Οι βασίλισσες των βομβίνων μπορούν να αναπνέουν κάτω από το νερό για έως και μία εβδομάδα σύμφωνα με νέα επιστημονική έρευνα.
Η εντυπωσιακή αυτή ανακάλυψη έγινε τυχαία, όταν η οικολόγος Σαμπρίνα Ροντό παρατήρησε ότι ένα ψυγείο εργαστηρίου στάλαζε συμπύκνωση νερού μέσα σε δοχεία που περιείχαν τέσσερις βασίλισσες βομβίνων. Προς μεγάλη της έκπληξη διαπίστωσε ότι ήταν ακόμη ζωντανές.
Οι βασίλισσες βρίσκονταν σε κατάσταση διάπαυσης, μια κατάσταση παρόμοια με χειμερία νάρκη κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Καθώς το χιόνι λιώνει και οι έντονες βροχοπτώσεις διαποτίζουν το έδαφος. Μέχρι τώρα θεωρούταν ότι οι βομβίνοι θα πνίγονταν. Ωστόσο οι επιστήμονες πιστεύουν πλέον ότι οι μέλισσες μπορούν να επιβιώσουν όταν το έδαφος πλημμυρίσει για έως και μία εβδομάδα.
«Η μελέτη ξεκίνησε από μια συζήτηση με τη συν-συγγραφέα και μεταδιδακτορική ερευνήτρια Sabrina Rondeau, της οποίας τα πρόσφατα ευρήματα έδειξαν ότι αυτές οι βασίλισσες μπορούν να επιβιώσουν κάτω από το νερό για πάνω από μία εβδομάδα — κάτι εξαιρετικό για ένα έντομο που ζει στην ξηρά. Θέλαμε να καταλάβουμε πώς είναι αυτό δυνατό» αναφέρει ο καθηγητής Τσαρλς Αντουάν Νταρβό από το Πανεπιστήμιο της Οτάβα.
Πώς έγινε το πείραμα
Οι ερευνητές αναπαρήγαγαν χειμερινές συνθήκες στο εργαστήριο. Οι βασίλισσες τέθηκαν σε διάπαυσης για 4–5 μήνες. Στη συνέχεια βυθίστηκαν στο νερό για οκτώ ημέρες. Καθ’ όλη τη διάρκεια του πειράματος, οι επιστήμονες παρακολουθούσαν τον μεταβολικό ρυθμό, τις φυσιολογικές αλλαγές. Διαπίστωσαν ότι οι βασίλισσες συνέχιζαν να ανταλλάσσουν αέρια και να αναπνέουν διατηρώντας όμως έναν πολύ χαμηλό μεταβολικό ρυθμό.
«Το πρώτο κλειδί είναι η μεταβολική καταστολή. Ο μεταβολισμός τους είναι ήδη εξαιρετικά χαμηλός κατά τη διάρκεια της διάπαυσης. Αυτή η χαμηλή ενεργειακή ανάγκη επιτρέπει την επιβίωση» λέει ο Νταρβό.
Οι μέλισσες δεν χρησιμοποιούν μόνο μία στρατηγική. Συνδυάζουν ανταλλαγή αερίων κάτω από το νερό, αναερόβιο μεταβολισμό. Αυτή η ευελιξία τους επιτρέπει να επιβιώνουν σε ακραίες συνθήκες. Μετά από οκτώ ημέρες κάτω από το νερό, ο μεταβολικός ρυθμός των βασιλισσών αυξήθηκε έντονα για 2–3 ημέρες, πριν επιστρέψει στα φυσιολογικά επίπεδα περίπου για μία εβδομάδα.
Πώς «αναπνέουν» κάτω από το νερό
Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι οι βομβίνοι μπορούν να αναπνέουν κάτω από το νερό χάρη σε ένα λεπτό στρώμα αέρα γύρω από το σώμα τους. Αυτό το στρώμα ονομάζεται φυσικό βράγχιο και χρησιμοποιείται και από άλλα έντομα για να ανταλλάσσουν οξυγόνο και διοξείδιο του άνθρακα με το νερό γύρω τους.
«Η μελέτη δείχνει πόσο ανθεκτικοί είναι αυτοί οι επικονιαστές. Η κατανόηση αυτών των μηχανισμών μας βοηθά να προβλέψουμε πώς οι πληθυσμοί βομβίνων θα μπορέσουν να αντιμετωπίσουν τις ολοένα και πιο συχνές ανοιξιάτικες πλημμύρες» εξηγεί ο Νταρβό.
