Του Βασίλη Παπακωνσταντόπουλου
Σε έξι με εννέα χρόνια από σήμερα αναμένεται να αρχίσει η παραγωγή φυσικού αερίου στη χώρα μας. Αν οι πρώτες ερευνητικές γεωτρήσεις βεβαιώσουν κοιτάσματα αερίου, η Ελλάδα θα μπορούσε να ξεκινήσει την παραγωγή μεταξύ 2032 και 2035, όπως επισημάνθηκε στην ειδική εκδήλωση για την παρουσίαση των συμβάσεων παραχώρησης των θαλάσσιων οικοπέδων νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου στην κοινοπραξία της Chevron με τη Helleniq Energy.
Αναλύοντας το εθνικό πρόγραμμα ερευνών για υδρογονάνθρακες, ο Άρης Στεφάτος, διευθύνων σύμβουλος της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρίας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ), υπογράμμισε ότι η Ελλάδα έχει εξασφαλίσει για τις επόμενες δεκαετίες επενδύσεις στο ύψους 790.000.000 ευρώ. Όπως είπε, το ερευνητικό πρόγραμμα προβλέπει τρεις φάσεις. Η πρώτη φάση έχει διάρκεια τρία έτη και περιλαμβάνει δισδιάστατες σεισμικές καταγραφές. Η δεύτερη φάση θα διαρκέσει δύο έτη, στη διάρκεια των οποίων θα πραγματοποιηθούν τρισδιάστατες έρευνες και τουλάχιστον μία ερευνητική γεώτρηση. Η τρίτη φάση θα είναι και η τελική, σε περίπτωση που βρεθούν ικανά κοιτάσματα.
Η γεώτρηση στο «μπλοκ 2» στο Ιόνιο προγραμματίζεται για τις αρχές του επόμενου έτους, με τις ερευνητικές δραστηριότητες να εκτείνονται έως το 2032. Εφόσον τα αποτελέσματα είναι θετικά, η περίοδος 2032-2035 θεωρείται κρίσιμη για την έναρξη παραγωγής. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Στεφάτος, με την προσθήκη των νέων περιοχών, η έκταση της ελληνικής επικράτειας όπου έχουν πραγματοποιηθεί ήδη ή θα διεξαχθούν έρευνες για υδρογονάνθρακες αυξάνεται από 47.905 τ.χλμ. το 2025 σε συνολικά 94.094 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Γεγονός που μεγεθύνει κατ’ αντιστοιχία σημαντικά και τις πιθανότητες εντοπισμού εμπορικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων.
Σε επίπεδο άμεσου οικονομικού οφέλους, ο εντοπισμός ικανού κοιτάσματος θα σημάνει εκτιμώμενο ποσοστό υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου της τάξης του 40%, κατά μέσο όρο, το οποίο προκύπτει από το άθροισμα των μισθωμάτων (royalties) σε περίπτωση παραγωγής υδρογονανθράκων, φόρο εισοδήματος 20%, περιφερειακό φόρο 5%, καθώς και τα μπόνους υπογραφής των συμβάσεων μίσθωσης και παραγωγής, τις ετήσιες στρεμματικές αποζημιώσεις και τα έξοδα εκπαίδευσης. Οι ελάχιστες εγγυημένες δαπάνες της κοινοπραξίας ξεπερνούν τα 20.000.000 ευρώ στην πρώτη φάση ερευνών, τα 24.000.000 ευρώ στη δεύτερη και τα 100.000.000 ευρώ στην τρίτη φάση.
Οι ερευνητικές εργασίες θα πραγματοποιηθούν σε τέσσερις περιοχές και συγκεκριμένα «Νότια της Κρήτης 1», «Νότια της Κρήτης 2», «Νότια της Πελοποννήσου» και «Μπλοκ Α2», καλύπτοντας συνολική έκταση περίπου 47.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Οι περιοχές αφορούν θαλάσσια περιβάλλοντα με σύνθετες γεωλογικές δομές, και μεγάλου βάθους, που ξεπερνά σε ορισμένες περιπτώσεις τα 1.500 μέτρα.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου χαρακτήρισε τις σημερινές υπογραφές «στρατηγικό ορόσημο”» για την ενεργειακή στρατηγική της χώρας και για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας, τονίζοντας ότι η Ελλάδα φιλοδοξεί να μεταβεί από καθαρός εισαγωγέας ενέργειας σε καθαρό εξαγωγέα. «Με τις τέσσερις νέες θαλάσσιες παραχωρήσεις διπλασιάζουμε το ερευνητικό μας πρόγραμμα, αυξάνοντας σημαντικά τις πιθανότητες εντοπισμού εμπορικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων» τόνισε ο κ. Παπασταύρου, κάνοντας λόγο για εθνική υπόθεση, που δεν προσφέρεται για μικροκομματική αντιπαράθεση.
