Τον τελευταίο καιρό ο Βόλφγκανγκ Ίσινγκερ έχει χάσει τον ύπνο του. Ο πρόεδρος της Διάσκεψης για την Ασφάλεια του Μονάχου, επί χρόνια πρέσβης της Γερμανίας στις ΗΠΑ, προβληματίζεται για το πώς η σημαντικότερη διεθνής διάσκεψη για την εξωτερική και αμυντική πολιτική θα δώσει φέτος τις κατάλληλες απαντήσεις στα υπαρξιακά ερωτήματα που αντιμετωπίζει η Ευρώπη.

«Ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε παρομοίασε την Ευρώπη με ένα ποδήλατο που αν σταματήσει, πέφτει» είπε πρόσφατα σε συνέντευξη στην Tagesspiegel του Βερολίνου. «Πρέπει να σκεφτούμε, μας αρκεί να είναι η διάσκεψη ασφαλείας ένα είδος συνεργείου επισκευής ποδηλάτων, όπου προσπαθούμε να επισκευάσουμε τη σπασμένη διατλαντική αλυσίδα; Ή μήπως εμείς οι Ευρωπαίοι χρειαζόμαστε ένα εντελώς νέο δικό μας ποδήλατο για τον δρόμο που έχουμε μπροστά μας και που θα τον διασχίσουμε σχεδόν μόνοι μας»;

Μετά τον σοκ από την οργισμένη ομιλία του αντιπροέδρου JDVance πριν από ένα χρόνο κατά της «αδύναμης», πολύ αριστερής και υπερβολικά woke Ευρώπης, με κυβερνήσεις που παραμένουν στην εξουσία καταστέλλοντας και λογοκρίνοντας τάχα την αντιπολίτευση, η φετινή Διάσκεψη φιλοδοξεί να αποτελέσει μια παγκόσμια πλατφόρμα προβληματισμού, ανταλλαγής σκέψεων αλλά προτάσεων και ίσως αποφάσεων για το πώς θα οργανωθεί η Ευρώπη και ο υπόλοιπος κόσμος για να αντιμετωπίσει έναν τόσο απρόβλεπτο εταίρο από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού.

Στο επίκεντρο οι διατλαντικές σχέσεις

«Οι διατλαντικές σχέσεις είναι το κεντρικό θέμα της φετινής Διάσκεψης» είπε ο Ίσινγκερ σε συνέντευξη Τύπου. «Αποτελούν εξάλλου τη ραχοκοκαλιά αυτής της Διάσκεψης από την ίδρυσή της το 1963, δηλαδή πριν από περισσότερα από 60 χρόνια. Αλλά αυτήν τη στιγμή οι σχέσεις διέρχονται, κατά τη γνώμη μου, μια σημαντική κρίση εμπιστοσύνης και αμφισβήτησης». Υπό αυτήν την έννοια είναι θετικό σημάδι ότι η αμερικανική παρουσία θα είναι μαζική.

Μάρκο Ρούμπιο, επικεφαλής της αμερικανικής αντιπροσωπείας

Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος δεν θα έρθει φέτος στο Μόναχο. Αντ΄αυτού επικεφαλής της αμερικανικής αντιπροσωπείας θα είναι ο Μάρκο Ρούμπιο, υπουργός Εξωτερικών και σύμβουλος ασφαλείας του προέδρου Τραμπ. Ο Ίσινγκερ είναι πεπεισμένος ότι ο Ρούμπιο θα είναι πιο συγκρατημένος από τον JDVance και θα περιοριστεί κυρίως στο να παρουσιάσει την εξωτερική πολιτική της χώρας του.

Στην πρόσκληση της Διάσκεψης έχει ανταποκριθεί μεγάλος αριθμός μελών του Κογκρέσου, κυβερνήτες, δήμαρχοι, εκπρόσωποι από την κοινωνία των πολιτών. «Κινηθήκαμε πολύ μακρύτερα από την Ουάσιγκτον, γιατί Αμερική δεν είναι μόνο ο Λευκός Οίκος. Το ενδιαφέρον που συναντήσαμε είναι μεγάλο και το θεωρώ μια ευχάριστη εξέλιξη για όλους μας».

