Στην αλλαγή των εθνικών διατροφικών οδηγιών μετά από 12 χρόνια προχωρά το υπουργείο Υγείας σε συνεργασία με την Εθνική Επιτροπή Διατροφής, με στόχο αφενός την ενημέρωση της ερευνητικής κοινότητας για τα τελευταία επιστημονικά δεδομένα σε θέματα διατροφής και αφετέρου την παράθεση συστάσεων προς τους πολίτες για την κατανάλωση τροφίμων.
Με τους τελευταίους διατροφικούς οδηγούς να έχουν δημοσιευθεί το 2014 υπό την επίβλεψη της ομότιμης καθηγήτριας Επιδημιολογίας της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Αθηνάς Λινού, στο νέο εγχείρημα της διαμόρφωσης ενός νέου οδηγού συμμετέχουν 45 επιστήμονες από πανεπιστήμια της χώρας. Οι εν λόγω οδηγοί θα χωριστούν σε τέσσερις ενότητες ανάλογα με το φύλο και την ηλικία. Επομένως, θα δοθούν ξεχωριστές διατροφικές οδηγίες για τα βρέφη, τα παιδιά και τους εφήβους. Διαφορετικοί οδηγοί θα απευθύνονται στους ενήλικες μέχρι τα 65 έτη και άλλοι στους ενήλικες προχωρημένης ηλικίας. Επίσης, θα υπάρχουν συστάσεις για τις γυναίκες σε διάφορα στάδια της ζωής τους, όπως η αναπαραγωγική ηλικία, η κύηση-γαλουχία και η εμμηνόπαυση.
Η Ανδρονίκη Νάσκα, πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Διατροφής του υπουργείου Υγείας και καθηγήτρια Υγιεινής και Επιδημιολογίας στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ εξηγεί στην «Κ» πού χρησιμεύουν οι εθνικές διατροφικές συστάσεις αλλά και τι πρέπει να αλλάξουν οι Ελληνες και οι Ελληνίδες στις διατροφικές τους συνήθειες σύμφωνα με τα τελευταία επιστημονικά δεδομένα.
«Το 2014 όταν διαμορφώθηκαν οι οδηγοί δεν υπήρχαν αναλυτικά δεδομένα για τη διατροφική πρόσληψη του πληθυσμού. Πλέον όμως έχουμε στα χέρια μας μεγάλες έρευνες σε αντιπροσωπευτικά δείγματα του πληθυσμού και γνωρίζουμε αρκετά περισσότερα. Αυτός είναι ο βασικός λόγος δημιουργίας νέων διατροφικών συστάσεων στον γενικό πληθυσμό», σημειώνει η κ. Νάσκα.
45 επιστήμονες συνεργάζονται για τη διατροφή μας
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της «Κ», η ομάδα 45 επιστημόνων συστάθηκε τον περασμένο Μάρτιο μετά από αίτημα του υπουργείου Υγείας προς την Εθνική Επιτροπή Διατροφής. Αρχικός στόχος ήταν η επιστημονική τεκμηρίωση των πρόσφατων επιστημονικών δεδομένων και η συγκέντρωση όλων των ελληνικών ερευνών. Σε αυτή τη φάση, οι ομάδες εργασίας επεξεργάζονται τις συστάσεις για τις τέσσερις πληθυσμιακές ομάδες. Στη δημιουργία συστάσεων συμμετέχουν διαιτολόγοι, διατροφολόγοι, επιστήμονες υγείας που ασχολούνται με την κοινότητα, παιδίατροι, ενδοκρινολόγοι, παθολόγοι, γυναικολόγοι, ενδοκρινολόγοι, διαβητολόγοι, καρδιολόγοι, παιδοαλλεργιολόγοι, καθηγητές Φυσικής Αγωγής κ.ά.
Οι Ελληνες τρώνε μεγάλες μερίδες
Κατά την ίδια, ένα στοιχείο που έχει διαπιστωθεί από τις έρευνες που έχουν υλοποιηθεί είναι πως το μέγεθος των μερίδων που επιλέγει ο ελληνικός πληθυσμός είναι μεγάλο. Σε σχέση με παλαιότερα, η κατανάλωση κόκκινου κρέατος είναι αυξημένη, όπως και η κατανάλωση γάλακτος και τυριού. Την ίδια ώρα η κατανάλωση φρούτων, λαχανικών και οσπρίων παραμένει χαμηλή. «Αυτές οι γνώσεις πρέπει να επικοινωνηθούν σε ειδικούς και πολίτες προκειμένου να αντιμετωπιστεί και το θέμα της παχυσαρκίας στη χώρα μας. Αλλωστε, έχουμε στη διάθεσή μας μετρήσεις από διαφορετικές μερίδες πληθυσμού που καταδεικνύουν το πρόβλημα», εξηγεί.