Στη δική της τοποθέτηση η πρέσβης των ΗΠΑ Κίμπερλι Γκίλφοϊλ υπογράμμισε τον στρατηγικό ρόλο της Ελλάδας ως κόμβου μεταφοράς ενέργειας και ως ανερχόμενης δύναμης στον χάρτη των υδρογονανθράκων, χαρακτηρίζοντας τις νέες συμφωνίες το πιο πρόσφατο βήμα μιας ευρύτερης στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ Ελλάδος και ΗΠΑ. «Τα τέσσερα οικόπεδα φαίνονται πολλά υποσχόμενα και έχουν τη δυνατότητα να αλλάξουν το ενεργειακό τοπίο στην Ελλάδα, να δημιουργήσουν εισόδημα για τους Έλληνες και να ενισχύσουν την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής, ιδιαίτερα καθώς η Ευρώπη διαφοροποιεί τις πηγές ενέργειας» επισήμανε η κυρία Γκίλφοϊλ.
Την υπερηφάνεια της Chevron για τις τέσσερις περιοχές που προσθέτει στο χαρτοφυλάκιό της εξέφρασε ο Gavin Lewis, αντιπρόεδρος της Chevron Global New Ventures. «Η είσοδός μας στους ελληνικούς υδρογονάνθρακες αποτελεί ορόσημο για την εταιρία μας αλλά και πιθανές μελλοντικές έρευνες στην Ελλάδα» ανέφερε. Από την πλευρά του, ο διευθύνων σύμβουλος της Helleniq Energy, Ανδρέας Σιάμισιης, υπογράμμισε ότι η ελληνική εταιρία θα προσθέσει κρίσιμη τεχνογνωσία για τον ελληνικό γεωλογικό χώρο, διαμορφώνοντας μαζί με τη Chevron μία από τις καλύτερες δυνατές λύσεις.
Οι υπογραφές των συμβάσεων στο Μαξίμου και τα «καρφιά» από Μανιάτη
Η νέα σελίδα για το πρόγραμμα έρευνας υδρογονανθράκων άνοιξε χθες το πρωί στο Μέγαρο Μαξίμου. Παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και της πρέσβεως των ΗΠΑ στην Ελλάδα Κίμπερλι Γκίλφοϊλ υπεγράφησαν οι συμβάσεις μίσθωσης μεταξύ του ελληνικού κράτους και της κοινοπραξίας Chevron-HelleniQ Energy.
Τη συμφωνία υπέγραψαν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΔΕΥΕΠ Άρης Στεφάτος, για λογαριασμό της Chevron ο Gavin Lewis, αντιπρόεδρος της Global New Ventures, και ο Ανδρέας Σιάμισιης, διευθύνων σύμβουλος της HelleniQ Energy. «Δεν πρόκειται απλώς για μια ακόμη συμφωνία. Αποτελεί σημαντική ενίσχυση και κρίσιμο στοιχείο της συνολικής ενεργειακής μας στρατηγικής. Κατανοούμε πλήρως τον ρόλο που διαδραματίζουν οι υδρογονάνθρακες – και θα συνεχίσουν να διαδραματίζουν για πολλά ακόμα χρόνια. Γι’ αυτό και έχουμε επενδύσει σημαντικά σε αγωγούς φυσικού αερίου, σταθμούς συμπίεσης, τερματικούς σταθμούς LNG και μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με καύσιμο φυσικό αέριο» υπογράμμισε ο κ. Μητσοτάκης, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία άλμα. Ο πρωθυπουργός καλωσόρισε τη Chevron στην Ελλάδα, λέγοντας ότι η είσοδός της στη χώρα μας αποτελεί ακόμα μία απόδειξη της ισχυρής στρατηγικής σχέσης μεταξύ Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών, μιας σχέσης που ενισχύεται διαρκώς.
Στη σημασία των συμβάσεων στάθηκε και ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και πρώην υπουργός Ενέργειας Γιάννης Μανιάτης, τονίζοντας ότι χάσαμε, όμως, ήδη 12 πολύτιμα χρόνια από τον μεγάλο διαγωνισμό του 2014, πάνω στον οποίο βασίζεται και η σημερινή σύμβαση. «Ελπίζω να μην επαναλάβει ο πρωθυπουργός δηλώσεις όπως αυτή στον ΟΗΕ «το αέριο είναι αγαθό του περασμένου αιώνα, που χάνει την αξία του», ούτε να διώξουν από τη χώρα εγκατεστημένους ενεργειακούς κολοσσούς, όπως έγινε το 2021-2022, με τη γαλλική TOTAL και την ισπανική REPSOL» ανέφερε σε ανάρτησή του ο κ. Μανιάτης.
