Τόσο η φαρμακοβιομηχανία όσο και οι φαρμακευτικές εταιρείες, διασταύρωσαν τα ξίφη τους με την ηγεσία του υπουργείου Υγείας αναφορικά με τα προβλήματα που εξακολουθούν να χρονίζουν στον τομέα του φαρμάκου
Επενδύσεις και σταθερό πλαίσιο για τη φαρμακευτική πολιτική 2026–2030 ανακοίνωσε η ελληνική φαρμακοβιομηχανία ενώ οι πολυεθνικές ζητούν από το υπουργείο στήριξη της καινοτομίας και αύξηση χρηματοδότησης στη φαρμακευτική δαπάνη.
Με αφορμή τις ετήσιες εκδηλώσεις για το νέο έτος τόσο η φαρμακοβιομηχανία όσο και οι φαρμακευτικές εταιρείες, διασταύρωσαν τα ξίφη τους με την ηγεσία του υπουργείου Υγείας αναφορικά με τα προβλήματα που εξακολουθούν να χρονίζουν στον τομέα του φαρμάκου και κατ’ επέκταση στην Υγεία.
Συνέχιση των επενδύσεων
Η Πανελλήνια Ένωση Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ) ανακοίνωσε τη συνέχιση των επενδύσεων των μελών της με έναυσμα το επενδυτικό clawback, το οποίο, ο πρόεδρο της ΠΕΦ Θεόδωρος Τρύφων, χαρακτήρισε ως το πιο επιτυχημένο ΣΔΙΤ των τελευταίων ετών, καθώς έχει κινητοποιήσει επενδύσεις ύψους 1,8 δισ. ευρώ έως το 2028, δημιουργώντας 5.500 νέες θέσεις εργασίας, ενισχύοντας την περιφέρεια και επιτρέποντας την κάλυψη έως και του 70% των φαρμακευτικών αναγκών της χώρας. Ωστόσο, επισήμανε τις σοβαρές πιέσεις από την υποχρηματοδότηση της φαρμακευτικής δαπάνης και την εκρηκτική αύξηση των υποχρεωτικών επιστροφών, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ένα σταθερό και προβλέψιμο πλαίσιο φαρμακευτικής πολιτικής στην περίοδο 2026–2030, με έλεγχο της κατανάλωσης, ενίσχυση των γενοσήμων και ισχυρά κίνητρα για Έρευνα & Ανάπτυξη.
Δυναμική διεθνής παρουσία
Ο φαρμακευτικός κλάδος δεν είναι μόνο ένας περιφερειακός τομέας της οικονομίας, αλλά και ένας στρατηγικός πυλώνας βιομηχανικής παραγωγής, εξαγωγικής δραστηριότητας, επιστημονικής απασχόλησης και υγειονομικής ασφάλειας.
Όπως τόνισε, αντιπρόεδρος της ΠΕΦ Δημήτρης Δέμος τα φαρμακευτικά προϊόντα συγκαταλέγονται πλέον στους κορυφαίους εξαγωγικούς κλάδους της χώρας, με ετήσια αξία που προσεγγίζει τα 3 δισ. ευρώ, ενώ αξίζει να αναφέρουμε ότι η δημιουργία στην Ελλάδα κλάδου παραγωγής πρώτων υλών φαρμάκων, κρίσιμου για την επάρκεια της Ευρώπης σε βασικά φάρμακα εκτοξεύει την ελληνική φαρμακοβιομηχανία στο διεθνές γίγνεσθαι και συγχρόνως η Ελλάδα εισέρχεται δυναμικά στην έρευνα βιοτεχνολογικών προϊόντων, έναν τομέα υψηλής εξειδίκευσης με περιορισμένη διεθνή τεχνογνωσία.
Συνυπευθυνότητα πολιτείας – φαρμακευτικών
Οι πολυεθνικές ωστόσο, πληρώνουν αυξημένες υποχρεωτικές επιστροφές ενώ όπως έχει δομηθεί το πρόγραμμα του επενδυτικού clawback δεν μπορούν να το χρησιμοποιήσουν έστω για τις κλινικές τους μελέτες. Τα μέλη του Συνδέσμου Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ) ζητούν από την πολιτεία συνυπευθυνότητα για την εξέλιξη του μεγέθους της φαρμακευτικής δαπάνης και επενδυτικά κίνητρα για τη στήριξη της φαρμακευτικής καινοτομίας.
