκθεση ξεκαθαρίζει ότι αυτό από μόνο του δεν επαρκεί για να καλυφθεί το μέγεθος της διαταραχής. Για τον λόγο αυτό, ο Οργανισμός στρέφει το βάρος του στη μείωση της ζήτησης, προτείνοντας δέκα μέτρα που μπορούν να εφαρμοστούν γρήγορα. Αυτά είναι: εργασία από το σπίτι όπου είναι δυνατόν, μείωση των ορίων ταχύτητας στους αυτοκινητόδρομους κατά τουλάχιστον 10 χλμ./ώρα, προώθηση των δημόσιων μεταφορών, εναλλαγή της πρόσβασης των ιδιωτικών αυτοκινήτων στους δρόμους των μεγάλων πόλεων σε διαφορετικές ημέρες, αύξηση της κοινής χρήσης αυτοκινήτων και υιοθέτηση πρακτικών αποδοτικής οδήγησης, αποδοτική οδήγηση για τα επαγγελματικά οχήματα και τη διανομή εμπορευμάτων, εκτροπή της χρήσης υγραερίου από τις μεταφορές, αποφυγή αεροπορικών μετακινήσεων όπου υπάρχουν εναλλακτικές επιλογές, στροφή προς άλλες σύγχρονες λύσεις μαγειρέματος και αξιοποίηση της ευελιξίας με τις πρώτες ύλες της πετροχημικής βιομηχανίας μαζί με βραχυπρόθεσμα μέτρα αποδοτικότητας και συντήρησης. Η έκθεση σημειώνει ότι οι παρεμβάσεις αυτές επικεντρώνονται κυρίως στις οδικές μεταφορές, που αντιπροσωπεύουν περίπου το 45% της παγκόσμιας ζήτησης πετρελαίου, αλλά επεκτείνονται και στην αεροπορία, τη μαγειρική και τη βιομηχανία.
Γιατί ο ΔΟΕ βλέπει νέα ενεργειακή κρίση
Το συνολικό σήμα που στέλνει ο ΔΟΕ είναι ότι η αποκατάσταση της διακίνησης μέσω των Στενών του Ορμούζ παραμένει απολύτως απαραίτητη για να σταθεροποιηθούν οι παγκόσμιες αγορές ενέργειας. Μέχρι να συμβεί αυτό, όμως, η πίεση προς τις κυβερνήσεις να κινηθούν ταυτόχρονα σε επίπεδο προσφοράς και ζήτησης εντείνεται. Η λογική της έκθεσης είναι σαφής: όσο μεγαλύτερη είναι η υιοθέτηση αυτών των μέτρων, τόσο μεγαλύτερη μπορεί να είναι η παγκόσμια επίδρασή τους στην άμβλυνση του σοκ. Με άλλα λόγια, ο Οργανισμός δεν απευθύνεται μόνο στα κράτη, αλλά και στις επιχειρήσεις και στα ίδια τα νοικοκυριά, ζητώντας αλλαγές στην καθημερινότητα που μέχρι πριν από λίγο καιρό θα θεωρούνταν ακραίες ή προσωρινές λύσεις ανάγκης. Δεν είναι τυχαίο ότι στον κατάλογο των συστάσεων περιλαμβάνονται από την τηλεργασία και τη μείωση ταχύτητας μέχρι την αποφυγή αεροπορικών ταξιδιών και τη στροφή σε άλλες λύσεις για το μαγείρεμα. Το σκεπτικό είναι ότι κάθε μικρή εξοικονόμηση σε επιμέρους τομείς μπορεί να συμβάλει συνολικά στη μείωση της πίεσης στις αγορές.