Νέες μετρήσεις δημιουργούν νέα δεδομένα για τους γίγαντες αερίου του Σύμπαντος.
Ο Δίας είναι ελαφρώς μικρότερος και πιο πεπλατυσμένος από ό,τι πίστευαν οι επιστήμονες εδώ και δεκαετίες, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ραδιοδεδομένα από το διαστημόπλοιο Juno που μελετά από το 2016 το σύστημα του γίγαντα του ηλιακού μας συστήματος, δηλαδή τον πλανήτη και τους πιο σημαντικούς δορυφόρους του. «Αν και οι διαφορές μεταξύ των νέων και των προηγούμενων μετρήσεων είναι μικρές συμβάλλουν στη βελτίωση των μοντέλων για το εσωτερικό του Δία και για άλλους μεγάλους πλανήτες αερίου εκτός του ηλιακού μας συστήματος» αναφέρει η ερευνητική ομάδα στην επιθεώρηση «Nature Astronomy».
«Τα εγχειρίδια θα πρέπει να ενημερωθούν δήλωσε σε ανακοίνωση. Το μέγεθος του Δία δεν έχει αλλάξει φυσικά αλλά ο τρόπος με τον οποίο το μετράμε έχει αλλάξει» ο συνσυγγραφέας της μελέτης Γιοχάι Κάσπι πλανητολόγος στο Ινστιτούτο Επιστημών Weizmann στο Ισραήλ.
Μέχρι τώρα, η κατανόηση των επιστημόνων για το μέγεθος και το σχήμα του Δία βασιζόταν σε έξι μετρήσεις που πραγματοποιήθηκαν από τις αποστολές Voyager 1 και 2 και Pioneer 10 και 11. Οι μετρήσεις αυτές, που έκτοτε υιοθετήθηκαν ως πρότυπο έγιναν πριν από περίπου 50 χρόνια με τη χρήση ραδιοδεσμών.
Ωστόσο η αποστολή Juno, η οποία συλλέγει δεδομένα για τον Δία και τα φεγγάρια του έχει συγκεντρώσει πολύ περισσότερα ραδιοδεδομένα τα τελευταία δύο χρόνια. Με αυτά τα επιπλέον δεδομένα οι ερευνητές κατάφεραν πλέον να βελτιώσουν τις μετρήσεις του μεγέθους του Δία με ακρίβεια περίπου 400 μέτρων προς κάθε κατεύθυνση.
«Απλώς γνωρίζοντας την απόσταση από το Δία και παρατηρώντας πώς περιστρέφεται, είναι δυνατό να προσδιοριστεί το μέγεθος και το σχήμα του. Ωστόσο για πραγματικά ακριβείς μετρήσεις απαιτούνται πιο εξελιγμένες μέθοδοι» είπε ο Κάσπι.
Κάμψη ραδιοκυμάτων
Στη νέα μελέτη οι επιστήμονες παρακολούθησαν πώς τα ραδιοσήματα από το Juno προς τη Γη καμπυλώνονταν καθώς περνούσαν μέσα από την ατμόσφαιρα του Δία πριν διακοπούν πλήρως όταν ο πλανήτης μπλόκαρε το σήμα. Οι μετρήσεις αυτές επέτρεψαν στην ομάδα να λάβει υπόψη τους ανέμους του Δία οι οποίοι μεταβάλλουν ελαφρώς το σχήμα του αέριου πλανήτη. Στη συνέχεια χρησιμοποίησαν αυτές τις πληροφορίες για να υπολογίσουν με ακρίβεια το σχήμα και το μέγεθος του πλανήτη.
Με τα νέα δεδομένα, η ομάδα υπολόγισε ότι η ακτίνα του πλανήτη από τον πόλο έως το κέντρο του είναι 66,842 χιλιόμετρα δηλαδή 12 χιλιόμετρα μικρότερη από τις προηγούμενες μετρήσεις. Η νέα υπολογισμένη ακτίνα στον ισημερινό είναι 71,488 χιλιόμετρα δηλαδή 4 χιλιόμετρα μικρότερη από ό,τι θεωρούνταν μέχρι τώρα.
Αυτά τα λίγα χιλιόμετρα έχουν σημασία. Μια μικρή μετατόπιση της ακτίνας επιτρέπει στα μοντέλα για το εσωτερικό του Δία να ταιριάζουν πολύ καλύτερα τόσο με τα δεδομένα βαρύτητας όσο και με τις μετρήσεις της ατμόσφαιρας» αναφέρει ο συνσυγγραφέας της μελέτης Έλι Γκαλάντι, ειδικός στους γίγαντες αερίων πλανητών στο Ινστιτούτο Weizmann.
«Οι επικαιροποιημένες μετρήσεις θα βελτιώσουν την κατανόησή μας για το εσωτερικό του Δία και θα βοηθήσουν επίσης τους επιστήμονες να ερμηνεύσουν δεδομένα από γίγαντες αερίων πλανητών πέρα από το ηλιακό σύστημα» έγραψαν οι ερευνητές στη μελέτη.
«Η έρευνα αυτή μας βοηθά να κατανοήσουμε πώς σχηματίζονται και εξελίσσονται οι πλανήτες. Ο Δίας ήταν πιθανότατα ο πρώτος πλανήτης που σχηματίστηκε στο ηλιακό σύστημα και μελετώντας τι συμβαίνει στο εσωτερικό του πλησιάζουμε περισσότερο στην κατανόηση του πώς δημιουργήθηκε το ηλιακό σύστημα και πλανήτες όπως ο δικός μας» δήλωσε ο Κάσπι.