«Στροφή» στη μέχρι πρότινος «αδιαφορία» της αγοράς
Ήταν η έκτη κατά σειρά δημοπρασία για το ειδικό προϊόν δέσμευσης δυναμικότητας Route 1 για τη μεταφορά φυσικού αερίου από την Ελλάδα προς την Ουκρανία μέσω του Vertical Corridor, με τα αποτελέσματα να εμφανίζονται καλύτερα από την αμέσως προηγούμενη φορά, όταν και καταγράφηκε «στροφή» στη μέχρι τότε «αδιαφορία» της αγοράς να «αγκαλιάσει» το σχέδιο διαμετακόμισης του καυσίμου από τον Νότο προς τον Βορρά.
«Έχει αρχίσει να γίνεται αποδεκτό» επισημαίνουν πηγές της αγοράς που συνομίλησαν με τη «Ν», για να συμπληρώσουν ότι η εν λόγω εικόνα αναμένεται να συνεχιστεί και στις επόμενες δημοπρασίες που ακολουθήσουν το διάστημα μέχρι και τον Απρίλιο του 2026.
Αναλυτικότερα, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, οι συμβαλαιοποιημένες ποσότητες ανήλθαν στις 13,68 γιγαβατώρες/ημέρα με το σύνολο της προς δημοπράτηση δυναμικότητας να φτάνει τις 23,18 γιγαβατώρες/ημέρα, πράγμα που σημαίνει ότι διατέθηκε περί το 60% της δυναμικότητας. Κατά την αμέσως προηγούμενη δημοπρασία στα τέλη Οκτωβρίου, τα αντίστοιχα νούμερα είχαν διαμορφωθεί σε 6,32 γιγαβατώρες/ ημέρα με το σύνολο της προς διάθεση δυναμικότητας να είχε οριστεί στις 19,9 GWh/ημέρα.
Επιπρόσθετα, όπως αναφέρουν πηγές με γνώση του θέματος, η χθεσινή δημοπρασία κατέγραψε μια νέα συμμετοχή με τους 3 συνολικά χρήστες να καταλήγουν να δεσμεύουν δυναμικότητα για τη μεταφορά του καυσίμου από την Ελλάδα προς την Ουκρανία.
Μάλιστα, όπως υπογραμμίστηκε, οι εν λόγω χρήστες αφορούν τόσο ελληνικές όσο και ξένες εταιρείες, με τη δεύτερη κατηγορία να διαμοιράζεται μεταξύ Δυτικής και Ανατολικής Ευρώπης, γεγονός που υπογραμμίζει την απήχηση, αλλά και τη βαρύτητα που έχει πλέον ο Κάθετος Διάδρομος στο ενεργειακό «γίγνεσθαι» της Ευρώπης ως μία εκ των βασικών εναλλακτικών οδεύσεων για την προώθηση φυσικού αερίου προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη.
Υπ’ αυτό το πρίσμα, αρμόδιες πηγές εκφράζουν αισιοδοξία ως προς τις επόμενες δημοπρασίες με μία να ακολουθεί κάθε μήνα μέχρι και τον Απρίλιο βάσει της σχετικής απόφασης που έχουν λάβει οι αρμόδιες ρυθμιστικές αρχές σε Ελλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία, Μολδαβία και Ουκρανία, οι χώρες δηλαδή από τις οποίες διέρχεται ο Κάθετος Διάδρομος.
Την ίδια στιγμή, οι Διαχειριστές σχεδιάζουν την εισαγωγή δύο νέων προϊόντων δέσμευσης δυναμικότητας, γνωστά ως Route 2 και Route 3, με το πρώτο να αφορά ποσότητες που φτάνουν στο FSRU της Αλεξανδρούπολης και προωθούνται προς τα πάνω μέσω του ελληνοβουλγαρικού αγωγού IGB και το δεύτερο, αζέρικο αέριο που μέσω του TAP και του IGB διοχετεύεται προς τη Βουλγαρία για να ακολουθήσει ίδια πορεία με τα Route 1 και 2.
Υπενθυμίζεται ότι οι Διαχειριστές των συστημάτων μεταφοράς από τις διερχόμενες χώρες έχουν υποβάλει σχετικό αίτημα στις αρμόδιες ρυθμιστικές αρχές για την έγκριση των νέων προϊόντων πράγμα που αναμένεται να γίνει εντός Δεκεμβρίου ώστε να μπορούν να διατεθούν στους υποψήφιους χρήστες κατά την επόμενη δημοπρασία στα τέλη του επόμενου μήνα κατά το ιδανικότερο σενάριο. Σημειώνεται ότι οι εν λόγω δημοπρασίες πραγματοποιούνται κάθε τελευταία Δευτέρα του μήνα.
Σε κάθε περίπτωση, όπως σχολιάζουν αρμόδιες πηγές που συνομίλησαν με τη «Ν», τα αποτελέσματα της χθεσινής δημοπρασίας προκύπτουν στον απόηχο των συμφωνιών που προηγήθηκαν στις αρχές του μήνα στο πλαίσιο της 6ης Συνόδου για τη Διατλαντική Συνεργασία για την Ενέργεια, καθώς και της συμφωνίας που ακολούθησε ανάμεσα στη ΔΕΠΑ και την ουκρανική Naftogaz προ ημερών με το σύνολο αυτών να επισφραγίζουν την αλλαγή του ενεργειακού σκηνικού.