Ο Νιούσομ θα κλέψει την παράσταση

Ο Ίσινγκερ αναμένει επίσης να παραστούν οι βασικοί διαπραγματευτές του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, αλλά και μερικοί από τους πιο σφοδρούς αντιπάλους του, συμπεριλαμβανομένου του κυβερνήτη της Καλιφόρνια Γκάβιν Νιούσομ, της βουλευτού Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτέζ και της κυβερνήτριας του Μίσιγκαν Γκρέτσεν Γουίτμερ.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο Νιούσομ θα κλέψει την παράσταση. Πριν λίγες εβδομάδες στο περιθώριο του Οικονομικού Φόρουμ του Νταβός επιτέθηκε με σφοδρότητα στους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων της Ευρώπης κατηγορώντας τους ότι κρατούν υποτακτική στάση απέναντι στον Τραμπ. Τόσο αυτός όσο και η δυναμική Γουίτμερ έχουν το προφίλ για να διεκδικήσουν το χρίσμα για την προεδρία του Δημοκρατικού κόμματος και στη συνέχεια να πέσουν στην μάχη το 2029 για τον Λευκό Οίκο. Ρούμπιο και Νιούσομ θα μιλήσουν το Σάββατο, 14.01 στη Διάσκεψη.

Και λίγο αργότερα ο Γουάνγκ Γι, υπουργός Εξωτερικών της Κίνας και μέλος του πολιτμπιρο θα ανέβει στο βήμα της κεντρικής αίθουσας του ξενοδοχείου Bayerischer Hof με τα 337 πολυτελή δωμάτια, τις 74 σουίτες, τα 5 εστιατόρια, τα 6 μπαρ και τους 40 χώρους για εκδηλώσεις.

Βαρυσήμαντη ομιλία Μερτς

Τις εργασίες της Διάσκεψης θα ανοίξει το μεσημέρι της Παρασκευής 13.02 ο καγκελάριος Μερτς. Σε μια βαρυσήμαντη ομιλία θα ξεδιπλώσει τον ρόλο της Γερμανίας στην Ευρώπη και στον κόσμο, θα εστιάσει στην μετάλλαξη της ευρωατλαντικής σχέσης, στην ανάγκη να “ξυπνήσει” η Ευρώπη από την χειμερία νάρκη και να σηκώσει το ανάστημά της απέναντι σε μια νέα παγκόσμια τάξη.

Επαφές Μερτς

Ο Γερμανός καγκελάριος θα μείνει στο Μόναχο και το Σάββατο για συναντήσεις στο περιθώριο της Διάσκεψης μεταξύ άλλων με τον πρόεδρο Ζελένσκι, τον Γάλλο πρόεδρο, τον Βρετανό πρωθυπουργό Στάρμερ, τον Πολωνό πρωθυπουργό Ντόναλντ Τουσκ, την Δανή πρωθυπουργό Μέτε Φρεντέρικσεν, τον κυβερνήτη Νιούσομ και μέλη του αμερικανικού Κογκρέσου.

Αντίθετα ο Καναδός πρωθυπουργός ακύρωσε το ταξίδι του μετά το μακελειό σε σχολείο στο Τάμπλερ Ριτζ. Τα παγκόσμια προβλήματα πολλά και δυσεπίλυτα: Μ. Ανατολή, Ιράν, Κίνα, Γροιλανδία, Σουδάν και κυρίως Ουκρανία, που στέκεται ακόμη στα πόδια της μετά από σχεδόν 4 χρόνια πολέμου.

Βραβείο στον Ουκρανικό λαό

Ο Ίσινγκερ θέλει να στείλει ένα ισχυρό μήνυμα. Φέτος το βραβείο Ewald von Kleist, ιδρυτή της Διάσκεψης, θα απονεμηθεί στον γενναίο
ουκρανικό λαό «που αυτές τις εβδομάδες υποφέρει από τη ρωσική τρομοκρατία, αν λάβουμε υπόψη μας τις επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές. Mε αυτό το βραβείο θέλουμε να επιστήσουμε την προσοχή της διεθνούς κοινής γνώμης στο γεγονός ότι η Ρωσία, ενώ προσποιείται ότι είναι διατεθειμένη να διαπραγματευτεί, ταυτόχρονα τρομοκρατεί τον ουκρανικό πληθυσμό».