Ο πρόεδρος του ΣΦΕΕ Ολύμπιος Παπαδημητρίου εξήγησε ότι, ο κλάδος αντιμετωπίζει μεγάλες προκλήσεις. Για παράδειγμα την περίοδο 2019–2024 η δημόσια φαρμακευτική χρηματοδότηση αυξήθηκε με μέσο ετήσιο ρυθμό 3,65%, όταν η συνολική φαρμακευτική δαπάνη αυξήθηκε μόλις με ρυθμό 10,9%. Η ασύμμετρη αυτή προσέγγιση είχε ως αποτέλεσμα τη ραγδαία αύξηση των υποχρεωτικών επιστροφών, οι οποίες ενισχύθηκαν με μέσο ετήσιο ρυθμό 20%.
Ιδιαίτερα ανησυχητικό, είναι το γεγονός ότι μόνο 1 στα 5 νέα καινοτόμα φάρμακα φτάνει σήμερα στους Έλληνες ασθενείς (μελέτες IQVIA), μια κατάσταση που ενδέχεται να επιδεινωθεί αφού το χρηματοδοτικό κενό παραμένει.
Σύμφωνα με το ΣΦΕΕ, η Ελλάδα καταγράφει από τις χαμηλότερες τιμές πρωτότυπων φαρμάκων και ταυτόχρονα τις υψηλότερες υποχρεωτικές επιστροφές στην Ευρώπη. Αποτέλεσμα αυτού, τα τελευταία τέσσερα
χρόνια η φαρμακοβιομηχανία συνεισφέρει στη φαρμακευτική δαπάνη μέσω clawback και rebates περισσότερο από το κράτος, γεγονός πρωτοφανές για τα ευρωπαϊκά δεδομένα.
Το 2026 καθοριστική χρονιά για το φάρμακο
Απαντώντας στις προκλήσεις αυτές ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης παραδέχθηκε ότι το clawback είναι υπερβολικό στη χώρα μας αλλά το δικαιολόγησε διότι όπως είπε είμαστε πιο ανοιχτοί στην πρόσβαση σε θεραπείες από άλλα ευρωπαϊκά κράτη. Αυτό αποτελεί ένα σημαντικό υπονοούμενο για το τι να περιμένουμε στο άμεσο μέλλον καθώς όπως συζητούν στην αγορά τα φάρμακα θα εισέρχονται στο εξής στην Ελλάδα με το «σταγονόμετρο». Πολλές εταιρείες μάλιστα προσανατολίζονται στο να φέρνουν τα φάρμακα τους εκτός αποζημίωσης με ότι αυτό συνεπάγεται για τον ασθενή.
Νέα μέτρα
Ο υπουργός ανακοίνωσε δύο νέα μέτρα που θα βοηθήσουν στη μείωση του clawback. Το ένα είναι η πιλοτική εφαρμογή το Φεβρουάριο, φίλτρων στη συνταγογράφηση, που θα σταματούν αυτόματα τη δυνατότητα των γιατρών να συνταγογραφούν φάρμακα που αλληλοεπιδρούν με άλλα που λαμβάνει ο ασθενής. Το δεύτερο είναι η εφαρμογή ηλεκτρονικής συνταγογράφησης τον Μάρτιο στα νοσοκομεία για να ελέγχεται η δαπάνη του φαρμάκου των νοσοκομείων σε πραγματικό χρόνο και όχι απολογιστικά.
Ωστόσο, το πρώτο μέτρο δεν θα αποφέρει αποτελέσματα αν δεν εφαρμοστεί σωστά αφού στην ΗΣ δεν συμπεριλαμβάνεται το σύνολο των υποχρεωτικώς συνταγογραφούμενων Φαρμάκων και πολύ περισσότερο τα Μη Υποχρεωτικώς Συνταγογραφούμενα Φάρμακα (ΜΗΣΥΦΑ) τα οποία ασκούν φαρμακευτική δράση (πχ ασπιρίνη, παρακεταμόλη κ.λπ.) και αλληλοεπιδρούν με άλλα φάρμακα αλλά και μεταξύ τους.
Όπως μας εξηγούν παράγοντες της αγοράς η λύση είναι το σύνολο του Δελτίου Τιμών του ΕΟΦ να μπει στην Η/Σ καθώς επίσης και τα ΜΗΣΥΦΑ, ώστε να καταγράφονται στο ιστορικό του ασθενούς και να υπάρχει πλήρης έλεγχος του τι λαμβάνει κάθε ασθενής και σε τι ποσότητες.
Τι ζητούν οι φαρμακευτικές
Οι διαχρονικές προτάσεις των φαρμακευτικών είναι ρεαλιστικές και εδράζονται σε τρεις πυλώνες. Στον επαναπροσδιορισμό της δημόσιας φαρμακευτικής δαπάνης, στον έλεγχο ης συνταγογράφησης και τη διαχείριση των πόρων και φυσικά στην ενίσχυση των κινήτρων για επενδύσεις στην Έρευνα και Ανάπτυξη.
