Νέα μελέτη δείχνει ότι το χολιγουντιανό σενάριο έχει τελικά πραγματική πρακτική εφαρμογή.
Η ταινία επιστημονικής φαντασίας του 1998 «Αρμαγεδδών» δεν φημίζεται για την επιστημονική της ακρίβεια. Ωστόσο επιστήμονες με μελέτη τους λένε ότι το μπλοκμπάστερ πέτυχε σε ένα σημείο. Θα μπορούσαμε πράγματι να εκτρέψουμε έναν αστεροειδή από τη θανατηφόρα πορεία σύγκρουσης με τη Γη χρησιμοποιώντας πυρηνικό όπλο.
Η τεχνική αυτή ονομάζεται πυρηνική εκτροπή και σε αντίθεση με ό,τι βλέπουμε στις ταινίες ο στόχος δεν είναι να διαλυθεί ο αστεροειδής σε κομμάτια. Αντίθετα μια προσεκτικά χρονισμένη πυρηνική έκρηξη θα μπορούσε να του δώσει μια μικρή ώθηση αρκετή ώστε να περάσει ακίνδυνα δίπλα από τη Γη.
Μέχρι σήμερα υπήρχαν ανησυχίες ότι μια πυρηνική εκτροπή θα διέλυε τον αστεροειδή σε πολλά θραύσματα τα οποία μπορεί να μην προκαλούσαν μια κατακλυσμιαία καταστροφή στη Γη παρόμοια με αυτή που εξαφάνισε το 80% της ζωής στον πλανήτη πριν από 66 εκατ. χρόνια, συμπεριλαμβανομένων των δεινοσαύρων, αλλά θα προκαλούσαν πολλές τοπικές καταστροφές που θα είχαν τελικά παρόμοιο πλανητικό αντίκτυπο με την πτώση ολόκληρου του διαστημικού βράχου.
Όμως μια νέα προσομοίωση δείχνει ότι το υλικό των αστεροειδών είναι πολύ πιο ανθεκτικό σε ακραίες δυνάμεις απ’ ό,τι πιστευόταν.
Τα υλικά
Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης διαπίστωσαν ότι ορισμένα υλικά αστεροειδών γίνονται στην πραγματικότητα πιο ισχυρά όταν υποβάλλονται σε έντονη πρόσκρουση. Αυτό σημαίνει ότι θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε ένα ισχυρό πυρηνικό όπλο για να εκτρέψουμε έναν επερχόμενο αστεροειδή χωρίς να τον διαλύσουμε σε επικίνδυνα θραύσματα.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τον επιταχυντή Super Proton Synchrotron του CERN, μήκους 7 χιλιομέτρων, για να βομβαρδίσουν ένα θραύσμα μετεωρίτη με δέσμη πρωτονίων υψηλής ενέργειας, δηλαδή σταθερά θετικά φορτισμένα σωματίδια που βρίσκονται μέσα στα άτομα.
Για τη μελέτη, συνεργάστηκαν με τη νεοφυή εταιρεία Outer Solar System Company ώστε να εξετάσουν τι θα συνέβαινε σε έναν μεταλλικό αστεροειδή πλούσιο σε μέταλλα αν δεχόταν πυρηνικό πλήγμα. Επειδή δεν είναι δυνατόν να πυροδοτηθεί πυρηνικό όπλο σε εργαστήριο, οι επιστήμονες στράφηκαν στην επόμενη καλύτερη λύση έναν τεράστιο επιταχυντή σωματιδίων.
Ένα κομμάτι του μετεωρίτη Campo del Cielo, ενός μεταλλικού σώματος σιδήρου και νικελίου, εκτέθηκε σε 27 διαδοχικές σύντομες εκρήξεις από τον επιταχυντή για να προσομοιωθεί η επίδραση μιας πυρηνικής έκρηξης. Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι το υλικό μαλάκωσε, κάμφθηκε και στη συνέχεια ενισχύθηκε χωρίς να σπάσει.
Σύμφωνα με τη συν επικεφαλής της μελέτης Μέλανι Μπόχμαν το υλικό έγινε ισχυρότερο παρουσιάζοντας αύξηση στην αντοχή διαρροής και μια συμπεριφορά αυτοσταθεροποίησης. Συνολικά ενώ δεχόταν δύναμη αντίστοιχη πυρηνικής έκρηξης η αντοχή του αυξήθηκε κατά 2,5 φορές. Το νέο αυτό εύρημα υποδηλώνει ότι η πυρηνική εκτροπή θα μπορούσε να αποτελέσει βιώσιμη επιλογή για την πλανητική άμυνα.
Χιλιάδες κομμάτια διαστημικών βράχων χτυπούν τη Γη κάθε χρόνο, αλλά τα περισσότερα είναι τόσο μικρά που καίγονται στην ατμόσφαιρα. Ωστόσο αστεροειδείς αρκετά μεγάλοι ώστε να προκαλέσουν σοβαρές ζημιές φτάνουν με ανησυχητική συχνότητα. Το 2013 η έκρηξη στο Τσελιάμπινσκ προκάλεσε τραυματισμούς σε χιλιάδες ανθρώπους όταν ένας αστεροειδής 18 μέτρων διαλύθηκε στην ατμόσφαιρα.
Οι τεχνικές
Για την προστασία της Γης από μεγαλύτερη σύγκρουση η NASA και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος ερευνούν την τεχνική του κινητικού κρουστήρα. Αυτή περιλαμβάνει την πρόσκρουση ενός διαστημοπλοίου στον αστεροειδή με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ταχύτητα ώστε να μεταβληθεί η τροχιά του. Η αποστολή DART της NASA το 2022 απέδειξε ότι αυτή η μέθοδος μπορεί να μετακινήσει έναν αστεροειδή αρκετά ώστε να σωθεί η Γη.
Ωστόσο η χρήση αυτής της μεθόδου μπορεί να λειτουργήσει μόνο αν ο αστεροειδής έχει εντοπιστεί χρόνια πριν από την άφιξή του ώστε οι μικρές αλλαγές στην τροχιά να συσσωρευτούν με τον χρόνο. Για μεγάλα αντικείμενα ή σε περιπτώσεις μικρού χρόνου προειδοποίησης, η πυρηνική εκτροπή θεωρείται από διαστημικές υπηρεσίες και ειδικούς ως η μόνη βιώσιμη επιλογή.
Παρόλα αυτά, απαιτείται ακόμη πολλή έρευνα πριν αρχίσουν να εκτοξεύονται πυρηνικές κεφαλές στο Διάστημα. Η συγκεκριμένη μελέτη αφορά μόνο έναν τύπο αστεροειδούς, πλούσιο σε σίδηρο και νικέλιο, ενώ οι απειλές που θα μπορούσαν να προκαλέσουν παγκόσμια καταστροφή έχουν ποικίλα χαρακτηριστικά. Οι ερευνητές σχεδιάζουν να επαναλάβουν το πείραμα με δείγματα από πιο σύνθετους τύπους αστεροειδών όπως οι παλλασίτες που περιέχουν κρυστάλλους πλούσιους σε μαγνήσιο ενσωματωμένους στο μεταλλικό υλικό.