Η γοητεία της Διάσκεψης

Συνολικά αναμένονται πάνω από 1000 συμμετέχοντες, εκπρόσωποι κυβερνήσεων από 120 χώρες, 60 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων, 65 υπουργοί Εξωτερικών, πάνω από 40 υπουργοί Άμυνας. Και μαζί τους εκπρόσωποι από 40 διεθνείς οργανώσεις. Η γοητεία της Διάσκεψης δεν εξαντλείται μόνο στις ομιλίες αλλά και στις πολλές εμπιστευτικές συνομιλίες και πηγαδάκια, μεταξύ αυτών και με εκπροσώπους της αμυντικής βιομηχανίας. «Είναι εξίσου σημαντικό, ίσως ακόμη πιο σημαντικό, από το επίσημο μέρος της Διάσκεψης», πιστεύει ο Ίσινγκερ. «Η Ευρώπη πρέπει να λάβει θεμελιώδεις αποφάσεις, διότι διαφορετικά κινδυνεύει να υποσκελιστεί από άλλους, όχι μόνο από τη Ρωσία.»

«Γιατί θέλουν τόσοι πολλοί την καταστροφή;»

Στην «Έκθεση Ασφαλείας του Μονάχου 2026» με τον αποκαλυπτικό τίτλο «Υπό καταστροφή» που δημοσιεύτηκε λίγο πριν την έναρξη της Διάσκεψης περιγράφεται ένα δυστοπικό κλίμα για τους δημοκρατικούς θεσμούς και τις μεταρρυθμίσεις με αντίκτυπο την απογοήτευση των πολιτών.

«Οι ΗΠΑ φαίνεται να υπονομεύουν ένα εξαιρετικά επιτυχημένο μοντέλο, το οποίο θα μπορούσε να αποτελέσει το μεγαλύτερο πλεονέκτημα της Αμερικής στην αναδυόμενη εποχή ανταγωνισμών μεταξύ μεγάλων δυνάμεων» υποστήριξε, κατά την παρουσίαση της έκθεσης σε συνέντευξη Τύπου, ο καθηγητής Τομπίας Μπούντε, Διευθυντής Έρευνας και Πολιτικής της Διάσκεψης και μέλος του ΔΣ του Ιδρύματος Διάσκεψης για την Ασφάλεια του Μονάχου. «Αυτό θέτει το ερώτημα, από πού προέρχεται αυτή η επιθυμία για καταστροφή; Γιατί τόσοι πολλοί άνθρωποι θέλουν να δουν τον κόσμο να καίγεται; Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι μόνος, αλλά μέρος ή σύμπτωμα μιας γενικής τάσης. Σε πολλές χώρες του κόσμου παρατηρούμε την άνοδο πολιτικών παραγόντων που δεν μιλούν πλέον για μεταρρυθμίσεις, αλλά δηλώνουν πολύ ξεκάθαρα ότι χαίρονται να καταστρέφουν υπάρχοντες θεσμούς και κανόνες».

Αιχμή για το AfD

Ένας από τους πολιτικούς παράγοντες που υπαινίσσεται ο Γερμανός καθηγητής είναι το ακροδεξιό κόμμα «Εναλλακτική για τη Γερμανία» AfD που φέτος μετά από δύο χρόνια προσκλήθηκε στη Διάσκεψη. Ο Ίσινγκερ που απηύθυνε την πρόσκληση σε δυο μέλη του, κάνει λόγο για μια «εκπαιδευτική εμπειρία», όπως και για τους βουλευτές του αμερικανικού Ρεπουμπλικανικού Κογκρέσου. «Ίσως πάρουν απαντήσεις στο ποια είναι η σωστή και ποια η λανθασμένη εξωτερική πολιτική, τι είναι προς το συμφέρον της Γερμανίας, της Ευρώπης, των ΗΠΑ».

Πρόκειται άραγε για τη «στιγμή της Γροιλανδίας» για την Ευρώπη στο Μόναχο, την οποία περιμένει πώς και πώς ο πρόεδρος Μακρόν, όπως είπε σε τελευταία συνέντευξή του;

Το μήνυμα που στέλνει φέτος το Μόναχο συνοψίζεται στον τίτλο «Υπό Καταστροφή» της φετινής Έκθεσης για την Ασφάλεια του Μονάχου 2026.

Πιστεύω ότι η Ευρώπη πρέπει να λάβει σημαντικές θεμελιώδεις αποφάσεις, διότι διαφορετικά κινδυνεύει να υποσκελιστεί από άλλους, όχι μόνο από τη Ρωσία.