Νέα δεδομένα για χαμηλά λιπαρά, δημητριακά, άσκηση
Εκτός από τις γενικές συστάσεις, τα τελευταία επιστημονικά ευρήματα φέρνουν και νέα δεδομένα για κατηγορίες προϊόντων που μέχρι πρότινος δεν γνωρίζαμε. «Γνωρίζουμε πως δεν φαίνεται να υπάρχει σημαντική διαφορά μεταξύ των γαλακτοκομικών προϊόντων με χαμηλά λιπαρά και αυτών με πλήρη λιπαρά», εξηγεί η κ. Νάσκα.
Αλλο σημαντικό εύρημα κατά την ίδια είναι τα αυξημένα οφέλη που εμφανίζουν τα δημητριακά ολικής άλεσης σε σχέση με τα υπόλοιπα. «Κατά την άποψή μου πρέπει να τολμήσουμε να πούμε στον γενικό πληθυσμό όχι μόνο να προτιμά μία σειρά απο τρόφιμα, αλλά και να αντικαταστήσει κάποια άλλα», προσθέτει η καθηγήτρια.
Εκτός από τις νέες συστάσεις αναφορικά με επιλογή τροφίμων και υιοθέτηση συνηθειών, στις ομάδες εργασίες συμμετέχουν και καθηγητές Φυσικής Αγωγής, καθώς στόχος είναι να υπάρχουν και οδηγίες εκγύμνασης. «Η γενική σύσταση του ΠΟΥ είναι να είμαστε σωματικά ενεργοί καθημερινά. Τουλάχιστον 20 με 40 λεπτά την ημέρα πρέπει να κινούμαστε», προσθέτει η ειδικός.
Τέλος στα γραμμάρια
Με τις νέες διατροφικές συστάσεις να συμβαδίζουν με την πυραμίδα της μεσογειακής διατροφής, όπως έγινε και με αυτές του 2014, η επιτροπή σκοπεύει να αντικαταστήσει τον ορισμό μερίδων με βάση τα γραμμάρια με πιο απλούς τρόπους σύγκρισης. «Πλέον θα συνιστούμε τη μέτρηση της ποσότητας που τρώμε με πιο απλούς τρόπους. Να μετράμε το κρέας με μέτρο σύγκρισης την παλάμη μας, τα όσπρια με φλιτζάνι και γενικά συγκρίσεις με σπιρτόκουτα, τραπουλόχαρτα και ό,τι άλλο διευκολύνει τον πολίτη», εξηγεί η κ. Νάσκα.
Τέλος, στους νέους διατροφικούς οδηγούς θα υπάρχουν και κεφάλαια ειδικών θεμάτων, ώστε να καλύπτουν και μερίδες πληθυσμού που έχουν επιλέξει ένα συγκεκριμένο μοντέλο διατροφής, όπως είναι ο βιγκανισμός.
Αγαπηδάκη: Υιοθετούμε ισορροπημένα διατροφικά πρότυπα
Απο την πλευρά της η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, αναφέρει στην «Κ» πως η επικαιροποίηση των εθνικών διατροφικών οδηγών αποτελεί μια ουσιαστική παρέμβαση για την προστασία και την προαγωγή της δημόσιας υγείας.
«Με βάση τα πιο σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα, προχωράμε στην αναθεώρηση των συστάσεων για βασικές ομάδες τροφίμων, ενισχύοντας την υιοθέτηση ισορροπημένων διατροφικών προτύπων στην καθημερινότητα των πολιτών», σημειώνει προσθέτοντας πως οι αλλαγές αυτές εντάσσονται στη συνολική στρατηγική του υπουργείου Υγείας για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας τόσο στα παιδιά όσο και στους ενήλικες.
«Στόχος μας είναι να καλλιεργήσουμε από νωρίς υγιεινές διατροφικές συνήθειες στην ελληνική κοινωνία και να στηρίξουμε όσους έχουν ανάγκη, συμβάλλοντας στη βελτίωση της υγείας και της ποιότητας ζωής των πολιτών», καταλήγει.
